Verbum

ЗА́ХАД пункт захаду,

адзін з 4 гал. пунктаў гарызонту (старон свету); пункт перасячэння матэм. (сапраўднага) гарызонту з нябесным экватарам (гл. Нябесная сфера). Размяшчаецца злева ад назіральніка, які стаіць тварам на Пн. Абазначаецца літарамі З або W.

т. 7, с. 9

ІРА́НСКІ АЗЕРБАЙДЖА́Н,

гістарычная вобласць на ПнЗ Ірана. Пасля заключэння Туркманчайскага дагавора 1828 так сталі называць паўд. ч. Азербайджана, якая засталася ў межах Ірана. Гал. горад — Тэбрыз. Адзін з цэнтраў нац.-вызв. руху 20 ст. ў Іране.

т. 7, с. 315

КІРУ́НКІ СВЕ́ТУ, стораны гарызонта,

4 гал. пункты гарызонта — поўнач, поўдзень, усход і захад. Абазначаюцца літарамі Пн (N), Пд (S), У (O або E), З (W). Часам К.с. наз. таксама адпаведныя чвэрці гарызонта: паўн., паўд., усх. і заходнюю.

т. 8, с. 282

МАЛА́ІТА (Malaita),

вулканічны востраў у Ціхім ак., у складзе дзяржавы Саламонавы Астравы. Пл. 4,1 тыс. км². Насельніцтва — меланезійцы, 86 тыс. ж. (1990). Выш. да 1303 м. Пакрыты вільготна-трапічным лесам. Плантацыі какосавай пальмы. Гал. горад — Аукі.

т. 9, с. 557

МАТАДО́Р (ісп. matador ад matar забіваць), 1) галоўная асоба ў групе ўдзельнікаў бою быкоў (карыды). На заканчэнне відовішча павінен шпагай забіць быка.

2) Гал. ўдзельнік у якой-н. справе.

3) У некат. картачных гульнях 3 вышэйшыя козыры.

т. 10, с. 203

НА́ХА, Нава,

горад і порт у Японіі, на в-ве Акінава. Адм. цэнтр прэфектуры Акінава. 303 тыс. ж. (1991). Гал. эканам. і культ. цэнтр і порт на архіпелагу Рукю. Аэрапорт. Харчасмакавая прам-сць. Рыбалоўства. Ун-т.

т. 11, с. 218

БАЛЬЦАРО́ВІЧ ((Balcerowicz) Лешак) (н. 19.1.1947),

польскі дзярж. дзеяч, эканаміст. З 1970 выкладчык, з 1992 праф. Гал. гандлёвай школы ў Варшаве. У 1989—91 віцэ-прэм’ер і міністр фінансаў. Аўтар праграмы стабілізацыі гаспадаркі і перабудовы эканам. сістэмы Польшчы (план Бальцаровіча).

т. 2, с. 268

БУЭНАВЕНТУ́РА (Buenaventura),

горад на З Калумбіі. Засн. ў 1540. 166 тыс. ж. (1985). Гал. порт краіны на Ціхім ак., у зал. Буэнавентура (вываз кавы, золата, бананаў, цукру, гарбарнай сыравіны). Чыг. станцыя. Вытв-сць дубільнага экстракту з кары мангравых дрэў.

т. 3, с. 368

АНІ́ЧА (Onitsha),

горад у Нігерыі, адзін з гал. партоў на р. Нігер. 220 тыс. ж. (1975). Трансп. вузел. Буйны гандл. цэнтр (плады алейнай пальмы, маніёку, ямс). Вытворчасць алею. Прадпрыемствы па вытв-сці тэкстылю, паперы, шын, аўтазапчастак, харчасмакавай прам-сці.

т. 1, с. 372

ДЗІЕ́ВАС, Дзіеўс, Дзіеў,

у балтыйскай міфалогіі абазначэнне бажаства і гал. з багоў. Дз. стаіць над усімі багамі, але звычайна ён пасіўны і непасрэдна не ўплывае на лёсы людзей. У яго ёсць памочнікі (адзін з іх грамавержац Пяркунас) і дзеці.

т. 6, с. 113