1. Страціць прытомнасць. Галіна Адамаўна самлела, у яе здарыўся сардэчны прыступ.Шамякін.// Анямець ад нечаканага страху, здзіўлення і пад. Зірнуў я і аж самлеў — за авечкамі з ашчэранай пашчай здаравенны рыжы воўк бяжыць.Ляўданскі.Паварушыліся [хлопцы] — і зараз жа храснуў леташні сухі чаротнік. Самлелі хлопцы, затаілі дыханне, прыслухаліся — нічога.Маўр.
2. Здранцвець, страціць адчувальнасць. Доўга Міхалка пісаў. Самлела, моцна зайшлася ў яго рука.Лужанін.
3. Знясілець ад стомленасці, спёкі і інш. Дзед адцягвае Лазара ад мяшка, і рукі ў Лазара дрыжаць мацней, вось-вось самлеюць пальцы і пусцяць мяшок.Галавач.[Гарпіна:] Ой, не, адпачнём пакуль у садзе, а то я так самлела ў спякоце, што хоць у бочку з вадой лезь...Губарэвіч.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
саро́ка, ‑і, ДМ ‑роцы, ж.
1. Птушка сямейства крумкачовых з доўгім хвастом і чорным з белым апярэннем. Было ядрана і ціха, толькі недзе ў алешніку сакаталі сарокі — масціліся, мабыць, на ноч.Капыловіч.З вербалозаў пух цягала [чачотка], Не спускала вока, Каб гняздо не абакрала Хітрая сарока.Хведаровіч.
2.перан. Пра балбатлівага, шумнага чалавека. Валодзя нічога не ведаў і пачуў аб гэтым упершыню, але яму не хацелася паказваць, што ён даведаўся пра такую важную навіну пазней за дзяўчынак. І так гэтыя сарокі заўжды ва ўсім наперадзе.Шамякін.
•••
Сарока на хвасце прынесла (жарт., іран.) — пра навіну, весткі, атрыманыя невядома адкуль.
Сарока хвастом замяце — вельмі мала.
Як сарока на калу — круціцца, неспакойна сядзець на сваім месцы.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
угле́дзецца, ‑джуся, ‑дзішся, ‑дзіцца; зак.
1.накаго-што, укаго-што і без дап. Уважліва паглядзець, прыгледзецца, стараючыся разгледзець, убачыць што‑н. [Старшына] ўскочыў, яшчэ ўгледзеўся ў далёкі сцямнелы краявід.Быкаў.Хадоська недаверліва ўгледзелася ў Захарыху і паспакайнела — нічога страшнага, жанчына як жанчына.Мележ.Шура ўгледзеўся на дзядзьку, як на нейкі дзіўны прывід.Ставер.[Хлопцы] ўгледзеліся — заяц! Сядзіць сабе і глядзіць на іх, вылупіўшы вочы.Маўр.
2.укаго-што. Не зводзячы вачэй, нерухома глядзець куды‑н., на каго‑, што‑н.; уставіцца, утаропіцца. [Каця] падклала пад галаву рукі і ўгледзелася ў цёмна-сіняе акно.Гаўрылкін.
3.зкім. Абл. Убачыцца, сустрэцца з кім‑н. асабіста. З далёкіх паходаў вярнуўся Крушына. Не стрэўся з дачкою, Не ўгледзеўся з сынам.Броўка.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
учэ́пісты, ‑ая, ‑ае.
1. Здольны чапляцца, хапацца і моцна трымацца за каго‑, што‑н. Учэпістыя кіпцюры. □ На вяршынях дрэў і кустах павісла ўчэпістае павуцінне.Даніленка.У жылістых, учэпістых руках старога ўгадвалася немалая сіла.Васілёнак.
2.перан. Які хутка падмячае, добра запамінае што‑н. (пра погляд, памяць, розум і пад.). [Камандзір] акінуў Якімку кароткім учэпістым позіркам і спытаў: — У атрад, значыць, прыйшоў? Ваяваць?Курто.Палкоўнік нахіліўся над картай і паўтарыў усё, што расказаў Мікола. Памяць у чалавека была на дзіва ўчэпістая — нічога не прапусціў.Новікаў.
