at sixes and sevensinfml ≅ уве́рх дном, дагары́ нага́мі
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
supine[ˈs(j)u:paɪn]adj.fml
1. які́ ляжыць дагары́;
a supine positionmed.ляжа́чы стан
2. ляні́вы, абыя́кавы, бяздзе́йны
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
Тарало́м ’тарчма (ТСБМ, Янк. 3.), ’тарчма, у беспарадку, дагары нагамі’ (Сцяшк. Сл.). Прыслоўе ад назоўніка тарала́ (гл. папярэдняе слова) па тыпу старчаком (гл. старчак) і пад.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
upside down
1) уве́рх спо́дам, уве́рх дно́м; дагары́ нага́мі
2) у по́ўным непара́дку
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
брыкмежд., в знач. сказ., разг.
1. брык;
б. наго́й — брык ного́й;
2. бряк;
б. дагары́ — бряк на́взничь
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Разм. Страшэнны беспарадак, неразбярыха; крык, шум. У доме — вэрхал, усё пайшло дагары нагамі.Карпаў.На ферме зноў падняўся вэрхал: спрачаліся, каму колькі год.Пташнікаў.Бегае, круціцца, галёкае, як ашалелы: вечны вэрхал праз яго на дварэ.Мележ.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
six[sɪks]num., n. шэсць; шасцёра; шасцёрка;
six hundred шэсцьсо́т
♦
at sixes and sevensinfml ≅ уве́рх дном, дагары́ нага́мі; у разла́дзе
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
Пярэ́кулі ’від ткання’ (Ян.). Відаць, не можа разглядацца асобна ад пярэ́куль ’перакульваючыся, куляючыся’ (Шат.; ашм., Стан.), пярэ́кулам ’перавалам’ (Нас.), што да куля́цца, куля́ць (гл.); магчыма, пры тканні парушаецца звычайны парадак дзеяння. Гл. таксама пераку́лам ’дагары нагамі’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
ЛЕКСІКАЛІЗА́ЦЫЯ,
ператварэнне элемента мовы (марфемы, словаформы) ці спалучэння слоў (словазлучэння) у асобную лексічную адзінку. Прыватнымі выпадкамі Л. з’яўляюцца: ператварэнне службовай марфемы (афікса) у слова: «акмеісты, футурысты і іншыя істы»; ператварэнне назоўнікаў у творным склоне ў прыслоўе («зайцам» — «ехаць зайцам»); ператварэнне словазлучэння ў слова: «мабыць» (з «мае быць»); фразеалагізацыя, узнікненне ідыяматычнага словазлучэння з свабоднага: «дагары нагамі», «шыварат навыварат» і інш. Пад Л. разумеюць таксама семантычнае адасабленне адной з форм слова ці часткі форм, напр., форм мн. л. назоўнікаў: «вада» — «воды» (водныя прасторы).
Літ.:
Реформатский А.А. Введение в языковедение. 4 изд. М., 1967;