1) прыводзіць што-н. у стан гатоўнасці, рабіць годным для ўжывання;
2) вучыць для якой-н. мэты (напр. р. кадры);
3) распрацоўваць што-н. (напр. р. даклад);
4) рабіць запас чаго-н., набываць што-н. загадзя;
5) намервацца зрабіць што-н., задумваць што-н.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
shape1[ʃeɪp]n.
1. фо́рма, абры́с; від;
round in shape кру́глы па фо́рме
2. стан;
be in good shape быць у до́брай фо́рме
♦
get (oneself) into shape увахо́дзіць у фо́рму;
get/knock/lick smth./smb. into shapeпрыво́дзіць што-н./каго́-н. да пара́дку;
give shape to smth. выка́зваць я́сна (думкі);
take shape вырысо́ўвацца, набыва́ць фо́рму
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
muddle2[ˈmʌdl]v. блы́таць
muddle along[ˌmʌdləˈlɒŋ]phr. v. дзе́йнічаць наўздага́д
muddle through[ˌmʌdlˈθru:]phr. v. спра́віцца (якім-н. чынам, так або інакш);
Somehow our firm will muddle through the next five years. Як-небудзь наша фірма яшчэ праіснуе наступныя пяць гадоў.
muddle up[ˌmʌdlˈʌp]phr. v. блы́таць, пераблы́тваць; паруша́ць пара́дак; прыво́дзіць у бязла́ддзе;
Don’t muddle me up! Не блытай мяне!
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
land2[lænd]v.
1. прызямля́цца
2. выса́джвацца (з самалёта, карабля)
3. выгружа́ць (груз, людзей з самалёта, карабля)
4.infml нечака́на апыну́цца
5.infml(in, on) даво́дзіць, прыво́дзіць;
His carelessness landed him in trouble. Нядбайнасць прывяла яго да бяды.
6.infml дабі́цца, здабы́ць (месца працы, кантракт і да т.п.);
He landed a good job. Ён знайшоў добрае месца працы.
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
Verzwéiflungf - ро́спач, адча́й;
in [vor, aus] ~ etw. tun* зрабі́ць што-н. у [ад] ро́спачы [з адча́ю];
in ~ kómmen* прыйсці́ ў ро́спач;
j-n zur ~ bríngen*прыво́дзіць каго́-н. у адча́й, даво́дзіць да адча́ю
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Ду́па ’pars posterior, anus’, укр.ду́па ’тс’. Кюнэ (Poln., 52) прыводзіцьбел. слова з Дабравольскага і мяркуе, што, зыходзячы з гукавых і лінгвагеаграфічных момантаў, трэба лічыць гэту лексему запазычаннем з польск.dupa ’тс’. Параўн. ду́пка (гл.). Падрабязны агляд форм і семантыкі прасл.*dupa ’дзюрка, яма, дупло, anus і г. д.’ гл. у Трубачова, Эт. сл., 5, 157–158 (тут наогул не ставіцца пытанне аб магчымым запазычанні некаторых усх.-слав. слоў гэтай групы з польск. мовы; няпэўна).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Тры́ба1 ‘шасцярня малатарні’ (ТСБМ; карэліц., нясвіж., Нар. словатв.; драг., Жыв. сл.). З польск.tryb ‘шасцярня’, tryby ‘прыстасаванні, найчасцей шасцярня альбо шэраг шасцерняў, якія пераносяць рух на іншыя часткі машыны’ (< ням.Trieb ‘імкненне’), ‘прывад, цяга’, ‘перадача’ < treiben ‘прыводзіць у рух’ (SWO, 1980, 778; ЕСУМ, 5, 634).
Тры́ба2 ‘кожнае з трох падраздзяленняў, на якія дзялілася насельніцтва Рыма паводле паходжання’ (ТСБМ, Некр. і Байк.). Праз рускую мову запазычана з лац.tribus ‘тс’ < і.-е.*tribh‑ ‘дзяліць, раздзяляць’ (Вальдэ, 1906, 636).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Ваўчо́к ’дзіцячая цацка’ (БРС). Рус.волчо́к ’тс’ (з XVI–XVII стст.?). Ад волк, воўк (цацка выдае гукі, нібы выццё); параўн. і чэш. назву гэтай цацкі vlk (Шанскі, 1, В, 153; гл. таксама Фасмер, 1, 346–347, які прыводзіць як паралель лат.vilks ’воўк’ у назвах розных інструментаў і ўказвае, што і ў ням. мове розныя інструменты носяць назву ’воўк’). Менш пераконвае Гараеў, 54 (гл. і Праабражэнскі, 1, 94): сувязь з дзеясловам волочиться. У бел. мове ваўчок, відавочна, запазычанне з рус.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Гу́ня ’папона, чапрак’ (Нас.), ’вялікая цёплая хустка’ (Шатал.), гунька ’тс’ (БРС, Касп., Шат., Бяльк.), ’самаробная посцілка’ (Сцяшк.), ’посцілка’ (Жд. 2). Рус.гу́ня ’пашарпанае адзенне’, укр.гу́ня ’сярмяга’, балг.гуня ’плашч’, польск.gunia ’верхняе адзенне з грубага сукна і г. д.’ Прасл.*gunʼa, *guna. Лічыцца прасл. запазычаннем з невядомай крыніцы. Агляд версій у Слаўскага, 1, 378–379; параўн. яшчэ Фасмер, 1, 475. Падрабязна Трубачоў, Эт. сл., 7, 175–177. Ст.-бел.гуня ’коўдра’. Булыка (Запазыч., 86) прыводзіць як запазычанне з польск.gunia.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Каштары́с ’фінансавы дакумент для вызначэння і плана валля выдаткаў і прыбыткаў’ (ТСБМ, БРС). Параўн. укр.коштори́с ’тс’. Слова адносна новага паходжання. Яно адзначаецца таксама ў польск. мове (kosztorys), але там зафіксавана даволі позна (слоўнік Ліндэ яго яшчэ не ведае). Паводле крыніц, якія прыводзіцьСлаўскі, 2, 545, упершыню слова адзначаецца ў ням.-польск. слоўніку 1854 г. як пераклад ням.Kostenanschlag. Слаўскі, там жа, указвае, што польск. слова было запазычана бел. мовай (каштары́с) і таксама ўкр. (кошто́рис). Гл. яшчэ Кюнэ, Poln., 67.