Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
help
[help]1.
v.
1) дапамага́ць
2) выле́чваць
The doctor helped my sore eye — Ле́кар вы́лечыў маё хво́рае во́ка
3) стры́мваць, прадухіля́ць
it can’t be helped — На гэ́та ра́ды няма́; нічо́га ня зро́біш
Can’t help it — Нічо́га не магу́ зрабі́ць
4) стры́мвацца
He can’t help yawning — Ён ня мо́жа паўстрыма́цца ад пазяха́ньня
She can’t help thinking of it — Яна́ ня мо́жа ня ду́маць пра гэ́та
5) падава́ць, частава́ць (за стало́м)
Help yourself — Бярэ́це, калі́ ла́ска са́мі
May I help you to some meat? — Ці магу́ пада́ць вам мя́са?
2.
n.
1) дапамо́га f.
2) памага́ты -ага m., памага́тая f.
3) наня́ты рабо́тнік ці рабо́тніца; служа́нка, на́ймічка f., на́йміт -а m.
4) сро́дак -ку m.; парату́нак -ку m.
•
- help down
- help into
- help off
- help oneself to
- help out
- So help me God
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
wie
1.adv як, які́м чы́нам;
~ machst du das? як ты гэ́та ро́біш?;
~ sehr? як мо́цна? (любіць, радавацца);
~ alt ist er? ко́лькі яму́ гадо́ў?;
~ stark ist die Grúppe? ко́лькі чалаве́к у гру́пе?;
~ geht es Íhnen? як Вы ма́ецеся [адчува́еце сябе́]?;
~ bítte? праба́чце, што Вы сказа́лі?;
~ dem auch sei як бы там ні было́;
sei dem, ~ es wólle! няха́й бу́дзе так, як бу́дзе!;
~ óben як ска́зана вышэ́й;
~ viel ко́лькі, як шмат
2.cj
1) як;
weiß ~ Schnee бе́лы як снег;
so schnell ~ möglich як мо́жна [разм. мага́] хутчэ́й;
das ist so gut ~ sícherгэ́та (зусі́м) так [напэўна];
~ man's nimmt у зале́жнасці ад таго́, як на гэ́та паглядзе́ць [як да гэ́тага ста́віцца]
2) як, напры́клад, а менаві́та
3) які́
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
гру́зны, ‑ая, ‑ае.
1. Масіўны, цяжкі. Грузны стол. □ Пыл шэраю хмараю валіць З-пад грузных машын у бакі.Калачынскі.Нівы пладавітыя Шэпчуць грузным коласам.Глебка.// Тоўсты, непаваротлівы (часцей пра чалавека, яго цела). Дзедава пляменніца была ўжо не маладая: здаровая, грузная, з бледным прыпухлым.. тварам.Ракітны.Грузны, камлюкаваты Валак, па-старэчы цяжка перавальваючыся, тупае да грубкі.Васілевіч.// Цяжкі, марудны (пра крок, паходку і пад.).
2. Цяжка нагружаны. Я ўбачыў здалёк два вокі, і гэта быў поезд. Ён соп, калі падыходзіў, вельмі ж сярдзіта. І такі ж грузны, чорны ўвесь, як тоўстая вужака.Баранавых.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
дамаро́слы, ‑ая, ‑ае.
1. Вырашчаны дома, у сваёй гаспадарцы; сваёй гадоўлі. Сядзіць дзед на палку каля калыскі, дамарослы тытун[ь] пакурвае з люлечкі, сваю звычайную песню спявае.Колас.
2.перан. Які навучыўся чаму‑н. саматугам; не прафесіянальны. Паліцыянтам, скваплівым на гарэлку, спецыяльна падсунулі гэтую торбу з гарэлкай, запраўленай сонным парашком. Хітра зроблена, нічога не скажаш. Гэта рабіў не нейкі дамарослы падпольшчык, а чалавек з галавой.Машара.// Невысокай вартасці, якасці; просты, прымітыўны. Праўда, гумар яго дамарослы, і Красак часам не узвышаецца да іроніі над сваімі уласнымі, падчас смешнымі, слабасцямі.«Беларусь».
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
бла́занібла́зен, ‑зна, м.
Разм.
1. Пра непаўналетняга чалавека, хлапчука; блазнюк. [Старшыня:] — І хто гэта дазволіў, каб нейкі блазан, учарашняе дзіця, маё заслуж[а]нае імя няславіў і аўтарытэт падрываў?Быкаў.
2. Малады чалавек несур’ёзных паводзін. — Эт, блазан, ды і толькі! — абсек Дразда злосны Косця і пайшоў па вуліцы.Карпюк.// Той, хто сваімі паводзінамі любіць пацяшаць другіх. [Маша Славіку:] — Блазен! Калі-небудзь ты моцна пагарыш за свае дурныя жартачкі.Шамякін.
3.Уст. Асоба пры двары манарха ці феадала, якая павінна была весяліць гаспадара і гасцей. Покуль размову вялі яны з панам, блазан у бубен парнуў нечакана.Дубоўка.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
1.(1і2ас.неўжыв.). Знаходзіцца ў адпаведнасці з кім‑, чым‑н.; узгадняцца. Версія не вяжацца з фактамі. □ Гэта была праўда, але праўда гэтая не вязалася з душой жанчыны.Чорны.// Ладзіцца, атрымлівацца. Гаворка не вязалася. Лявону больш не было чаго казаць.Чарнышэвіч.
2. Прыставаць, прывязвацца, чапляцца. — А ты таксама не вяжыся вельмі да людзей! — параіла Вычыха.Кулакоўскі.
3.Зал.да вязаць (у 1, 3 знач.).
•••
Вязацца слатою — прыставаць, чапляцца да каго‑н.
Вязацца ў сварку — умешвацца, увязвацца ў сварку.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
вярну́цца1, вярнуся, вернешся, вернецца; зак.
1. Прыйсці, прыехаць назад у тое месца, адкуль выйшаў, выехаў. Партызаны, Напэўна, пайшлі на заданне і яшчэ не вярнуліся з цяжкага бою.Свірка.У пошуках спосабу жыць гэта сям’я на некалькі год трапіла На Далёкі Усход, пасля зноў вярнулася ў Беларусь.Чорны.//перан. Зноў з’явіцца, узнікнуць (пра пачуцці, настрой і пад.). Пакуль Стары распранаўся, начлежнік вадзіў вачамі за яго павольнымі, важнымі рухамі, і ўчарашняе прыкрае пачуццё вярнулася зноў.Брыль.
2. Зноў заняцца ранейшай справай. Вярнуцца да сваёй пастаяннай работы.
вярну́цца2, вернецца; незак.
Разм. Нахіляцца на бок. Човен вернецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)