неря́ха (о мужчине) неаха́йны, -нага м., разг. неаха́йнік, -ка м.; (о женщине) неаха́йная, -най ж., разг. неаха́йніца, -цы ж.;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
лаху́дра ж., прост. растрёпа, неря́ха
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
задры́па м. и ж., прост., груб. грязну́ля, неря́ха
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
няўклю́да м. и ж.
1. недотёпа, растя́па;
2. неря́ха, грязну́ля
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
*Атра́ха, атряха ’неахайны чалавек’ (Бяльк., Юрч.), атряшына ’тс’ (Юрч.). Рус. дыял. отряха, адтряха ’тс’, отряха ’той, хто атрахаецца’, укр. абл. отряха ’пястун’, отрях ’неахайны чалавек’. Параўн. рус. неряха ’тс’. Утворана з суфіксам ‑ха ад дзеяслова з коранем *ręd‑ (*otręditi sę?) ці бязафіксным спосабам ад дзеяслова *otręsti, *otręxati sę; у апошнім выпадку не звязана з рус. неряха.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
шмараво́з м., неодобр. неря́ха м. и ж., замара́шка м. и ж.
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
грязну́ля разг. му́рза, -зы м. и ж.; мазі́ла, -лы м. и ж.; (неряха — о мужчине) неаха́йны, -нага м.; (о женщине) неаха́йная, -най ж.;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
мазі́ла м. и ж., разг.
1. (о том, кто неумело, плохо рисует, пишет или стреляет) мази́ла;
2. (о том, кто мажется, пачкается) неря́ха, грязну́ля
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Няра́ха ’неахайны чалавек’ (астрав., ул. інф.), нераха ’няўклюда, неахайны чалавек’ (Ян., ТС), ніриха, нірэха ’неахайны чалавек’ (Сл. ПЗБ), а таксама нярахлівы, нірихлівы ’неахайны’ (Сл. ЦРБ, Сл. ПЗБ), перахавалі ’неахайны, некультурны’ (ТС), рус. неряха ’неахайны чалавек; няўмелы, дурны чалавек’, н.-луж. njerech ’беспарадак, смецце’, ’неахайны чалавек’, njerešny ’бесталковы; нячысты’. Лічыцца вытворным ад прасл. дыял. *ręchъ, экспрэсіўнага ўтварэння ад *rędъ (гл. рад), параўн. н.-луж. rěch ’парадак; чысціня’, рус. ряха ’франціха’, ряхаться ’выстройвацца, прыбірацца’, нарядный ’прыбраны’ і пад. (Шустар-Шэўц, 14, 1014; Фасмер, 3, 66). Дапушчэнне балтыйскага паходжання (Смулкова, Лекс. балтызмы, 39) не мае падстаў, гл. Лаўчутэ, Балтизмы, 146. Значэнне ’няўклюда’ можа быць звязана з рехацца ’поркацца’ (ТС).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)