Зага́на ’недахоп’, ’выгавар’, дыял.маг.загу́на ’асуджэнне’ (Юрч.). Рус.смал.зага́на ’недахоп’, ’пакаранне’. Бязафіксны аддзеяслоўны (ад *заганіць, параўн. укр.зага́нити ’асудзіць’) назоўнік. Гл. ганьба.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
бастана́да
(ісп. bastonada)
пакаранне ўдарамі кіем па пятах і спіне, якое прымянялася даўней у некаторых краінах.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
спаўна́, прысл.
Поўнасцю, цалкам. Васіль Вітка сплачвае свой доўг спраўна і спаўна, як сын народа, грамадзянін, камуніст.Юрэвіч.Навошта хлопца папракаць, напамінаць яму, калі ён спаўна атрымаў пакаранне за сваё тое мінулае.Кавалёў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
chłosta
ж. цялесная кара; цялеснае пакаранне; лупцоўка
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
рэпрэ́сія
(лац. repressio = падаўленне)
карная мера, пакаранне, якое прымяняецца дзяржаўнымі органамі.
Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)
узру́шыцца, ‑шуся, ‑шышся, ‑шыцца; зак.
Моцна ўсхвалявацца; устрывожыцца. — Як жа гэта так? — узрушылася бабка: — За што такая няласка, такое пакаранне?Колас.[Маша] зноў узрушылася і так моцна, што рука з пісьмом апусцілася ў знямозе.Мележ.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
kara
kar|a
ж.
1. кара, пакаранне;
~a cielesna — цялеснае пакаранне;
~a śmierci — смяротная пакаранне;
~a więzienia — турэмнае зняволенне;
robić co za ~ę — рабіць што ў пакаранне;
2. штраф;
~a administracyjna — адміністрацыйнае спагнанне, штраф;
~a pieniężna — грашовы штраф
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
турма́, -ы́, мн. ту́рмы і (з ліч. 2, 3, 4) турмы́, ту́рмаў, ж.
1. Месца зняволення, будынак, дзе ўтрымліваюцца асобы, пазбаўленыя волі.
Сядзець у турме.
2.Пакаранне зняволеннем.
Прайсці праз турму.
3.перан. Месца, дзе прыгнятаюць, дзе цяжка жывецца.
◊
Турма плачапа кім (разм., неадабр.) — пра таго, хто заслугоўвае пакарання.
|| прым.турэ́мны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)