(фр. masque < іт. maschara, ад ар. maschara = насмешка)
1) накладка на твар у форме звярынай морды ці чалавечага аблічча, якую надзяваюць у час спектакляў, маскарадаў, або проста накладка з прарэзамі для вачэй, каб не быць пазнаным;
2) засцерагальнае прыстасаванне для твару (напр. м. процівагаза);
3) слой накладзенага на твар лекавага саставу, крэму і інш.;
4) перан. прытворства, якім спрабуюць скрыць што-н.(напр. м. абыякавасці).
Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)
разрэ́з, -зу м., в разн. знач. разре́з;
р. на руцэ́ — разре́з на руке́;
р. суке́нкі — разре́з пла́тья;
р. вачэ́й — разре́з глаз;
папяро́чны р. — попере́чный разре́з;
падо́ўжны р. — продо́льный разре́з;
р. пласта́ — разре́з пласта́;
◊ у гэ́тым ~зе — в э́том разре́зе;
ісці́ ў р. — (з чым) идти́ в разре́з (с чем)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
пака́звацьнесов.
1.в разн. знач. пока́зывать;
2. пока́зывать, ука́зывать;
3. обнару́живать, пока́зывать;
4. (воплощать в художественном образе) изобража́ть, пока́зывать, отража́ть;
5. предъявля́ть, пока́зывать;
6.юр. пока́зывать;
1-6 см. паказа́ць;
◊ не п. но́са — не пока́зывать но́са;
па́льцам (па́льцамі) п. — па́льцем (па́льцами) пока́зывать;
вачэ́й не п. — глаз не пока́зывать
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
abuse
1.[əˈbju:z]
v.t.
1) злоўжыва́ць
Do not abuse power — Не злоўжыва́й ула́дай
2) зьдзе́кавацца, дрэ́нна абыхо́дзіцца
3) псава́ць
Don’t abuse your eyes by reading in a bad light — Ня псуй вачэ́й, чыта́ючы пры благі́м сьвятле́
4) зьневажа́ць, абража́ць
2.[əˈbju:s]
n.
1) злоўжыва́ньне n.
2) абра́за; зьнява́га f.
3) зьдзе́кваньне n.; зьдзек -у m.
abuse of a helpless prisoner — зьдзек над бездапамо́жным вя́зьнем
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
2.(терять в весе) разг. спуска́ць, скіда́ць, скі́дваць;
3.(суживать, утончать край, конец чего-л.) спец. спуска́ць, зво́стрываць; (о коже, материи и т. п.) звужа́ць, зву́жваць, зраза́ць, зрэ́зваць;
4.муз. зніжа́ць; аслабля́ць;
◊
не спуска́ть глаз не зво́дзіць (не спуска́ць) вачэ́й;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
згра́бны, ‑ая, ‑ае.
1. Прапарцыянальна і прыгожа складзены; спрытны. Аня была дзяўчына невысокая, гібкая, са зграбнай постаццю, ружова-смуглявым тварам і не надта цёмнымі валасамі, якія завіваліся кудзеркамі.Карпюк.Волька .. цяпер стаіць перад сотнямі вачэй красуняй дзяўчынай, высокай, зграбнай, бы маладая вішня.Нікановіч.// Прыгожы па форме; далікатны. Белая кофта з адкінутым каўнерчыкам прыемна паказвае яе [Веры Ігнатаўны] зграбную шыю.Пестрак.// Зроблены з мастацкім густам. Зграбная ваза. Зграбная статуэтка./ Пра дрэвы, калоны і пад. Усюды тонкія зграбныя калоны, высокія скляпенні, лёгкія аркі.В. Вольскі.
2. Грацыёзны ў позах і рухах. Зграбная паходка.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
згла́дзіцца, ‑дзіцца; зак.
1. Стаць роўным, гладкім, пазбавіўшыся няроўнасцей. Жарнавыя камяні згладзіліся.
2. Знікнуць (пра якія‑н. няроўнасці). [Таня] ўбачыла, як згладзілася ўпартая маршчынка над пераноссем у гэтага чалавека, а позірк яго вачэй ужо не быў такі безуважлівы і цяжкі.Даніленка.
3.перан. Стаць менш прыметным, адчувальным; паступова знікнуць. Скончыўся сход — і ўражанне можа згладзіцца, а ў кнізе — гэта застаецца надоўга.Чорны.Сустрэча і размова з .. дзяком трохі папсавала настаўніку яго добры гумор... Але ўсё гэта хутка згладзілася, сцерлася з памяці, і ён з вялікаю зацікаўленасцю разглядаў двары тутэйшых сялян.Колас.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
дзеся́так, ‑тка, м.
1. Адзінка падліку, роўная дзесяці (пра аднолькавыя прадметы). Дзесятак яец. □ Пад Рагачовам у іх палку засталося не больш трэці байцоў і каля дзесятка танкаў.Мележ.// Дзесяць год узросту. Яму пайшоў шосты дзесятак.
2.толькімн. (дзеся́ткі, ‑аў). Назва другой ад канца лічбы мнагазначнага ліку. Клас адзінак, дзесяткаў, соцень.
3.толькімн. (дзеся́ткі, ‑аў). Пра вялікую колькасць чаго‑н. Таццяна заўважыла, што з кожнага двара праз шчыліны за .. [Лясніцкім] сочаць дзесяткі пар вачэй.Шамякін.— Часамі адзін чалавек даражэй за цэлыя дзесяткі людзей.Колас.
•••
Не з баязлівага (пужлівага) дзесятка — пра смелага чалавека.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)