ПТАШУ́ К (Міхаіл Мікалаевіч) (н. 28.1.1943, в. Федзюкі Ляхавіцкага р-на Брэсцкай вобл. ),
бел. кінарэжысёр. Засл. дз. маст. Беларусі (1982). Нар. арт. Беларусі (1990). Скончыў Маскоўскае тэатр. вучылішча імя Б.Шчукіна (1967), Вышэйшыя рэжысёрскія курсы Дзярж. кіно СССР (1972, майстэрня Г.Данеліі ). У 1967—70 працаваў рэжысёрам у т-рах Масквы і Казані. З 1974 на кінастудыі «Беларусьфільм». Першыя фільмы «Пра Віцю, пра Машу і марскую пяхоту» (1973; Гран-пры Міжнар. кінафестывалю ў Іспаніі), «Лясныя арэлі» (1975) адзначаны лірычнасцю вобраза дзяцінства. Зняў шэраг кінафільмаў паводле твораў бел. пісьменнікаў: «Вазьму твой боль » (паводле І.Шамякіна, 1982), «Чорны замак Альшанскі» (2 серыі, паводле У.Караткевіча, 1983), «Знак бяды» (паводле В.Быкава, 1986; Гран-пры Міжнар. кінафестывалю ў Югаславіі). Фарміраванне і выяўленне ў складаных жыццёвых і паліт. умовах тыпаў чалавечага характару адлюстраваны ў гіст. -псіхал. стужках «Наш браняпоезд» (1988), «Кааператыў «Палітбюро», або Будзе доўгім развітанне» (1992; Гран-пры Міжнар. кінафестывалю ў Стакгольме, 1993; прыз Міжнар. кінафестывалю ў Карлавых Варах, 1995). Сярод інш. фільмаў: «Нас выбраў час» (тэлевізійны, 5 серый, 1978), «Гульня ўяўленняў» (1995), фільм-спектакль Мінскага т-ра «Вольная сцэна» «Макбет» (1997), «У жніўні 1944» (2000). Дзярж. прэмія Беларусі 1982.
Г.В.Ратнікаў .
М.М.Пташук .
т. 13, с. 109
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
anguish
[ˈæŋgwiʃ]
1.
n.
му́ ка, паку́ та f. , боль -ю m.
anguish of body and mind — фізы́ чныя й мара́ льныя паку́ ты
2.
v.t.
му́ чыць, спрычыня́ ць паку́ ты
3.
v.i.
паку́ таваць, цярпе́ ць; му́ чыцца
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
разбере́ живать несов.
1. (вызывать боль ) развярэ́ джваць, раздражня́ ць, раз’я́ трываць, расцве́ льваць;
разбере́ живать ра́ ну развярэ́ джваць (раздражня́ ць, раз’я́ трываць, расцве́ льваць) ра́ ну;
2. перен. (тревожить, волновать) растрыво́ жваць, хвалява́ ць;
разбере́ живать ду́ шу растрыво́ жваць (хвалява́ ць) душу́ ;
3. перен. (возбуждать, усиливать) раздражня́ ць;
разбере́ живать зло́ бу раздражня́ ць злосць;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
тере́ ть несов.
1. це́ рці; шарава́ ць;
тере́ ть лицо́ це́ рці твар;
2. (измельчать) це́ рці; (тёркой) драць; дзе́ рці;
тере́ ть кра́ ски це́ рці фа́ рбы;
тере́ ть хрен драць (дзе́ рці) хрэн;
3. (причинять боль ) му́ ляць, це́ рці;
сапо́ г трёт но́ гу бот му́ ляе (трэ) нагу́ ;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
разы́ грывацца
1. (пра акцёра і г. д. ) sich é inspielen;
2. (пра буру , страсці і г. д. ) á usbrechen* vi (s ); í mmer hé ftiger wé rden (пра боль ); sich á bspielen (пра падзеі ); verló st [á usglost, á usgespielt] wé rden (у латарэі і г. д. )
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
во́ стры , -ая, -ае.
1. Добра навостраны або з завостраным канцом ці краем.
В. нож.
В. канец палкі.
