Навата́жыць (наватижытсь) ’нагрузіць, загрузіць’ (Шпіл.). Відаць, нельга разглядаць асобна ад укр.навантажити ’наўючыць, нагрузіць’, якое звязваюць з вантаж ’цяжар, груз’, што ў сваю чаргу з франц.avantager ’садзейнічаць; павялічваць долю’ або з ватига ’атрад, натоўп; чарада’. Беларускае слова, магчыма, сведчыць на карысць другой версіі. Гл. ЕСУМ, 1, 329. Параўн. вантижыцца.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
windować
незак.
1. падымаць; зацягваць (цяжар)
2. падымаць (на ліфце)
3.перан. прасоўваць
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
баро́метр
(ад гр. baros = цяжар + -метр)
1) прыбор для вымярэння атмасфернага ціску, прадказання надвор’я;
2) перан. паказчык якіх-н. змен, стану чаго-н.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
cumber
[ˈkʌmbər]1.
v.t.
1) абцяжа́рваць; турбава́ць
2) заміна́ць, перашкаджа́ць
2.
n.
замі́нка, перашко́да f.; цяжа́р -у m.
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
weight
[weɪt]1.
n.
1) вага́f.
to lose weight — худне́ць
to put on weight — папра́віцца, патаўсьце́ць
2) цяжа́р -у m.
3) гі́ра f.
4) груз -у m., цяжа́р -у m.
The pillars support the weight of the roof — Калёны трыма́юць цяжа́р да́ху
5) цяжа́р турбо́таў, адка́знасьці
it will be a weight off my mind — Гэ́та здыма́е мне кло́пат з галавы́
6) уплы́ў -ву m.; ва́жнасьць, ва́жкасьць f.
a matter of great weight — спра́ва вялі́кай ва́жнасьці
men of weight — уплыво́выя, аўтарытэ́тныя лю́дзі
2.
v.t.
1) нагружа́ць; абцяжа́рваць
2) надава́ць вагі́, значэ́ньня
•
- by weight
- carry weight
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
przewlec
зак.
1. перацягнуць;
przewlec ciężar — перацягнуць цяжар;
2. зацягнуць; працягнуць;
3. замяніць; памяняць
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
den ~en éinmal áblegen [ábstreifen] скі́нуць з сябе́цяжа́р бу́дняў
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
unburden
[ʌnˈbɜ:rdən]
v.t.
1) аблягча́ць, палягча́ць (цяжа́р, но́шу)
2) прызнава́цца да не́чага, што гняце́
to unburden one’s mind — вы́казаць набале́лае
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
пава́жыць, ‑жу, ‑жыш, ‑жыць; зак., каго-што.
1. Вызначыць вагу, цяжар каго‑, чаго‑н.; узважыць. Паважыць мяшок. □ [Гаспадар] вынес з сянец торбу жыта з бязменам, паважыў: — На, бяры свае фунты.Лобан.[Клемс] памацаў зерні пальцамі, наважыў іх на руцэ і сыпнуў.Галавач.
2. Узважыць усё, многае або ўсіх, многіх. Паважыць усю бульбу.
3. і без дап. Важыць некаторы час.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Пама́к ’звязка вычышчаных канапель’ (Інстр. III), ’дрэва, якое доўга ляжала ў вадзе’ (Сл. ПЗБ), ’намоклае палена’ (Нар. сл.), пачала ’калода, якая доўга ляжала ў вадзе’ (Шн. 2), ’жэрдка, кладка’ (Сцяшк. Сл.), памані ’цяжар, які накладаюць на лён або пяньку пры замочванні’ (Касп.), памок ’тс’ (Сл. ПЗБ). Укр.помік ’канопля, намочаная ў рацэ’. Аддзеяслоўны дэрыват ад памокнуць або памакаць < мокнуць (гл.).