ПРА́ВАЙ РУКІ́ ПРА́ВІЛА,
мнеманічнае правіла для вызначэння напрамку індукцыйнага току ў правадніку, які рухаецца ў магн. полі. Вынікае з Ленца правіла.
Паводле П.р.п. правую руку трэба размясціць так, каб сілавыя лініі магн. поля ўваходзілі ў далонь, а адагнуты вялікі палец быў накіраваны ўздоўж вектара скорасці руху правадніка, тады выцягнутыя пальцы будуць супадаць з напрамкам індукцыйнага току ў правадніку. Гл. таксама Электрамагнітная індукцыя.
т. 12, с. 526
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ПУРЦАЛА́ДЗЕ (Антон Мікалаевіч) (13.11.1839, с. Мерэты Гарыйскага р-на, Грузія — 17.11.1913),
грузінскі пісьменнік. Друкаваўся з 1858. У апавяданнях і аповесці «Прыгода трох» (1889) выступаў супраць сац. несправядлівасці. У рамане «Мацы Хвітыя» (1870) крытыкаваў разлад сярод феадалаў, што прывяло Грузію да паліт. і эканам. заняпаду. Аўтар трагедыі «Вялікі Маўраві, ці Георгій Саакадзе» (1869) і гіст. нарыса «Георгій Саакадзе і яго час». Аўтар літ.крытычных артыкулаў.
т. 13, с. 126
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
за́мак
(польск. zamek < чэш. zamek)
1) сярэдневяковая крэпасць, умацаванае жыллё феадала (напр. Навагрудскі з., Крэўскі з.);
2) вялікі панскі палац.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
акрамега́лія
(ад акра- + гр. megas, -alou = вялікі)
непрапарцыянальны, празмерны рост канечнасцей і касцей твару ў сувязі з парушэннем функцыі гіпофіза.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
пахікарпі́н
(ад гр. pachys = вялікі, спелы + karpos = плод)
алкалоід, які змяшчаецца ў некаторых раслінах, напр. у сафоры; выкарыстоўваецца ў медыцыне.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
Вадзі́шча, вадзяні́шча вялікі разліў, вялікая вада, бурнае разводдзе’ (Яшк.). Да вада. Параўн. рус. разан. водища ’вялікая колькасць вады’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
*Мярня́к, мернік ’вялікі гаршчок’ (ТС), малар. мырняк ’тс’ (Сл. Брэс.), ст.-бел. мѣрникъ. Да мера (гл.) прасл. mera.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Адкаву́ліць ’адрэзаць вялікі кавалак хлеба’ (Шат.) да адкаваліць (< кавал) пад уплывам экспрэсіўных дзеясловаў на ‑уліць. Гл., напр., абакуліць.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
припёкII (увеличение в весе хлеба после выпечки по сравнению с весом затраченной муки) прыпёк, -ку м.;
дать большо́й припёк даць вялі́кі прыпёк.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
соли́дный
1. (прочный, надёжный) трыва́лы, мо́цны, грунто́ўны;
2. (важный, представительный) пава́жны, самаві́ты;
3. (серьёзный, не легкомысленный) сур’ёзны, ста́лы;
4. (значительный) зна́чны; (большой) вялі́кі.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)