РЭЎМАТЫ́ЗМ (ад грэч. rheumatismos выцяканне вадкасці),

вострая рэўматычная ліхаманка, запаленне злучальнай тканкі з пераважнай лакалізацыяй працэсу у сардэчна-сасудзістай сістэме. Узнікае пры інфіцыраванні бэта-гемалітычным стрэптакокам групы А пераважна ва ўзросце 7—15 гадоў. Пры Р. развіваецца часовая і ўстойлівая непрацаздольнасць, часта фарміруюцца парокі сэрца.

Прыкметы Р.: ліхаманка, сімптомы пашкоджання сэрца (кардыт), суставаў (артрыт), сасудаў галаўнога мозга (малая харэя); больш рэдкія — кольцападобная эрытэма (бледна-ружовая высыпка на скуры ў выглядзе тонкага кольцападобнага абадка) і падскурныя рэўматычныя вузельчыкі. Пры лячэнні праявы Р. праходзяць, акрамя пашкоджання сэрца (пасля рэўматычнай атакі, асабліва пры паўторных абвастрэннях можа фарміравацца парок сэрца). Лячэнне тэрапеўтычнае.

Літ.:

Матвейков Г.П., Пшоник С.С., Милькаманович В.К. Ревматизм. Мн., 1979;

Насонова В.А. Ревматизм — современное состояние вопроса // Клинич. медицина. 1991. Т. 69, № 5;

Белов В.С. Острая ревматическая лихорадка // Рус. мед. журн. 1998. № 18.

М.​Ф.​Сарока.

т. 14, с. 30

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

vermítteln vt

1) пасрэ́днічаць, быць пасрэ́днікам (у чым-н.);

éinen Kauf ~ пасрэ́днічаць пры ку́плі

2) садзе́йнічаць, спрыя́ць (чаму-н.)

3) перадава́ць, перака́зваць;

ein Erlébnis ~ падзялі́цца перажыва́ннем

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

vórsetzen vt

1) падава́ць (на стол)

2) ста́віць на чале́, прызнача́ць кіраўніко́м

3) ста́віць спе́раду

4) разм. падста́віць;

er wúrde dabéi vórgesetzt пры гэ́тым яго́ падста́вілі

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

святло́ н. Lícht n -(e)s; Schein m -(e)s (ззянне, бляск); Hélle f -, Hélligkeit f - (развідненне, світанне, золак);

пры дзённым святле́ bei Tágeslicht;

шту́чнае святло́ (у памяшканні) künstliches Licht;

со́нечнае святло́ Sónnenschein m;

пры святле́ ме́сяца bei Móndschein, bei Móndlicht;

у святле́ чаго-н. im Líchte (G або von D);

прадста́віць што-н. у непраўдзі́вым святле́ etw. in ein fálsches Licht setzen [rücken];

праяві́цца зусі́м у і́ншым святле́ sich ganz ánders áusnehmen*, in éinem ánderen Licht erschéinen*;

◊

пралі́ць святло́ на што-н. Licht in etw. (A) bríngen*;

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

дысіміля́цыя

(лац. dissimilatio = распадабненне)

1) распад складаных арганічных рэчываў у працэсе жыццядзейнасці раслінных і жывёльных арганізмаў (параўн. асіміляцыя 2);

2) лінгв. распадабненне гукаў пры вымаўленні (напр. «канбайн» пры напісанні «камбайн»).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

анабіёз

(гр. anabiosis = ажыўленне)

стан арганізма, пры якім жыццёвыя працэсы рэзка замаруджваюцца або спыняюцца і могуць аднавіцца пры вяртанні спрыяльных умоў; назіраецца пераважна ў беспазваночных (насякомых, круглых чарвей і інш.).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

артыко́н

(ад гр. orthos = прамы + eikon = адлюстраванне)

тэлевізійная электронна-прамянёвая трубка для пераўтварэння светлавога адлюстравання ў электрычныя імпульсы; больш адчувальная, чым іканаскоп, выкарыстоўваецца пры перадачы адлюстравання тэлебачаннем пры слабой асветленасці.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

шлак

(ням. Schlacke)

1) адкіды, якія ўтвараюцца пры пераплаўцы руды або пры згаранні каменнага вугалю;

2) мн. адходы фізіялагічных працэсаў, якія адбываюцца ў арганізме (не засвоены бялок і іншыя рэчывы).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

э́ўрыка

(гр. heureka = я знайшоў; паводле падання, так усклікнуў Архімед, калі адкрыў названы яго імем закон)

вокліч радасці пры якім-н. адкрыцці, рашэнні складанай задачы, пры якой-н. новай думцы.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

акіне́зія

(гр. akinesia = нерухомасць)

мед. страта здольнасці да актыўных рухаў у выніку паралічу, болю, пры некаторых псіхічных захворваннях.

Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)