zersé tzen vt расклада́ ць, дзялі́ ць на ча́ сткі; перан . дэзарганізо́ ўваць
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
zerstí eben * vi (s) рассыпа́ цца; разлята́ цца; рассе́ йвацца (тс. перан . )
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Zerstré utheit f -
1) раскі́ данасць
2) перан . рассе́ янасць, няўва́ жлівасць
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
zú ckerig a цукро́ вы, сало́ дкі як цу́ кар; перан . саладжа́ вы
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Zú kunftsmusik f :
das ist ~! перан . гэ́ та спра́ ва бу́ дучага!
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
прылі́ пчывы , ‑ая, ‑ае.
1. Які лёгка і добра прыліпае, прыстае. Прыліпчывая гразь. Прыліпчывая смала.
2. перан . Разм. Які лёгка перадаецца іншым; заразны. Прыліпчывая хвароба.
3. перан . Разм. Надакучлівы, назойлівы. Прыліпчывы чалавек. Прыліпчывы субяседнік.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
вы́ кінуць , -ну, -неш, -не; -кінь; -нуты; зак.
1. каго-што . Кідаючы, выдаліць, пазбавіцца ад чаго-н. непатрэбнага, лішняга.
В. ілюстрацыю.
В. грошы на вецер (перан . ). В. прагульшчыка з завода (перан . ).
2. перан . , што . Абвясціць, аб’явіць (разм. ).
В. лозунг.
3. перан . , што . Пусціць, накіраваць.
В. тавар на рынак (пусціць у продаж; разм. ).
4. што . Падняць, вывесіць.
В. сцяг.
5. што . У спартыўных практыкаваннях: выставіць, высунуць рэзкім рухам.
В. руку ўперад.
6. што . Учыніць, устроіць (разм. ).
В. жарт. В. штуку.
|| незак. выкіда́ ць , -а́ ю, -а́ еш, -а́ е і выкі́ дваць , -аю, -аеш, -ае.
|| наз. вы́ кід , -у, М -дзе, м. (да 5 знач. ).
|| прым. выкідны́ , -а́ я, -о́ е (да 1 знач. ; спец. ).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ры́ цар , -а, мн. -ы, -аў, м.
1. У сярэдневяковай Еўропе: феадал, які належаў да ваенна-землеўладальніцкага саслоўя, а таксама цяжкаўзброены воін, які знаходзіўся ў васальнай залежнасці ад свайго сюзерэна.
Р. журботнага вобраза (пра Дон-Кіхота, героя рамана Сервантэса). Р. без страху і дакору (перан . : пра смелага, ва ўсім бездакорнага чалавека; высок. ). Р. плашча і кінжала (перан . : тайны грабежнік і забойца; кніжн. ).
2. перан . Самаадданы, высакародны чалавек (высок. ).
Р. рэвалюцыі.
|| прым. ры́ царскі , -ая, -ае.
Рыцарскія даспехі.
Р. ўчынак.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
разгарэ́ цца , -ру́ ся, -ры́ шся, -ры́ цца; -ры́ мся, -рыце́ ся, -ра́ цца; -ры́ ся; зак.
1. (1 і 2 ас. не ўжыв. ). Пачаць моцна гарэць.
Дровы ў печы разгарэліся.
2. перан . (1 і 2 ас. не ўжыв. ). Стаць чырвоным, гарачым (ад хвалявання, узбуджэння і пад. ).
Шчокі разгарэліся.
3. перан . Моцна ўзбудзіцца.
Разгарэліся спрэчкі.
4. (1 і 2 ас. не ўжыв. ), перан . Узмацняючыся, дайсці да высокай ступені напружання, развіцця.
Спрэчка разгарэлася.
Бой разгарэўся.
|| незак. разга́ рвацца , -аюся, -аешся, -аецца і разгара́ цца , -а́ юся, -а́ ешся, -а́ ецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
авало́ даць , -аю, -аеш, -ае; зак.
1. кім-чым . Узяць сілай, захапіць, завалодаць.
А. крэпасцю.
2. перан . , кім-чым . Падпарадкаваць сабе, надаць чаму-н. патрэбны кірунак.
А. увагай.
А. сабой (вярнуць самавалоданне, супакоіцца).
3. (1 і 2 ас. звычайна не ўжыв. ), перан . , кім-чым . Ахапіць, апанаваць (пра стан, думкі, пачуцці).
Стома авалодала ўсім целам.
4. перан . , чым . Трывала засвоіць што-н. , вывучыць, навучыцца карыстацца.
А. замежнай мовай.
А. прафесіяй.
|| незак. авало́ дваць , -аю, -аеш, -ае.
|| наз. авало́ данне , -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)