На́ беражня ’папярочнае ўмацаванне паміж капылоў у санях’ (рэч. , Мат. Гом. ). Відаць, да бėpae ’край’, што адлюстроўвае месца дэталі ў санях.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Люз ’невялікі прамежак паміж чым-небудзь’ (брасл. , драг. , Сл. ПЗБ ). Запазычана з польск. luz ’зазор, шчыліна’. Гл. таксама наступнае слова .
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Кваты́ рка ’адлегласць паміж бэлькамі столі’ (Шушк. ), ’чацвярцінка’ (ТС ), ’засовачнае шкло ў акне, фортачка’ (Грыг. , Рам. , Радч. , Кос. ). Параўн. кватэрай (гл.).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
прабе́ л м.
1. (месца ў тэксце ) ú nbeschriebene [fré ie, lé ere] Sté lle; Lücke f -, -n, Zwí schenraum m -(e)s, -räume;
2. палігр. Dú rchschuss m -es, -schüsse (паміж радкамі ); Lé erstelle f -, -n, Lé erschritt m -(e)s, -e (паміж літарамі );
3. (недахоп ) Lücke f ; Má ngel m -s, Mängel; Ú nzulänglichkeit f -, -en;
прабе́ л у ве́ дах Wí ssenslücke f -, -n;
запо́ ўніць прабе́ лы Lücken á usfüllen [schlí eßen* ]
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
Зеў ’адтуліна (з рота ў глотку)’. Рус. зев ’тс’, уст. ’рот’, укр. зів ’тс’, дыял. ’рот’, ’зябры’, ’кут паміж ніткамі’, польск. уст. ziew ’зеў, пазяханне’, ’кут паміж ніткамі ў ткацкім станку’; чэш. zev , zeva ’адтуліна’, славен. zę̀v , zę̑v ’зеў’, серб.-харв. зе̑в , зи̏јев ’адкрытыя вусны, адтуліна, позех’, балг. , макед. зев ’адтуліна’. Параўн. зе́ ва , зяво́ , зявэ́ , зя́ вы ’прамежак паміж верхнімі і ніжнімі ніткамі асновы’, зе́ вы , зя́ вы , зявэ́ ’рот, пашча’ (Сл. паўн.-зах. ), зяву́ ’прамежак паміж ніткамі асновы, праз які праходзіць чаўнок’ (брагін. , Нар. сл. ), зі́ вы ’тс’ (пін. , Нар. лекс. ), зева , зява ’тс’ (Мат. Гом. ). Прасл. zěvъ ’адтуліна’ ўтворана ад дзеяслова zě‑va‑ti (гл. зяваць ) бязафіксным спосабам. Роднасныя словы ззяць 1 , зяхаць . Фасмер , 2, 91; Скок , 3, 656. Паводле Шанскага (2, З, 83), зеў ад кораня *zě‑ з суфіксам ‑vъ (як рус. сев , гнев ), а зевать ад зев .
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
антра́ кт
(фр. entracte, ад entre = паміж + acte = дзеянне)
1) перапынак паміж актамі спектакля, аддзяленнямі канцэрта і інш. ;
2) музычны твор, які выконваецца паміж актамі опернага ці драматычнага спектакля;
3) перан. перапынак у якім-н. дзеянні, працэсе.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
пестре́ ть I несов.
1. (виднеться — о чём-л. пёстром) стракаце́ ць, пярэ́ сціцца;
цветы́ пестре́ ют ме́ жду дере́ вьями кве́ ткі стракаця́ ць памі́ ж дрэ́ вамі;
2. (становиться пёстрым) стракаце́ ць, станаві́ цца пярэ́ стым (рабы́ м).
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
мо́ лот мо́ лат, -та м. ;
◊
быть (находи́ ться, оказа́ ться и т. п. ) ме́ жду мо́ лотом и накова́ льней быць (знахо́ дзіцца, апыну́ цца і да таго́ падо́ бнае) памі́ ж (між) мо́ латам і кава́ длам.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
вальцава́ ць
(ням. walzen)
пракатваць, плюшчыць, малоць паміж вальцамі .
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
ганіёметр , ‑а, м.
1. Прыбор для вымярэння вуглоў паміж гранямі крышталяў, а таксама ў розных прызмах.
2. Прыбор (сістэма шпулек) для накіраванай радыёперадачы і накіраванага рэдыёпрыёму.
[Ад грэч. gōnia — вугал і metreō — мераю.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)