3.перан. Які ўмее прыстасавацца да чаго‑н. і выкарыстаць для сябе; які настойліва дабіваецца сваёй мэты. Фёдар адразу развінуў бурную дзейнасць. Ён паказаў сябе чалавекам напорыстым і ўчэпістым.Кірэенка.[Фрунзе:] — Яна [Насця] ўчэпістая... верхаводзіць у гімназіі...Гурскі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
beat[bi:t]v.(beat, beaten)
1. біць, сту́каць
2. біць, збіва́ць, лупцава́ць;
beaten to death збі́ты да сме́рці
3. быць ле́пшым;
Nothing beats home cooking.Нічога не параўнаеш з хатняй ядой.
4. бі́цца, пульсава́ць (пра сэрца і да т.п.)
5. узбіва́ць (вяршкі, яйкі і да т.п.)
♦
beat about the bushBrE разво́дзіць антымо́ніі;
beat the air ≅ таўчы́ ваду́ ў сту́пе;
beat the clock зако́нчыць за́гадзя (што-н.);
beat one’s wayAmE, infmlе́хаць за́йцам;
off the beaten track у чо́рта на рага́х; невядо́ма дзе
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
Amor timere neminem verus potest (Publilius)
Сапраўднае каханне нічога не баіцца.
Истинная любовь ничего не боится.
бел. Абы да душы, пражьпвём і ў шалашы. Хоць у шалаши, абы мілы па душы. Пацалункі мілюсенькі, а абое галюсенькі. І вераб’я каханне робіць смелым.
рус. Любовь не знает преград. Проживёшь и в шалаше, коли милый по душе. Сухари с водою, лишь бы сердце с тобою. С милым мужем не стужа. Для милого и себя не жаль. Любовь всё побеждает. С милым дружком и на льду хлеба найдёшь. С милым хоть на край света. С милым рай и в шалаше.
фр. L’amour ne connaît pas d’obstacles (Любовь не знает преград). Une chaummière et un coeur (Хижина и сердце, т. е. нежные чувства).
англ. Love will creep where it may not go (Там, где любви не позволят пройти, она проползёт).
нем. Liebe überwindet alles (Любовь преодолевает всё).
Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)
while
[hwaɪl]1.
n.
час -у m., адрэ́зак ча́су
a long while — до́ўга
in a little while — неўзаба́ве
a little while ago — няда́ўна
for a while — на не́йкі час
2.
conj.
1) тады́ як; калі́, паку́ль
While I was speaking, he said nothing — Калі́ я гавары́ў, ён нічо́га не каза́ў
2) хоць
While I like the color of your hat, I do not like its shape — Хоць мне падаба́ецца ко́лер твайго́ капелюша́, не падаба́ецца мне яго́ны фасо́н
•
- while away time
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
znaczyć
znaczy|ć
незак.
1. значыць; азначаць;
со znaczyć ten wyraz? — што азначае гэта слова?;
2. меціць; маркіраваць;
~ć bieliznę — меціць белізну;
3. значыць, мець значэнне;
nic nie znaczyć — нічога не значыць;
со to ma znaczyć? — што гэта такое?; што гэта значыць?
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
sort1[sɔ:t]n.
1. гату́нак, від, сорт; род, разра́д;
all sorts of people ро́зныя лю́дзі;
and all that sort of thing i г.д., i да т.п.;
of sorts :It tastes like tea of sorts. На смак гэта нешта падобнае да чаю;
What sort of man is he? Што ён за чалавек?
2.infml тып, суб’е́кт; франт; хло́пец;
He’s not a bad sort. Ён добры хлопец.
♦
be out of sorts быць не ў гумо́ры;
nothing of the sortнічо́га падо́бнага;
sort ofinfml як бы́ццам; не́йкім чы́нам; ні́бы;
He sort of hesitated. Ён нібыта завагаўся.
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
think[θɪŋk]v.(thought)
1. ду́маць, разважа́ць, мы́сліць
2. лічы́ць, меркава́ць
3. (of) прыдумля́ць, прыду́мваць
♦
think aloud разважа́ць уго́лас;
think better (of) пераду́маць, змяні́ць наме́р;
think well/poorly of smb./smth. быць до́брай/ке́пскай ду́мкі пра каго́-н./што-н.;
think nothing of it! дарма́, нічо́га!;
think twice about (doing) smth. паду́маць дво́йчы перш чым зрабі́ць што-н.
think out[ˌθɪŋkˈaʊt]phr. v. праду́мваць, абду́мваць;
a very well thought out plan ве́льмі до́бра праду́маны план
think through[ˌθɪŋkˈθru:]phr. v. абду́мваць
think up[ˌθɪŋkˈʌp]phr. v. прыду́мваць;
think up a story выду́мваць гісто́рыю
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)