по́пел, ‑у, м.

Пылападобная, звычайна шэрая маса, якая застаецца пасля згарання, спальвання чаго‑н. Сцёпка дакурыў люльку, выбіў з яе попел, схаваў за пазуху і толькі тады падаўся памаленьку ў панскія пакоі. Якімовіч.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

ЛА́ЙКІ,

група парод універсальных паляўнічых сабак. Пашыраны ў тундравай і лясной зонах Паўн. паўшар’я. Некат. пароды выкарыстоўваюцца як ездавыя (Л. эскімоская, паўн.-ўсходняя ездавая, аляскінскі маламут), пастухоўскія (Л. ненецкая). На Беларусі гадуюць Л.: руска-еўрап. (выш. ў карку да 58 см, масць чорная з белым), зах.-сібірскую (выш. да 60 см, масць белая, шэрая, рабая), усх.-сібірскую (выш. да 63 см, масць белая, шэрая, рабая, рыжая), карэла-фінскую (выш. да 48 см, масць рыжая).

Склад цела сухі, моцны. Галава клінападобная, вушы стаячыя, трохвугольныя. Поўсць прамая, з густым падшэрсткам. Хвост загнуты на спіну. Вынослівыя, рухавыя сабакі з развітым паляўнічым інстынктам.

Э.​Р.​Самусенка.

Лайкі: 1 — руска-еўрапейская; 2 — карэла-фінская; 3 — усходнесібірская; 4 — маламут.

т. 9, с. 103

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

ПАЛЯЎНІ́ЧЫЯ ЖЫВЁЛЫ,

віды дзікіх звяроў і птушак, якія здабываюцца паляўнічымі ў спартыўных, аматарскіх і прамысловых мэтах; аб’екты палявання. На Беларусі 22 віды П.ж. (млекакормячых); лось, алень высакародны, казуля, дзік, зайцы бяляк і русак, бабёр, вавёрка, андатра, палёўка вадзяная, воўк, ліс, янотападобны сабака, куніцы лясная і каменная, тхор, норкі еўрапейская і амерыканская, выдра, гарнастай, ласка, крот; 31 від паляўнічых птушак (у залежнасці ад экалагічных умоў пражывання адрозніваюць балотную, баравую, вадаплаўную, палявую); глушэц, цецярук, рабчык, курапатка шэрая, крыжанка, гусь шэрая, таксама гусі белалобая, гуменнік і піскулька, чыркі траскунок і свістунок, чэрнеці чубатая і чырвонагаловая, лысуха, драч, турухтан вялікі і інш. Здабыча П.ж. рэгулюецца адпаведнымі заканад. і нарматыўнымі актамі.

П.​І.​Лабанок.

т. 12, с. 30

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

масі́ўны, ‑ая, ‑ае.

Які мае вялікую масу, аб’ём. Масіўны стол. Масіўнае тулава. □ Шырокія масіўныя дзверы гасцінна ўпусцілі Андрэя ва універмаг. Васілёнак. Шэрая будыніна з купалам і масіўнымі калонамі прыкметна вылучалася сярод іншых дамоў. Хомчанка.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

гу́ста-шэ́ры

прыметнік, якасны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. гу́ста-шэ́ры гу́ста-шэ́рая гу́ста-шэ́рае гу́ста-шэ́рыя
Р. гу́ста-шэ́рага гу́ста-шэ́рай
гу́ста-шэ́рае
гу́ста-шэ́рага гу́ста-шэ́рых
Д. гу́ста-шэ́раму гу́ста-шэ́рай гу́ста-шэ́раму гу́ста-шэ́рым
В. гу́ста-шэ́ры (неадуш.)
гу́ста-шэ́рага (адуш.)
гу́ста-шэ́рую гу́ста-шэ́рае гу́ста-шэ́рыя (неадуш.)
гу́ста-шэ́рых (адуш.)
Т. гу́ста-шэ́рым гу́ста-шэ́рай
гу́ста-шэ́раю
гу́ста-шэ́рым гу́ста-шэ́рымі
М. гу́ста-шэ́рым гу́ста-шэ́рай гу́ста-шэ́рым гу́ста-шэ́рых

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

ды́мна-шэ́ры

прыметнік, якасны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. ды́мна-шэ́ры ды́мна-шэ́рая ды́мна-шэ́рае ды́мна-шэ́рыя
Р. ды́мна-шэ́рага ды́мна-шэ́рай
ды́мна-шэ́рае
ды́мна-шэ́рага ды́мна-шэ́рых
Д. ды́мна-шэ́раму ды́мна-шэ́рай ды́мна-шэ́раму ды́мна-шэ́рым
В. ды́мна-шэ́ры (неадуш.)
ды́мна-шэ́рага (адуш.)
ды́мна-шэ́рую ды́мна-шэ́рае ды́мна-шэ́рыя (неадуш.)
ды́мна-шэ́рых (адуш.)
Т. ды́мна-шэ́рым ды́мна-шэ́рай
ды́мна-шэ́раю
ды́мна-шэ́рым ды́мна-шэ́рымі
М. ды́мна-шэ́рым ды́мна-шэ́рай ды́мна-шэ́рым ды́мна-шэ́рых

