драматы́чна
прыслоўе, утворана ад прыметніка
| станоўч. |
выш. |
найвыш. |
| драматы́чна |
драматы́чней |
- |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
драматычна-аптымістычны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
драматычна-аптымістычны |
драматычна-аптымістычная |
драматычна-аптымістычнае |
драматычна-аптымістычныя |
| Р. |
драматычна-аптымістычнага |
драматычна-аптымістычнай
драматычна-аптымістычнае |
драматычна-аптымістычнага |
драматычна-аптымістычных |
| Д. |
драматычна-аптымістычнаму |
драматычна-аптымістычнай |
драматычна-аптымістычнаму |
драматычна-аптымістычным |
| В. |
драматычна-аптымістычны
драматычна-аптымістычнага |
драматычна-аптымістычную |
драматычна-аптымістычнае |
драматычна-аптымістычныя |
| Т. |
драматычна-аптымістычным |
драматычна-аптымістычнай
драматычна-аптымістычнаю |
драматычна-аптымістычным |
драматычна-аптымістычнымі |
| М. |
драматычна-аптымістычным |
драматычна-аптымістычнай |
драматычна-аптымістычным |
драматычна-аптымістычных |
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
драматы́чна-напру́жаны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
драматы́чна-напру́жаны |
драматы́чна-напру́жаная |
драматы́чна-напру́жанае |
драматы́чна-напру́жаныя |
| Р. |
драматы́чна-напру́жанага |
драматы́чна-напру́жанай
драматы́чна-напру́жанае |
драматы́чна-напру́жанага |
драматы́чна-напру́жаных |
| Д. |
драматы́чна-напру́жанаму |
драматы́чна-напру́жанай |
драматы́чна-напру́жанаму |
драматы́чна-напру́жаным |
| В. |
драматы́чна-напру́жаны (неадуш.)
драматы́чна-напру́жанага (адуш.) |
драматы́чна-напру́жаную |
драматы́чна-напру́жанае |
драматы́чна-напру́жаныя (неадуш.)
драматы́чна-напру́жаных (адуш.) |
| Т. |
драматы́чна-напру́жаным |
драматы́чна-напру́жанай
драматы́чна-напру́жанаю |
драматы́чна-напру́жаным |
драматы́чна-напру́жанымі |
| М. |
драматы́чна-напру́жаным |
драматы́чна-напру́жанай |
драматы́чна-напру́жаным |
драматы́чна-напру́жаных |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
драматы́чна-харэаграфі́чны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
драматы́чна-харэаграфі́чны |
драматы́чна-харэаграфі́чная |
драматы́чна-харэаграфі́чнае |
драматы́чна-харэаграфі́чныя |
| Р. |
драматы́чна-харэаграфі́чнага |
драматы́чна-харэаграфі́чнай
драматы́чна-харэаграфі́чнае |
драматы́чна-харэаграфі́чнага |
драматы́чна-харэаграфі́чных |
| Д. |
драматы́чна-харэаграфі́чнаму |
драматы́чна-харэаграфі́чнай |
драматы́чна-харэаграфі́чнаму |
драматы́чна-харэаграфі́чным |
| В. |
драматы́чна-харэаграфі́чны (неадуш.)
драматы́чна-харэаграфі́чнага (адуш.) |
драматы́чна-харэаграфі́чную |
драматы́чна-харэаграфі́чнае |
драматы́чна-харэаграфі́чныя (неадуш.)
драматы́чна-харэаграфі́чных (адуш.) |
| Т. |
драматы́чна-харэаграфі́чным |
драматы́чна-харэаграфі́чнай
драматы́чна-харэаграфі́чнаю |
драматы́чна-харэаграфі́чным |
драматы́чна-харэаграфі́чнымі |
| М. |
драматы́чна-харэаграфі́чным |
драматы́чна-харэаграфі́чнай |
драматы́чна-харэаграфі́чным |
драматы́чна-харэаграфі́чных |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
драматы́чна-эмацыяна́льны
прыметнік, якасны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
драматы́чна-эмацыяна́льны |
драматы́чна-эмацыяна́льная |
драматы́чна-эмацыяна́льнае |
драматы́чна-эмацыяна́льныя |
| Р. |
драматы́чна-эмацыяна́льнага |
драматы́чна-эмацыяна́льнай
драматы́чна-эмацыяна́льнае |
драматы́чна-эмацыяна́льнага |
драматы́чна-эмацыяна́льных |
| Д. |
драматы́чна-эмацыяна́льнаму |
драматы́чна-эмацыяна́льнай |
драматы́чна-эмацыяна́льнаму |
драматы́чна-эмацыяна́льным |
| В. |
драматы́чна-эмацыяна́льны (неадуш.)
драматы́чна-эмацыяна́льнага (адуш.) |
драматы́чна-эмацыяна́льную |
драматы́чна-эмацыяна́льнае |
драматы́чна-эмацыяна́льныя (неадуш.)
