пілю́ля, -і, мн. -і, -лю́ль, ж.

Лякарства, спрасаванае ў форме галачкі, шарыка.

Прыняць пілюлю ад кашлю.

Паднесці пілюлю (таксама перан.: зрабіць што-н. непрыемнае; разм.). Праглынуць пілюлю (таксама перан.: моўчкі сцярпець справядлівы папрок, непрыемную для сябе праўду).

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

пілю́ля

назоўнік, агульны, неадушаўлёны, неасабовы, жаночы род, 2 скланенне

адз. мн.
Н. пілю́ля пілю́лі
Р. пілю́лі пілю́ль
Д. пілю́лі пілю́лям
В. пілю́лю пілю́лі
Т. пілю́ляй
пілю́ляю		 пілю́лямі
М. пілю́лі пілю́лях

Крыніцы: krapivabr2012, nazounik2008, piskunou2012, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

пілю́ля ж. пилю́ля;

◊ праглыну́ць ~лю — проглоти́ть пилю́лю;

пазалаці́ць ~лю — позолоти́ть пилю́лю;

падне́сці ~лю — поднести́ пилю́лю;

го́ркая п. — го́рькая пилю́ля

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

пілю́ля, ‑і, ж.

Лякарства, спрасаванае ў форме галачкі, шарыка. [Урач] даў пілюляў, «каб прапацець», і загадаў везці Валодзю назад. Карпюк. Урач памацаў пульс, тэмпературу змераў, Паслухаў, што рабіць патрэбна, расказаў І хвораму пілюлі прыпісаў. Корбан.

•••

Паднесці пілюлю гл. паднесці.

Праглынуць пілюлю гл. праглынуць.

[Лац. pilula.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

пілю́ля ж. Pílle f -, -n;

праглыну́ць пілю́лю éine Pílle schlúcken

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

пілю́ля

(лац. pilula)

1) лякарства ў выглядзе цвёрдага шарыка;

2) перан. што-н. крыўднае, абразлівае (напр. паднесці пілюлю).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

Пілю́ля ’лякарства, спрасаванае ў форме галачкі’ (ТСБМ). З рус. пилю́ля, якое з франц. pilule (Фасмер, 3, 262) < лац. pilula ’шарык’, ’мячык’ < pila ’мячык’, ’клубок’.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

пілю́ля

(лац. pilula)

1) лякарства ў выглядзе цвёрдага шарыка (напр. прыпісаць пілюлі);

2) перан. што-н. крыўднае, абразлівае (напр. паднесці пілюлю).

Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)

пилю́ля пілю́ля, -лі ж.;

◊

проглоти́ть пилю́лю праглыну́ць пілю́лю.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

пігу́лка ж. разм. гл. пілюля

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)