(фр. métamorphose < лац. metamorphosis, ад гр. metamorphosis = пераўтварэнне)
1) біял. пераход адной формы развіцця ў другую са змяненнем знешняга выгляду і функцый (напр. м. вусеня ў матыля);
2) значная перамена, істотнае змяненне.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
WéchselIm -s, -
1) зме́на, пераме́на
2) змяне́нне, чаргава́нне
3) абме́н, разме́н (грошай)
4) спарт. заме́на
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Мена ’абмен’ (ТСБМ), укр.мі́на, рус.ме́на, ст.-польск.miana, польск.zmiana, в.-луж.měna, чэш.měna, славац.mena, славен.męna, серб.-харв.мијѐна, макед.мена, балг.мя́на, мена́, ст.-слав.мѣна. Прасл.měna. Роднаснымі да яе з’яўляюцца літ.maĩnas, ãtmainas ’тс’, atmaina ’перамена’, лат.maîna, maĩņa ’тс’, гоц.ge‑mains, лац.commūnis ’агульны’, ірл.móin, máin ’каштоўнасць’, ст.-інд.máyatē ’мяняе’, — і.-е.*moi‑nā (Бернекер, 2, 48; Фасмер, 2, 598; Махэк₂, 359; Скок, 2, 421; Аткупшчыкоў, Из истории, 148; Мартынаў, Лекс. взаим., 164). Сюды ж мяня́ць (гл.). Бязлай (2, 177) мяркуе, што прасл.mena ўзнікла з дзеяслова měniti ’мяняць’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
shift1[ʃɪft]n.
1. (in)пераме́на, зме́на; перамяшчэ́нне;
a shift of accentling. перано́с на́ціску;
a shift of crops севазваро́т
2. зме́на (у школе, на заводзе і да т.п.);
work in shifts працава́ць пазме́нна;
to be on the night shift працава́ць у начну́ю зме́ну
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
worse1[wɜ:s]n. го́ршае;
a change for the worseпераме́на да го́ршага;
There’s worse to come. Будзе яшчэ горш.
♦
go from bad to worse станаві́цца ўсё горшым і горшым;
so much the worse for him тым горш для яго́;
be worse for smth. пацярпе́ць ад чаго́-н.;
for better or for worse што б ні зда́рылася
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
змяне́ннен. Änderung f -, -en, Veränderung f -, -en, Wéchsel m -s; Wándlung f -, -en; Wándel m -s (перамена);
змяне́нне значэ́ннялінгв. Bedéutungswandel m;
змяне́нне надво́р’я Wétterveränderung f -; Wétterumschwung m -(e)s, Wétterumschlag m -(e)s (раптоўнае);
змяне́нне палі́тыкі Politíkwechsel;
змяне́нне фармулёўкі die Ábänderung éiner Formulíerung;
уне́сці змяне́нні Änderungen vórnehmen*
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
перало́мм.
1. Bruch m -(e)s, Brüche;
перало́м нагі́ Béinbruch m;
перало́м рабра́ Ríppenfraktur f -, -en;
2. (рэзкаяперамена) Úmschlag m -(e)s, -schläge, Wénde f -, -n, Wéndung f -, -en; Úmschwung f -, -schwünge; Kríse f -, -n, Krísis f -, -sen (хваробы); Wéndepunkt m -(e)s, -e (паваротныпункт);
карэ́нны перало́м grúndlegende Wéndung
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)