драматы́чна-эмацыяна́льных (адуш.) |
| Т. |
драматы́чна-эмацыяна́льным |
драматы́чна-эмацыяна́льнай
драматы́чна-эмацыяна́льнаю |
драматы́чна-эмацыяна́льным |
драматы́чна-эмацыяна́льнымі |
| М. |
драматы́чна-эмацыяна́льным |
драматы́чна-эмацыяна́льнай |
драматы́чна-эмацыяна́льным |
драматы́чна-эмацыяна́льных |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ДРАМАТЫ́ЧНАЯ ПАЭ́МА жанравы тып паэмы, які ўзнік на мяжы паэзіі і драматургіі. Развіваецца на аснове арган. зліцця эпічнага і драм. пачаткаў. Выпрацавала і замацавала ўстойлівыя жанравыя прыкметы: канфліктна-напружанае сутыкненне характараў, маральна-этычных пазіцый, ідэалаў, страсцей, што складае асн. драм. «спружыну» твора, якому ўласціва маналагічна-дыялогавая форма, разгортванне дзеі, набліжанай да сцэнічнай падачы.
Аднак гэта найперш паэма, жанравую сутнасць якой вызначае сіла эпічнай паэтызацыі падзей і герояў, паэт. падыход ад іх увасаблення. Д.п. адметная схільнасцю да асэнсавання вузлавых перыядаў нац. гісторыі, буйных грамадскіх асоб, значных падзей. Яе зместам становіцца барацьба народа ў напружаныя моманты яго сац. і нац. самасцвярджэння. Дасягнула класічных узораў у творчасці Дж.Мільтана («Страчаны рай»), Дж.Байрана («Каін»), Ф.Шылера («Валенштэйн»), П.Б.Шэлі («Раскаваны Праметэй»), А.Міцкевіча («Дзяды»), А.Пушкіна («Барыс Гадуноў»), Л.Украінкі («Лясная песня») і інш. У бел. л-ры пачынальнік яе — Я.Купала, які даў узоры высокіх формаў драматычна-паэмнага мастацтва («Адвечная песня», «Сон на кургане»). Д.п. стварылі П.Глебка («Над Бярозай-ракой»), А.Куляшоў («Хамуціус»). Нац. традыцыя драматычна-паэмнага асэнсавання жыцця ў апошні час атрымала працяг у паэмах М.Арочкі («Курганне», «Крэва»).
М.М.Арочка, А.С.Гурская.
т. 6, с. 198
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
экспрэсі́ўны, ‑ая, ‑ае.
Які вызначаецца экспрэсіяй; выразны. Экспрэсіўная лексіка. □ Сваё слова ў мясцовых жыхароў часта вызначаецца побытавай канкрэтнасцю зместу або асаблівай экспрэсіўнай адметнасцю ад новага слова. Крывіцкі. Купалаўскі верш заўсёды хвалюе, ён напеўны, меладычны, як народная песня, і ў той жа час неспакойны, імклівы, экспрэсіўны, драматычна напружаны. Ярош.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
міно́р, ‑у, м.
1. Спец. Музычны лад, акорд якога грунтуецца на малой тэрцыі; проціл. мажор.
2. перан. Разм. Сумны, прыгнечаны настрой. Рэзкім пераходам у мінор аўтар уводзіць слухача ў кола новых настрояў. «ЛіМ». [Паэты] прымушаюць гучаць слова адначасова і ў мажоры і ў міноры, і сурова-драматычна і мякка-лірычна. Лойка.
[Іт. minore, ад лац. minor — меншы.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
ВІ́ЛЕНСКІ ЛЕ́ТАПІС,
помнік бел.-літ. летапісання, найб. ранні спіс «Летапісца вялікіх князёў літоўскіх». Захаваўся ў гіст. зборніку канца 15 — пач. 16 ст., які зберагаецца ў Вільнюсе. Паходзіць з Усх. Беларусі, знойдзены ў Полацку ў 19 ст. Апрача «Летапісца» ў рукапісе змешчаны і Аўрамкі летапіс. Спіс дэфектны, канец тэксту не збярогся. Абрываецца на апавяданні пра загадкавую смерць у Кіеве кн. Скіргайлы.
Асн. змест — паліт. гісторыя ВКЛ ад часоў Гедзіміна да Вітаўта, пададзеная ў форме займальнай гіст. аповесці з драматычна напружаным сюжэтам. Віленскі летапіс напісаны дзелавым стылем старабел. літаратурнай мовы з выкарыстаннем месцамі кніжных архаічных, стараж.-рус. і царк.-слав. элементаў. Упершыню апублікаваны А.Бычковым у 1893, перавыдадзены ў «Поўным зборы рускіх летапісаў» (т. 17. СПб., 1907; т. 35. М., 1980).
В.А.Чамярыцкі.
т. 4, с. 167
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
пантамі́ма, ‑ы, ж.
1. Тэатральны спектакль, у якім дзеючыя асобы выражаюць свае думкі і пачуцці не словамі, а мімікай, жэстамі, пластычнымі рухамі. // Адпаведны жанр у тэатральным мастацтве. // Цыркавы паказ феерычнага характару, у якім асобныя нумары злучаны пэўным сюжэтам.
2. Сюжэтная сцэна ў балеце, оперы, драме, заснаваная на драматычна выразнай ігры без слоў.
3. Жэсты, міміка як сродак размовы (звычайна пры няведанні або слабым веданні мовы).
[Ад грэч. pantómimos — які ўсё пераймае, імітуе.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)