Рамяно́ ’плячо’, ’частка адзежы, што на плячо надзяецца’ (воран., іўеў., астрав., Сл. ПЗБ). Праўн. рус.плечики ’тс’. Перанос ад ра́ме (гл.) і выраўноўванне асноў з Н. скл. мн. л. рамёны.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
радко́м, прысл.
Разм. У адзін рад. А як ужо пачне змяркацца І зоркі ў небе замігаюць, Пужаць іх страхі пачынаюць. Тады браты радком садзяцца, Плячо ў плячо, але прызнацца, Што страшна ім, ніхто не хоча.Колас.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
ПАРТУПЕ́Я (франц. porte-épée ад porter насіць + épée шпага),
частка воінскага рыштунку ў выглядзе вузкіх рамянёў рознай даўжыні, якія носяць ваеннаслужачыя цераз плячо і каля бядра. Верхняя (плечавая) П. была прызначана для падтрымкі паяснога рамня, падвешанай на ім халоднай (шашка, шабля), потым агнястрэльнай (пісталет, рэвальвер) зброі, біклагі і інш. Ніжняя (паясная) П. служыць для прышпільвання пісталетнай кабуры, шашкі (шаблі, корціка) і інш.Гл. таксама Рыштунак ваенны.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Ра́ме ’плячо’ (Нас., Сл. ПЗБ), ра́мя ’тс’ (Байк. і Некр.), рамяно́ ’тс’ (Сл. ПЗБ), рамёнак ’плечавая костка’ (Стан., Байк. і Некр.), ст.-бел.раме (XVII ст., Карскі 2–3, 18), рамо ’тс’ (Сл. Скар.), ра́мя ’рукаў ракі’ (Байк. і Некр.), ра́мʼя ’тс’ (мазыр., Яшк.); параўн. укр.ра́мʼя /ра́мено ’тс’, рус.дыял.ра́мо, рамена́ ’плячо, плечы’, польск.ramię ’тс’, в.-луж.ramjo/ramje, н.-луж.raḿe ’тс’, палаб.råmą ’тс’, чэш.rámě/rameno ’плячо’, славац.ramä ’тс’, славен.rama/rame ’адгалінаванне, парэнча’, ramska kost ’плечавая костка’, серб.ра̏ме/ра̏мо/рамѐница ’плячо’, рамѐњача ’плечавая костка’, балг.ра́мо ’тс’, ст.-слав.рамо ’тс’. Праслав.*ramę (< *ormę), роднаснае ст.-прус.irmo ’рука, плячо’, авяст. arəma ’рука, плячо’, асяц. arm ’далонь, жменя’, гоц.arms, ням.Arm ’рука’, англ.arm ’рука вышэй запясця’. Фанетычная форма раме падаецца запазычаннем з польскай, развіццё насавога ў беларускай дае рамя.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
сеннічо́к, ‑чка, м.
Памянш.да сяннік. Адзін за адным пачыналі класціся людзі на сваіх шчупленькіх казённых сеннічках, умошчваючыся плячо ў плячо на цвёрдых і брудных нарах.Колас.— Тая трава [у садзе] на сеннічок запланавана, — як малой растлумачыў мне Раманюк.Савіцкі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Ро́ма ’плячо’ (Гарэц. 1). Няясна. Гл. раме, рамяно.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
humerus
[ˈhju:mərəs]
n., pl. -eri[-əraɪ]
1) плечава́я косьць
2) плячо́n., pl. пле́чы
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
ДЫПО́ЛЬНЫ МО́МАНТ,
вектарная фізічная велічыня, якая характарызуе ўласцівасці дыполя. 1) Электрычны Д.м. — вектар па модулі, роўны p=ql, дзе q — дадатны эл. зарад дыполя, l — адлегласць паміж зарадамі (плячо дыполя), і накіраваны ад адмоўнага зараду да дадатнага. Д.м. вызначае эл. поле дыполя на вял. адлегласцях ад яго, а таксама ўздзеянне на дыполь знешніх эл. і магн. палёў. Адзінка эл. Д.м. ў СІ — кулон-метр, пазасістэмная адзінка — дэбай.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Плячу́к ’плячо, плечавы сустаў’ (чэрв., мін., лях., Сл. ПЗБ). Перааформленае пад уплывам прадуктыўнага на балтыйска-славянскім памежжы суфікса ‑чук‑ зыходнае плячо (гл.) або пляча́к ’плечавы сустаў; пройма рукава’ (Сл. ПЗБ), магчыма, у выніку выцяснення формы н. р., адсутнай у балтыйскіх мовах.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
alongside
[əˈlɔŋsaɪd]1.
adv.
збо́ку, ка́ля бо́ку; бок у бок, по́бач, плячо́ ў плячо́
alongside of — по́бач
2.
prep.
ту́т жа, ка́ля каго́-чаго́
Park alongside of curb — Паста́ў а́ўта ка́ля бардзю́ра
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)