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

жамчу́жна-шэ́ры

прыметнік, якасны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. жамчу́жна-шэ́ры жамчу́жна-шэ́рая жамчу́жна-шэ́рае жамчу́жна-шэ́рыя
Р. жамчу́жна-шэ́рага жамчу́жна-шэ́рай
жамчу́жна-шэ́рае
жамчу́жна-шэ́рага жамчу́жна-шэ́рых
Д. жамчу́жна-шэ́раму жамчу́жна-шэ́рай жамчу́жна-шэ́раму жамчу́жна-шэ́рым
В. жамчу́жна-шэ́ры (неадуш.)
жамчу́жна-шэ́рага (адуш.)
жамчу́жна-шэ́рую жамчу́жна-шэ́рае жамчу́жна-шэ́рыя (неадуш.)
жамчу́жна-шэ́рых (адуш.)
Т. жамчу́жна-шэ́рым жамчу́жна-шэ́рай
жамчу́жна-шэ́раю
жамчу́жна-шэ́рым жамчу́жна-шэ́рымі
М. жамчу́жна-шэ́рым жамчу́жна-шэ́рай жамчу́жна-шэ́рым жамчу́жна-шэ́рых

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

жаўтава́та-шэ́ры

прыметнік, якасны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. жаўтава́та-шэ́ры жаўтава́та-шэ́рая жаўтава́та-шэ́рае жаўтава́та-шэ́рыя
Р. жаўтава́та-шэ́рага жаўтава́та-шэ́рай
жаўтава́та-шэ́рае
жаўтава́та-шэ́рага жаўтава́та-шэ́рых
Д. жаўтава́та-шэ́раму жаўтава́та-шэ́рай жаўтава́та-шэ́раму жаўтава́та-шэ́рым
В. жаўтава́та-шэ́ры (неадуш.)
жаўтава́та-шэ́рага (адуш.)
жаўтава́та-шэ́рую жаўтава́та-шэ́рае жаўтава́та-шэ́рыя (неадуш.)
жаўтава́та-шэ́рых (адуш.)
Т. жаўтава́та-шэ́рым жаўтава́та-шэ́рай
жаўтава́та-шэ́раю
жаўтава́та-шэ́рым жаўтава́та-шэ́рымі
М. жаўтава́та-шэ́рым жаўтава́та-шэ́рай жаўтава́та-шэ́рым жаўтава́та-шэ́рых

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

жо́ўта-шэ́ры

прыметнік, якасны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. жо́ўта-шэ́ры жо́ўта-шэ́рая жо́ўта-шэ́рае жо́ўта-шэ́рыя
Р. жо́ўта-шэ́рага жо́ўта-шэ́рай
жо́ўта-шэ́рае
жо́ўта-шэ́рага жо́ўта-шэ́рых
Д. жо́ўта-шэ́раму жо́ўта-шэ́рай жо́ўта-шэ́раму жо́ўта-шэ́рым
В. жо́ўта-шэ́ры (неадуш.)
жо́ўта-шэ́рага (адуш.)
жо́ўта-шэ́рую жо́ўта-шэ́рае жо́ўта-шэ́рыя (неадуш.)
жо́ўта-шэ́рых (адуш.)
Т. жо́ўта-шэ́рым жо́ўта-шэ́рай
жо́ўта-шэ́раю
жо́ўта-шэ́рым жо́ўта-шэ́рымі
М. жо́ўта-шэ́рым жо́ўта-шэ́рай жо́ўта-шэ́рым жо́ўта-шэ́рых

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

белава́та-шэ́ры

прыметнік, якасны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. белава́та-шэ́ры белава́та-шэ́рая белава́та-шэ́рае белава́та-шэ́рыя
Р. белава́та-шэ́рага белава́та-шэ́рай
белава́та-шэ́рае
белава́та-шэ́рага белава́та-шэ́рых
Д. белава́та-шэ́раму белава́та-шэ́рай белава́та-шэ́раму белава́та-шэ́рым
В. белава́та-шэ́ры (неадуш.)
белава́та-шэ́рага (адуш.)
белава́та-шэ́рую белава́та-шэ́рае белава́та-шэ́рыя (неадуш.)
белава́та-шэ́рых (адуш.)
Т. белава́та-шэ́рым белава́та-шэ́рай
белава́та-шэ́раю
белава́та-шэ́рым белава́та-шэ́рымі
М. белава́та-шэ́рым белава́та-шэ́рай белава́та-шэ́рым белава́та-шэ́рых

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)