прыня́ць, прыму́, пры́меш, пры́ме; прыня́ў -няла́, -ло́; прымі́; прыня́ты; зак.
1. каго-што. Прыбраць, занесці, пераставіць у іншае месца.
П. посуд у шафу.
2. каго-што. Узяць, атрымаць тое, што хто-н. дае, перадае, здае; узяць у сваё распараджэнне.
П. тэлеграму. П. тавар.
Камісія прыняла новы дом.
3. што. Узяць пад сваё кіраўніцтва, заняць (якую-н. пасаду).
П. брыгаду. П. пост дырэктара.
4. каго (што). Уключыць у склад чаго-н., дапусціць да ўдзелу ў чым-н.
П. на працу. П. у інстытут.
5. каго (што). Дапусціць, пусціць да сябе з якой-н. мэтай (для размовы, для агляду, у якасці госця, жыльца і пад.).
П. пасла. П. наведвальніка. П. гасцей.
Урач прыняў хворую.
Добра п. каго-н. (добра аднесціся, добра сустрэць).
6. што. Успрыняць.
П. вестку без энтузіязму. П. да ведама што-н. П. на свой рахунак што-н. (як што-н., што адносіцца да сябе). П. да сэрца што-н.
7. што. Згадзіцца з чым-н., аднесціся да чаго-н. станоўча.
П. параду. П. чыё-н. запрашэнне.
8. што. Зацвердзіць, галасаваннем выразіць згоду з чым-н.
П. закон. П. пастанову.
Праект прыняты.
9. што. Выканаць, ажыццявіць (тое, што выражана наступным назоўнікам).
П. рашэнне (рашыць). П. смерць (памерці). П. прысягу. П. меры. П. на сябе абавязак што-н. зрабіць.
10. што. Стаць уладальнікам якога-н. звання, сану, падданым (якой-н. дзяржавы).
П. беларускае грамадзянства.
11. што. Набыць які-н. выгляд, асаблівасці.
П. позу.
Столік прыняў выгляд чарцёжнага стала.
12. што. Падвергнуць сябе якой-н. гігіенічнай, лячэбнай працэдуры.
П. душ. П. курс лячэння.
13. што і чаго. Выпіць, праглынуць (лякарства).
П. мікстуру.
14. каго-што і за каго-што. Прызнаць, палічыць.
П. каго-н. за іншага.
15. Прасунуцца трохі ў якім-н. напрамку (разм.).
Калона прыняла ўправа.
16. што. Зразумеўшы, паўтарыць (спец.).
П. сігнал.
17. каго (што). Аказаць дапамогу пры родах.
П. дзіця.
◊
Прыняць бой — не ўхіліцца ад бою, што ўзнік па ініцыятыве праціўніка.
Прыняць ласку — аказаць гонар, уважыць (зайшоўшы, завітаўшы і пад.).
Прыняць экзамен (залік і пад.) у каго — правесці вучэбную праверку.
|| незак. прыма́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е.
|| наз. прыма́нне, -я, н., прыём, -у, м. (да 2, 4, 5, 13 і 16 знач.), прыёмка, -і, ДМ -мцы, ж. (да 2 знач.; спец.) і прыня́цце, -я, н. (да 2, 3, 8—11, 14 і 16 знач.).
Гасцінны прыём.
Тэлеграфістка перайшла на прыём.
Прыёмка тавараў.
Прыняцце рэзалюцыі.
|| прым. прыёмачны, -ая, -ае (да 1 знач.) і прыёмны, -ая, -ае (да 1,4 і 5 знач.).
Прыёмачная камісія (якая прымае гатовы аб’ект). Прыёмны пункт.
Прыёмная радыёстанцыя.
Прыёмныя экзамены.
Прыёмная камісія (якая прымае абітурыентаў; у 2 знач.). Прыёмны дзень.
