Verbum

анлайнавы слоўнік

тайм-ча́ртэр

(англ. timecharter, ад time = час + charter = прывілей, закон)

дагавор аб арэндзе марскога судна на пэўны тэрмін.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

вяле́ць, ‑лю, ‑ліш, ‑ліць; зак. і незак.

Разм. Загадаць (загадваць) каму‑н. зрабіць (рабіць) што‑н. [Салдат:] — Закон так вяліць: казённае і скарбовае павінна быць на месцы. Лобан.

•••

Яму (ёй і пад.) і бог вялеў — пра бясспрэчнасць чыйго‑н. удзелу ў чым‑н.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

няпі́саны, ‑ая, ‑ае.

Які існуе па традыцыі, не прыняты, не ўстаноўлены афіцыйна, у заканадаўчым парадку. Я прыгадаў напісанае шафёрскае правіла: лепш аб’ехаць сто кіламетраў па добрай дарозе, чым паўзці дзесяць па дрэннай. Хадкевіч. У партызанаў існаваў няпісаны закон — ласёў не забіваць. Федасеенка.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

эне́ргія ж., в разн. знач. эне́ргия;

электры́чная э. — электри́ческая эне́ргия;

а́тамная (я́дзерная) э. — а́томная (я́дерная) эне́ргия;

цеплава́я э. — теплова́я эне́ргия;

праме́нная э. — лучи́стая эне́ргия;

патэнцыя́льная э. — потенциа́льная эне́ргия;

зако́н захава́ння ~гіі — зако́н сохране́ния эне́ргии;

жыццёвая э. — жи́зненная эне́ргия;

затра́та ~гіі — затра́та эне́ргии

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

БУГЕ́Р, Буге (Bouguer) П’ер (10.2.1698, г. Ле-Круазік, Францыя — 15.8.1758), французскі фізік, адзін са стваральнікаў фотаметрыі. Чл. Парыжскай АН (1731). Навук. працы па астраноміі, геадэзіі, гідраграфіі, гравіметрыі, оптыцы і інш. Устанавіў паняцце колькасці святла, сфармуляваў асн. палажэнні візуальнай фотаметрыі, сканструяваў фатометр і распрацаваў спосабы вымярэння яркасці святла. У 1729 устанавіў закон аслаблення інтэнсіўнасці святла ў паглынальных асяроддзях (гл. Бугера—Ламберта—Бэра закон). Адзін з кіраўнікоў экспедыцыі (1735—43) па правядзенні градусных вымярэнняў у Перу для вызначэння формы Зямлі.

Тв.:

Рус. пер. — Оптический трактат о градации света. (М.), 1950.

т. 3, с. 305

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

ЛЕПТО́ННЫ ЛІК, лептонны зарад,

квантавы лік, які характарызуе лептоны. Адлюстроўвае захаванне розніцы лікаў лептонаў і антылептонаў адной і той жа сям’і (пакалення) ва ўзаемадзеяннях элементарных часціц. Л.л. роўны 1 для лептонаў, -1 для антылептонаў і 0 для астатніх часціц. Л.л. сістэмы часціц роўны алг. суме Л.л. асобных часціц, якія ўваходзяць у яе састаў, і закон захавання лептонаў зводзіцца да закону захавання Л.л. Існуюць тэарэт. меркаванні, што закон захавання Л.л. з’яўляецца набліжаным, напр., магчымы ўзаемныя пераходы паміж нейтрына розных тыпаў (асцыляцыі нейтрына).

І.С.Сацункевіч.

т. 9, с. 210

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

НЕРАЗРЫ́ЎНАСЦІ ЎРАЎНЕ́ННЕ,

адно з ураўненняў гідрадынамікі, якое выражае закон захавання масы для любога аб’ёму рухомай вадкасці (газу). Мае выгляд: $\frac{d ρ}{d t} + div (ρ \vec{ν}) = 0$ , дзе ρ — шчыльнасць вадкасці, $div (ρ \vec{ν}) = ρ div \vec{ν}$ , $div \vec{ν}$ — дывергенцыя вектара скорасці $\vec{ν}$ часцінак вадкасці ў зададзеным пункце. Для несціскальнай вадкасці (ρ = const) Н.ў. прымае форму: $div \vec{ν} = 0$ , а для аднамернага цячэння, якое ўстанавілася ў канале, трубе ці інш. з плошчай папярочнага сячэння $S - ρ S ν = const$ , што дае закон пастаянства расходу вадкасці.

т. 11, с. 290

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

operative

[ˈɑ:pərətɪv]

adj.

1) які́ ма́е сілу (пра зако́н)

to become operative — увайсьці́ ў сі́лу (пра зако́н)

2) апэраты́ўны, дзе́йны

3) апэрацы́йны

n., informal

дэтэкты́ў -ва, шпік -а́ m.

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)

canon [ˈkænən] n.

1. кано́н; царко́ўны зако́н

2. афіцы́йны спіс кніг Бі́бліі

3. fml пра́віла, станда́рт;

the canons of good taste пра́вілы до́брага то́ну

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

захо́ўваць несов.

1. в разн. знач. сохраня́ть, сберега́ть;

2. (прятать) запря́тывать, упря́тывать;

3. (порядок, закон) соблюда́ть;

1-3 см. захава́ць

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)