Дыві́зія ’дывізія’ (БРС). Рус. диви́зия, укр. диві́зія. Запазычанне з польск. dywizja ’тс’ (а гэта з лац. divisio ’дзяленне’). Гл. Фасмер, 1, 513; падрабязна Шанскі, 1, Д, Е, Ж, 115.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Ды́ґусь ’цыбаты, з доўгімі нагамі’, таксама дыґа́ты (Сцяц., Сл. паўн.-зах.: ’высокі’). Запазычанне з польск. дыял. dyguś, dygaty ’тс’ (а гэта да польск. dygać, аб якім Слаўскі, 1, 185).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Дыспано́ўка ’распараджэнне’ (Нас.). Кюнэ (Poln., 52) звязвае гэта слова з польск. dysponować, dysponowanie (< лац.). Параўн. яшчэ ст.-бел. диспоновати ’распараджацца, прычашчаць’ (з XVII ст., Булыка, Запазыч., 97) < лац. disponere.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

сам

1. мест., в разн. знач., м. сам (ж. сама́, ср. само́); мн. са́мі;

он сам э́то сде́лал ён сам гэ́та зрабі́ў;

ты сказа́л э́то самому́ себе́ ты сказа́ў гэ́та само́му сабе́;

вы са́ми зна́ете вы са́мі ве́даеце;

он сам спра́вился с рабо́той ён сам спра́віўся з рабо́тай;

э́то сама́ жизнь гэ́та само́ жыццё;

2. (хозяин, глава) сущ., уст. сам, род. само́га м.;

сам приказа́л сам загада́ў;

◊

сам не свой сам не свой;

сам по себе́ сам па сабе́, сам праз сябе́;

быть сами́м собо́й быць самі́м сабо́й;

само́ собо́й разуме́ется само́ сабо́й разуме́ецца (зразуме́ла);

сам себе́ хозя́ин (голова́) сам сабе́ гаспада́р (галава́);

э́то говори́т само́ за себя́ гэ́та гаво́рыць само́ за сябе́;

и сам не рад і сам не рад;

он — сама́ доброта́ ён — сама́ дабрыня́;

каки́е са́ми, таки́е и са́ни погов. які́я са́мі, такі́я і са́ні;

са́ми с уса́ми погов. са́мі з вуса́мі.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

ма́рны

1. (бескарысны) vergéblich, únnütz;

ма́рная пра́ца vergébliches Bemühen;

гэ́та ма́рная пра́ца da ist Hópfen und Malz verlóren (разм.);

2. (змарнелы) (пра чалавека і г. д.) siech, kränklich, ábgezehrt; (пра расліны) verkümmert; spärlich

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

наця́жка ж.

1. (дзеянне) Spánnen n -s;

2. перан.:

◊

з наця́жкай mit Ach und Krach; mit knápper Not, mit Müh und Not;

гэ́та наця́жка das ist übertríeben; das ist an den Háaren herbéigezogen

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

ваш займ.

1. éuer (éure f pl; éuer n); Ihr m, n; Íhre f - pl (форма ветлівасці);

гэ́та ве́льмі мі́ла з вашага бо́ку das ist sehr nett von euch [Íhnen];

2. у знач. наз.

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

пе́сня ж. Lied n -(e)s, -er;

наро́дная пе́сня Vólkslied n;

◊

гэ́та стара́я пе́сня разм. das ist (ímmer) die álte Plátte; das ist (ímmer) die álte Léier; das ist (ímmer) das álte Lied

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

аджы́ць überlébt sein, veráltet sein (састарэць);

ён аджы́ў свой век er hat áusgelebt;

ён аджыва́е свой век es geht mit ihm zu Énde;

гэ́та ўжо аджыло́ das hat sich schon überlébt [ist áltmodisch] (пра звычаі)

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

завядзёнка ж. разм.

1. Brauch m -(e)s, Bräuche, Sítte f -, -n; Hérkommen n -s, - (традыцыя);

2. (звычка) Gewóhnheit f -, -en, Gepflógenheit f -, -en;

гэ́та ў яго́ ў завядзёнцы er hat die Gewóhnheit

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)