1) незалежны ад волі чалавека ход падзей, збег абставін;
2) далейшае існаванне, будучыня (напр. л. чалавецтва);
3) доля, становішча ў жыцці (напр.жаночы л.).
Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)
по́сцілка, ‑і, ДМ ‑лцы; Рмн. ‑лак; ж.
Лёгкая саматканая коўдра або прасціна, якую рассцілаюць на пасцель або якой накрываюцца ці засцілаюць ложак. Гаспадыня зняла з ложка посцілку і завесіла ёю акно.Кулакоўскі.Пасцель была прыбрана, засцелена зверху вясковай посцілкай.Новікаў.// Кавалак тканіны, якой накрываецца або завешваецца што‑н. З-за посцілкі, што завешвала ложак, пачуўся жаночы голас.Пальчэўскі./уперан.ужыв.; чаго або якая. Лес пасвятлеў, пабялеў і пазбыўся свае хмурай панурасці пад белаю чысцюткаю посцілкаю.Колас.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
1. Перастаць хвалявацца, плакаць, крычаць і пад.; суняцца, супакоіцца. Жаночы лямант крыху быў уняўся, але шчуплая смуглявая жанчына, матляючы ў паветры кулакамі, насядала на Юстына.Стаховіч.Лена апусцілася на мяккую капу, горка заплакала. Тлум адразу ўняўся.Ваданосаў.
2. Стаць больш слабым па сіле праяўлення; спыніцца, супакоіцца. Баец сцішыўся ў доле, так яму стала лягчэй — спякотны жар уняўся.Быкаў.Бяскрайняя снежная роўнядзь! Завіруха ўнялася.Мыслівец.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
капту́р1
(польск. kaptur, ад чэш. kaptour)
1) дзіцячы або жаночы галаўны ўбор у выглядзе шапачкі з вушкамі;
2) невялікі дах, навес конусападобнай формы над чым-н.;
з коптурам — вышэй краёў, з верхам.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
тэлегоні́я
(ад тэле- + -гонія)
уплыў мужчынскіх палавых гармонаў на жаночы арганізм, які праяўляецца ў з’яўленні ў яе нашчадкаў ад іншага бацькоўскага арганізма прымет, што былі ўласцівы мужчынскай асобіне, з якой яна скрыжоўвалася раней.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
gender
[ˈdʒendər]1.
n.
Gram. род -у m.
2.
adj.
1) ро́давы
gender endings — ро́давыя канча́ткі
2) informal пол -у m.
the female gender — жано́чы пол
3.
v.t., Archaic
спараджа́ць, нараджа́ць
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
jumper
I[ˈdʒʌmpər]
n.
1) скаку́н -а́m. (спарто́вец, конь), скаку́ха f.
2) парашуты́ст -а m.
3) Electr. перамы́чка, злуча́льны ка́бель
II[ˈdʒʌmpər]
n.
1) жано́чы джэ́мпэр
2) рабо́чая блю́за або́ хала́т
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
устрыво́жаны, ‑ая, ‑ае.
1.Дзеепрым.зал.пр.ад устрывожыць.
2.узнач.прым. Які знаходзіцца ў стане трывогі, хвалявання. Устрывожаны камендант.. загадаў двум сваім салдатам з аховы неадкладна праверыць, хто страляе і па чыйму дазволу.Якімовіч.— Што з табой, Ваня, ты нездаровы, ці што? — спытала ўстрывожаная жонка.Карпюк.// Які выражае трывогу, хваляванне. — Хто гэта? — пачуўся ўстрывожаны жаночы голас.Скрыпка.А .. [Таня] нібы не заўважала ўстрывожаных мужавых вачэй.Новікаў.// Успуджаны, сагнаны з месца. Устрывожаныя птушкі ўзвіваліся ў паветра, высока кружыліся ў небе.Лынькоў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Казая́тка ’куртка’ (Грыг.; брасл., Нар. словатв.). Запазычанне з польск., параўн. польск.уст. (у Тротца, Ліндэ) kazyatka ’кафтан, куртка’ і засведчаныя ў XV–VII стст. такія формы, як kazyaka, kozyjaka, kazyjaczka і інш. Аб часе запазычання нельга сказаць нічога пэўнага: ст.-бел. мова ведала форму казыяка ’жаночы кафтан’ з XVI ст. Слаўскі (3, 27) адзначае, што ў польск. мове гэта заходняе запазычанне і прыводзіць швед.дыял. — kasjakka, дац.kasjak ’верхняе адзенне, кафтан’, а ў якасці крыніцы запазычання мяркуецца, відаць, франц.casaque ’кафтан, апанча, плашч’, гл. падрабязней казак4.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
полI (род. по́лу) м., биол. пол;
○ мужчы́нскі п. — мужско́й пол;
жано́чы п. — же́нский пол;
◊ прыго́жы п. — шутл. прекра́сный пол;
ду́жы п. — шутл. си́льный пол;
сла́бы п. — шутл. сла́бый пол
полIIм. (в избе) пола́ти ед.нет
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)