запыта́цца, запыта́ць, запы́твацца
1. (спытаць) frágen vt, sich erkúndigen (аб кім-н., чым-н., пра каго-н., што-н. nach D);
2. bítten* vt (аб чым-н. um A);
3. (паслаць афіцыйны запыт) ánfragen vi (каго-н пра што-н. bei j-m nach D, um A, über A)
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
напуска́ць, напусці́ць
1. (in gróßer Menge) (her)éinlassen* vt;
напуска́ць вады́ ў ва́нну ein Bád éinlassen*;
2. (нацкаваць) (áuf)hétzen vt, lóslassen* аддз. vt (на каго-н. auf A);
3. разм.:
напуска́ць на сябе́ ва́жны вы́гляд sich wíchtig máchen;
напуска́ць стра́ху (на каго-н.) j-m Angst [éinen Schreck] éinjagen
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
вымага́ць
1. (патрабаваць, мець патрэбу ў чым-н.) erfórdern vt; bedürfen vi (чаго-н. G);
2. разм. (дамагацца шантажом) erpréssen vt; ábpressen vt;
вымага́ць гро́шы ў каго-н. von j-m Geld erpréssen;
вымага́ць дазна́нне ў каго-н. j-m ein Geständnis ábnötigen, von j-m ein Geständnis erzwíngen*
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
даве́дка ж.
1. (звесткі на запытанне) Áuskunft f -, -künfte;
2. (дакумент) Beschéinigung f -, -en; Áusweis m, -es, -e;
3. (пацвярджэнне) Bestätigung f -, -en;
звярну́цца па даве́дку да каго-н. j-n um Áuskunft bítten*;
наве́сці даве́дкі пра каго-н. Ermíttlungen ánstellen über j-n; Áuskünfte éinholen über j-n
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
спусці́цца
1. herúntersteigen* vi (s), hinábsteigen* vi (s);
спусці́цца да ўзро́ўню каго-н. auf das Niveau [ni´vo:] (G) herábsinken* [hinábsinken*];
спусці́цца каго-н. з ле́свіцы разм. j-n die Tréppe hinúnterwerfen*;
2. (пра самалёт) níedergehen* аддз. vi (s);
3. (уніз па рэчцы) flússab(wärts) fáhren*; flússab(wärts) schwímmen* (пра плыўца)
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
апаві́ць, апаўю́, апаўе́ш, апаўе́; апаўём, апаўяце́, апаўю́ць; апаві́ў, -віла́, -ло́; апаві́ты; зак., каго-што.
1. Абвіць, абматаць каго-, што-н. чым-н.
Стужка апавіла галаву дзяўчыны.
2. (1 і 2 ас. не ўжыв.) перан. Пакрыць з усіх бакоў, ахутаць (дымам, туманам і пад.), ахапіць.
Лагчыну і лес апавіў туман.
3. перан. Ахапіць, абняць.
Лёгкі сум апавіў сэрца.
|| незак. апавіва́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е.
|| звар. апаві́цца, апаўю́ся, апаўе́шся, апаўе́цца; апаўёмся, апаўяце́ся, апаўю́цца; апаві́ўся, -віла́ся, -ло́ся; незак. апавіва́цца, -а́юся, -а́ешся, -а́ецца.
Сэрца апавіваецца смуткам.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
міну́ць, -ну́, -не́ш, -не́; -нём, -няце́, -ну́ць; -ні́; зак.
1. каго-што. Прайсці, праехаць каля каго-, чаго-н., пакінуўшы яго ззаду або збоку.
М. азярко.
2. пераважна з адмоўем, чаго. Пазбегнуць чаго-н.
Не м. бяды (безас.). Горш, калі баішся: і ліха не мінеш, і надрыжышся.
3. (1 і 2 ас. звычайна не ўжыв.). Скончыцца, прайсці (пра час, пару, падзеі і пад.).
Вось і лета мінула.
4. (1 і 2 ас. не ўжыв.), каму. Споўніцца (пра ўзрост).
Яму мінула сем гадоў.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ачы́сціць, ачы́шчу, ачы́сціш, ачы́сціць; ачы́шчаны; зак.
1. гл. чысціць.
2. што. Зрабіць чыстым па саставе.
А. спірт.
3. што. Аслабаніць ад каго-, чаго-н.
А. залу.
А. горад ад прышэльцаў.
4. Апаражніць, з’еўшы ўсё (разм.).
А. міску кашы.
5. каго-што. Абакрасці (разм.).
Зладзеі ачысцілі кватэру.
6. Зрабіць чыстым у маральных адносінах.
А. сумленне (перан.).
|| незак. ачышча́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е.
|| наз. ачы́стка, -і, ДМ -тцы, ж. і ачышчэ́нне, -я, н.
Для ачысткі сумлення (каб супакоіцца; разм.); прым. ачышча́льны, -ая, -ае. Ачышчальныя прыстасаванні.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
крышы́ць, крышу́, кры́шыш, кры́шыць; кры́шаны; незак.
1. што. Наразаць дробнымі кавалкамі; здрабняць што-н.
К. буракі.
2. каго-што. Ламаць, разбіваць на часткі.
К. крэйду.
3. перан., каго-што. Знішчаць (разм.).
К. варожыя ўмацаванні.
4. Накідваць дзе-н. крошак (разм.).
Не крышы на падлогу.
|| зак. скрышы́ць, скрышу́, скры́шыш, скры́шыць; скры́шаны (да 1 і 2 знач.), раскрышы́ць, -крышу́, -кры́шыш, -кры́шыць; -кры́шаны (да 2 знач.) і накрышы́ць, -крышу́, -кры́шыш, -кры́шыць; -кры́шаны (да 1 і 3 знач.).
|| наз. крышэ́нне, -я, н. (да 1 і 2 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
жартава́ць, -ту́ю, -ту́еш, -ту́е; -ту́й; незак.
1. з кім і без дап. Весела і забаўна гаварыць, рабіць што-н. для пацехі.
Ж. з дзецьмі.
2. з каго-чаго і без дап. Насміхацца.
Не трэба ж., бо чалавек можа пакрыўдзіцца.
3. Весела вастрасловіць.
Тонка ж.
4. Адносіцца да чаго-н. несур’ёзна, недаацэньваць каго-, што-н.
Са здароўем нельга ж.
◊
Жартаваць з агнём — рабіць тое, пасля чаго можа быць непрыемны вынік.
|| зак. пажартава́ць, -ту́ю, -ту́еш, -ту́е; -ту́й (да 1—3 знач.).
|| наз. жартава́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)