кало́ць

‘датыкацца вострым, утыкаць, забіваць, рабіць заўвагі’

дзеяслоў, пераходны/непераходны, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Цяперашні час
адз. мн.
1-я ас. калю́ ко́лем
2-я ас. ко́леш ко́леце
3-я ас. ко́ле ко́люць
Прошлы час
м. кало́ў кало́лі
ж. кало́ла
н. кало́ла
Загадны лад
2-я ас. калі́ калі́це
Дзеепрыслоўе
цяп. час ко́лючы

Крыніцы: dzsl2007, krapivabr2012, piskunou2012, sbm2012, tsblm1996.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

набахту́рваць

‘набіваць, напаўняць што-небудзь чым-небудзь, забіваць галаву лухтой (набахтурваць галаву)’

дзеяслоў, пераходны, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Цяперашні час
адз. мн.
1-я ас. набахту́рваю набахту́рваем
2-я ас. набахту́рваеш набахту́рваеце
3-я ас. набахту́рвае набахту́рваюць
Прошлы час
м. набахту́рваў набахту́рвалі
ж. набахту́рвала
н. набахту́рвала
Загадны лад
2-я ас. набахту́рвай набахту́рвайце
Дзеепрыслоўе
цяп. час набахту́рваючы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

ЗА́ПАВЕДЗЬ, дзесяціслоўе, дэкалог,

прадпісанні, павучанні, у якіх выкладзены рэліг.-этычныя прынцыпы, што складаюць аснову іудаізму і хрысціянства. Выкладзены ў Пяцікніжжы (назва 5 кніг Старога запавету). Верагодна, да пісьмовай фіксацыі існавалі ў вуснай перадачы. Сфарміраваліся ў 1-й пал. 1-га тыс. да н.э. Падзяляюцца на З., якія абвяшчаюць монатэізм Яхве і забараняюць культ інш. багоў; З., якія змяшчаюць нормы маралі і правілы паводзін (прытрымліванне суботняга адпачынку, забарона забіваць, красці, квапіцца на чужое і інш.). Частка іх абумоўлена канкрэтна-гіст. зместам, таму іх нельга лічыць сукупнасцю норм абсалютнай маралі для ўсіх часоў і народаў. У Старым запавеце, напр., сустракаюцца наказы, што супярэчаць хрысціянскім З. (забарона забіваць супярэчыць норме «душа за душу, вока за вока»), старазапаветныя З. часам абвяргаюцца ў Новым запавеце.

т. 6, с. 528

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

забіва́цца, ‑аюся, ‑аешся, ‑аецца; незак.

1. Незак. да забіцца ​1.

2. Зал. да забіваць.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

ГУЙ,

у старажытнакітайскай міфалогіі душа (дух) нябожчыка. З распаўсюджаннем будызму Гуй стала агульнай назвай дэманаў і насельнікаў пекла. Уяўлялі Гуя падобным на чалавека, які не адкідвае ценю, раптоўна становіцца нябачным ці прымае аблічча звера, мужчыны ці жанчыны, каб завабліваць людзей і забіваць іх.

т. 5, с. 522

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

вбива́ть несов. убіва́ць; (забивать — ещё) забіва́ць; см. вбить;

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

uśmiercać

незак. забіваць

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

butcher​2 [ˈbʊtʃə] v. забіва́ць, біць, рэ́заць (жывёлу)

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

electrocute [ɪˈlektrəkju:t] v. ра́ніць або́ забіва́ць электры́чным то́кам

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

assassinate [əˈsæsɪneɪt] v. забіва́ць (пра палітычных або грамадскіх дзеячаў)

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)