фетышы́ ст , ‑а, М ‑сце, м.
1. Паслядоўнік фетышызму (у 1 знач.).
2. перан. Той, хто слепа верыць у што‑н., пакланяецца чаму ‑н.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
КІНГ ((King) Марцін Лютэр) (15.1.1929, г. Атланта, ЗША — 4.4.1968),
адзін з кіраўнікоў руху за грамадз. правы неграў у ЗША, ініцыятар тактыкі ненасільных дзеянняў. Баптысцкі пастар (з 1954). Скончыў Бостанскі ун-т са ступенню д-ра філасофіі (1955). У 1956 арганізаваў байкот аўтобуснага руху, што прывяло да адмены расавага раз’яднання ў грамадскім транспарце ў г. Мантгомеры і інш. месцах. У 1957 заснаваў і ўзначаліў негрыцянскую арг-цыю «Паўд. канферэнцыя хрысц. кіраўніцтва». Правёў шэраг антырасісцкіх дэманстрацый, у т. л. марш на Вашынгтон (1963). Неаднаразова быў арыштаваны. Аўтар кніг «Крок да свабоды. Мантгомерская гісторыя» (1958), «Сіла любові» (1963), «Чаму мы не можам чакаць» (1964) і інш. Забіты расістамі ў г. Мемфіс. Нобелеўская прэмія міру 1964.
Тв. :
Рус. пер. — Есть у меня мечта...: Избр. тр. и выступления. М. , 1970.
М.Л.Кінг .
т. 8, с. 268
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
супрацьпаста́ віць , -ста́ ўлю, -ста́ віш, -ста́ віць; -ста́ ўлены; зак. , каго-што каму-чаму .
1. Параўнаць, паказаўшы розніцу, процілегласць прыкмет аднаго і другога.
С. вывады двух даследаванняў.
2. Процідзейнічаючы, накіраваць супраць каго-, чаго-н.
С. розум сіле.
|| незак. супрацьпастаўля́ ць , -я́ ю, -я́ еш, -я́ е.
|| наз. супрацьпастаўле́ нне , -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
упрыго́ жыць , -жу, -жыш, -жыць; -жаны; зак. , каго-што чым.
Надаць каму-, чаму -н. прыгожы выгляд, зрабіць прыгажэйшым, ярчэйшым.
У. сукенку вышыўкай.
У. жыццё каму-н. (перан. ).
|| незак. упрыго́ жваць , -аю, -аеш, -ае; наз. упрыго́ жванне , -я, н.
|| наз. упрыгажэ́ нне , -я, н. і упрыго́ жанне , -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
прамяня́ ць , -я́ ю, -я́ еш, -я́ е; -я́ ны; зак. , каго-што.
1. Тое, што і абмяняць .
П. быка на індыка (прымаўка пра абмен дрэннага на яшчэ горшае).
2. Аддаць перавагу каму-, чаму -н.
Не прамяняю самасад ні на якія цыгарэты.
|| незак. праме́ ньваць , -аю, -аеш, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
любо́ ў , -бві і -бо́ ві, ж.
1. Пачуццё сардэчнай прыхільнасці, адданасці каму-, чаму -н.
Л. да радзімы.
Мацярынская л.
2. Схільнасць, цяга да чаго-н.
Л. да музыкі.
3. Тое, што і каханне , а таксама пра чалавека, які выклікае гэта пачуццё.
Мая л.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
папярэ́ дні , -яя, -яе.
1. Які быў раней за што-н. , знаходзіўся непасрэдна перад чым-н.
На папярэдняй старонцы.
2. Які папярэднічае чаму -н. , які бывае перад чым-н.
Папярэдняя падрыхтоўка.
Папярэдняе следства.
3. Незакончаны, такі, пасля якога яшчэ будзе што-н.
Папярэднія вынікі.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
абтачы́ ць ¹, -тачу́ , -то́ чыш, -то́ чыць; -то́ чаны; зак. , што.
На такарным станку ці з дапамогай якіх-н. інструментаў надаць чаму -н. патрэбную форму, зрабіць гладкім, роўным.
А. дэталь.
|| незак. абто́ чваць , -аю, -аеш, -ае.
|| наз. абто́ чка , -і, Д М -чцы, ж. і абто́ чванне , -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
По́ вецер ’нячысцік у выглядзе дзіка’ (ТС ), паветрыпі ’нячысцікі’ (Нік. , Мяч.). Табуізаваная назва, да вецер (гл.). Няясная дэталізацыя (чаму дзік?), параўн. славац. дыяп . poveirica ’віхура, моцны вецер’. Семантыка ’вецер’ > ’нячысцік’ таксама ў нова-в.-ням. Schrat (t ) ’лесавік’, дыял. ’віхура; д’ябал’ (Дукава, Этимология –1982, 62). Параўн. яшчэ верцень ’вецер; нячыстая сіла’ (гл.).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
согла́ сный I
1. (выражающий согласие) зго́ дны;
2. (совпадающий с чем-л.) адпаве́ дны (чаму ) ;
2. (стройный) зла́ джаны; (гармоничный) гармані́ чны.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)