3) мінэра́льная вада́, сок да алькаго́льнага напо́ю
•
- cement mixer
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
апапана́кс
(ад гр. opos = сок + panaksos = зелле, лекі)
травяністая расліна сям. парасонавых, пашыраная ў Міжземнамор’і, з карэння якой здабываюць парфумерныя рэчывы.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
некта́р
(гр. nektar)
1) напітак багоў у старажытнагрэчаскай міфалогіі, які даваў ім бессмяротнасць;
2) салодкі сок, які выдзяляюць кветкі меданосных раслін.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
хі́мус
(п.-лац. chymus, ад гр. chymos = сок)
змесціва тонкіх кішак жывёл і чалавека, утворанае з ежы пад уплывам стрававальных сокаў.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
Ссаць ‘уцягваць у рот, смактаць’ (ТСБМ, Нас., Байк. і Некр., Касп., Федар. 4, Сл. ПЗБ, Варл., ТС). Укр.сса́ти, рус.соса́ть (пад уплывам слоў со́ска, сос — гл. Фасмер, 3, 725), стараж.-рус.съсати ‘ссаць’, съсъ ‘сасок, грудзі’, польск.ssać, каш.sësac, чэш.sáti, ст.-чэш.ssáti, славац.sať, серб.-харв.са̏ти, си̏сати, славен.sesáti, балг.си́сам, ст.-слав.съсати. Прасл.*sъsati (< *sъps‑ati) ‘ссаць, высмоктваць’, дзеяслоў з прэфіксам *s‑, каранёвая частка якога засноўваецца на паўн.-і.‑е. базе *seu̯‑p‑/*seu̯‑b‑ ад кораня *seu̯‑ ‘сок; выціскаць сок; ссаць, смактаць (сок)’; гл. Борысь, 573–574. Бязлай, 3, 229 праславянскае адносіць да і.-е.*seu̯‑p/b:*sū‑p/b; Фасмер (3, 725–726) і.-е.*su‑p/su‑b лічыць выклічнікам, а славянскі дзеяслоў гукапераймальным; параўн. ст.-інд.súpas ‘поліўка’, ст.-ісл.súpa ‘піць сёрбаючы’, ст.-в.-ням.sûfan ‘тс’. Гл. яшчэ Махэк₂, 538; Сной₁, 563; Скок, 3, 244; Глухак, 549; SEK, 4, 267; ЕСУМ, 5, 388–389.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
вы́ціснуцца, ‑нецца; зак.
1. Выступіць на паверхні пад уздзеяннем ціску. Выціснуўся сок з яблыка.//перан. З цяжкасцю, вымушана з’явіцца (пра знешняе праяўленне пачуццяў). З губ .. [Скуратовіча] выціснулася вялая ўсмешка.Чорны.
2. Выпасці, выламацца ад ціску, націскання.
3. Прабіраючыся праз што‑н. цеснае, вузкае, выйсці, выбрацца. Выціснуцца з натоўпу.
4. Утварыцца ў выніку выціскання.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Смакту́лька ‘зябер прыгожы, Galeopsis speciosa Mill.’, смакту́н ‘тс’ (нясвіж., ЛА, 1), смо́кта ‘тс’ (ТС). Да смактаць (гл.), таму што кветкавыя трубачкі расліны змяшчаюць многа цукрыстай вадкасці (параўн. іншую назву сысункі́ ‘тс’). Паводле Аненкава (151), з’яўляецца ласункам дзяцей, якія высмоктваюць гэты сок.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Сухашча́вы ’сухарлявы, хударлявы’ (Некр. і Байк., Ласт., Бяльк.). Параўн. укр.дыял.сухоща́вий ’тс’, рус.сухоща́вый ’тс’. Ад сухасць, рус.дыял.сухощь (Фасмер, 3, 814); меркаванні пра магчымае паходжанне ад *съчав‑, параўн. чэш.šťáva ’сок’, гл. Трубачоў, дополн. у Фасмер, 4, 283.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
бензо́л
(фр. benzol, ад с.-лац. benzoe = духмяны сок)
арганічнае злучэнне, бясколерная гаручая вадкасць, якая атрымліваецца пры перагонцы каменнага вугалю і нафты.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
алізары́н
(фр. alisarine < ісп. alizarina, ад ар. al asām = выціснуты сок)
фарбавальнае рэчыва, якое вырабляецца з карэння марэны або і штучным спосабам.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)