абы-што́ , абы-чаго.
1. займ. няпэўны . Што‑н., што папала.
2. у знач. наз. Разм. неадабр. Непатрэбшчына, абсурд, глупства. — Пакінь гаварыць абы-што! — Пятро заўсёды быў спакойны і разважлівы. Новікаў . [Антон:] — Можа я пагаварыў табе абы-чаго? Ермаловіч .
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
мі́ гі ,
У выразах: на мігі , на мігах (гаварыць , перагаворвацца і пад.) — размаўляць пры дапамозе жэстаў, знакаў. Кулік на мігах паказаў, што трэба падабраць уцекача. Гурскі . Тацяна тым часам паказвала [Галілею] на мігі, каб ён пайшоў, кінуў іх адных. Зарэцкі .
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
ілга́ ць і лгаць , (і)лгу, (і)лжэш, (і)лжэ; (і)лжом, (і)лжаце, (і)лгуць; незак.
Гаварыць няпраўду; выдумваць, хлусіць. Бядняк ілгаць не ўмеў — усё і расказаў, як было. Якімовіч . Хто сам ілжэ, той нікому не верыць. Прыказка .
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
бе́ гла прысл.
1. (хутка , свабодна ) flí eßend, geläufig, behände;
бе́ гла гавары́ ць па-няме́ цку flí eßend Deutsch spré chen* ;
2. (павярхоўна ) flüchtig, ó berflächlich;
бе́ гла праглядзе́ ць flüchtig [ó berflächlich] dú rchsehen*
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
Рэпетава́ ць ’злавацца, сердаваць’ (Ян. ), рыпытова́ тэ ’крычаць, лямантаваць’ (драг. , Нар. лекс. ). Укр. репетова́ ть ’крычаць з усяе моцы; плакаць’, репетувати ’лямантаваць; лаяцца’, рус. репетитъ ’хутка гаварыць ’, репетиться ’выказваць незадаволенасць’, чэш. repetit ’хутка і невыразна гаварыць ’ экспрэсіўнае ад reptati ’рашаць’ < прасл. *rъptati , дзе rъp‑ — гукапераймальная аснова. (Махэк₂ , 512–513; Рэйзак , 536–537). Гл. яшчэ рэптаці .
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Талабо́ ніць ’балбатаць, несці лухту’ (нясвіж. , Сл. ПЗБ ), толоба́ ніць , талебе́ ніць ’гаварыць , балбатаць’ (ТС ). Параўн. укр. талаба́ нити ’плявузгаць, гаварыць , балбатаць’, рус. дыял. талабо́ нить , талаба́ нитъ ’балбатаць, тарабаніць’. Відаць, не можа разглядацца асобна ад іншых імітатываў з пачатковымі тала‑ (тале‑ , толе‑ ) і пад. З экспрэсіўным нарашчэннем ‑бон‑/‑бан‑ параўн. балабоніць , балабаніць , гл. Параўн. ЕСУМ , 5, 506.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Кулды́ каць 1 ’куляцца’ (Шпіл. ). Гл. кулдыка .
Кулды́ каць 2 ’невыразна гаварыць ’ (Сл. паўн.-зах. , КЭС , лаг. ). Гл. кулдыка .
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Білябе́ ніць ’балабоніць, гаварыць абы-што’ (Бяльк. ). Укр. белебе́ нити , рус. белебе́ нить . Гукапераймальнае. Гл. Фасмер , 1, 147. Параўн. балабо́ ніць .
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
sob
[sɑ:b]
1.
v., (-bb-)
1) усхлі́ пваць
2) гавары́ ць , усхлі́ пваючы
2.
n.
хлі́ паньне, усхліпваньне n. , хліп, плач -у m.
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
Á ndeutung f -, -en
1) намёк, абазначэ́ нне;
in ~en ré den гавары́ ць намёкамі
2) прыкме́ та, знак
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)