2. Які звужаецца пад канец.
В. нос лодкі.
Вострыя насы туфель.
В. вугал (меншы за 90°).
3. перан. Праніклівы, які добра ўспрымае.
В. розум.
В. зрок.
4. перан. Які вызначаецца дасціпнасцю.
В. жарт. В. на язык.
5. перан. Які выразна і моцна адчуваецца, праяўляецца.
Вострая трывога.
6. перан. Які моцна дзейнічае на смак ці нюх.
Вострыя прыправы.
В. пах.
7. перан. Моцна, ясна выражаны; напружаны.
В. боль .
В. апендыцыт.
В. недахоп чаго-н.
|| наз. вастрыня́ , -і, ж. (да 1, 3—7 знач. ).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
свідрава́ ць , -ру́ ю, -ру́ еш, -ру́ е; -ру́ й; -рава́ ны; незак.
1. што . Рабіць свердлам адтуліны ў чым-н.
2. што . Прабіваць, праточваць адтуліны, ход у чым-н. (пра расліны, жывёл і пад. ).
Дзяцел свідруе дрэва.
Карэнне свідруе асфальт.
3. (1 і 2 ас. звычайна не ўжыв. ), перан. , каго-што . Мучыць, хваляваць, прыносіць боль (пра думкі, пачуцці).
Непакой за сына свідруе душу і сэрца.
4. перан. Пільна ўглядацца.
С. вачамі, позіркам каго-н.
|| зак. прасвідрава́ ць , -ру́ ю, -ру́ еш, -ру́ е; -ру́ й; -рава́ ны (да 1 і 2 знач. ).
|| наз. свідрава́ нне , -я, н. (да 1 знач. ).
|| прым. свідрава́ льны , -ая, -ае (да 1 знач. ; спец. ).
С. станок.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
во́ стры в разн. знач. о́ стрый; (на вкус — ещё ) пря́ ный; (о боли — ещё ) сверля́ щий; (о речи — ещё ) хлёсткий;
в. нож — о́ стрый нож;
в. зрок — о́ строе зре́ ние;
в. пах — о́ стрый за́ пах;
в. боль — о́ страя (сверля́ щая) боль ;
~рыя сло́ вы — о́ стрые (хлёсткие) слова́ ;
в. ву́ гал — геом. о́ стрый у́ гол;
◊ в. на язы́ к — о́ стрый на язы́ к; за сло́ вом в карма́ н не ле́ зет;
~рая размо́ ва — кру́ пный (о́ стрый) разгово́ р;
~рае во́ ка — о́ стрый глаз;
згла́ дзіць ~рыя вуглы́ — сгла́ дить о́ стрые углы́ ;
~рае пяро́ — о́ строе перо́
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
цярпе́ ць несов.
1. (безропотно переносить ) терпе́ ть;
ц. боль — терпе́ ть боль ;
2. терпе́ ть; переноси́ ть, пережива́ ть; испы́ тывать;
ц. го́ ра — переноси́ ть (пережива́ ть) го́ ре;
ц. ка́ ру — терпе́ ть наказа́ ние;
ц. паражэ́ нне — терпе́ ть пораже́ ние;
3. (мириться с кем-, чем-л. ) терпе́ ть, выноси́ ть, переноси́ ть;
я не ~плю́ хлусні́ — я не терплю́ (не выношу́ , не переношу́ ) лжи;
◊ ц. стра́ ту — быть в убы́ тке; нести́ поте́ ри;
ц. хо́ лад і го́ лад — терпе́ ть хо́ лод и го́ лод;
~пі́ , каза́ к, атама́ нам бу́ дзеш — погов. терпи́ , каза́ к, атама́ ном бу́ дешь
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
stomach 1 [ˈstʌmək] n. стра́ ўнік; жыво́ т, трыбу́ х;
on an empty stomach на́ шча;
a pain in the stomach боль у стра́ ўніку
♦
have no stomach for smth. мець сла́ бы апеты́ т;
have a weak stomach быць гідлі́ вым;
turn smb. ’s stomach выкліка́ ць агі́ ду ў каго́ -н.
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)