3. Моцна стукнуць па чым-н. або з энергіяй праявіцца ці хутка зрабіць што-н.
Ш. палкай па дошцы.
Ш. нажом па мясе.
Ш. талерку (пабіць). Шаснуў дождж.
Шаснула куля над галовамі.
4. Утварыць шоргат, глухі шум.
Нешта шаснула ў кустах.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
Lucri bonus est odor ex re qualibet
Пах прыбытку прыемны, ад чаго б ён ні зыходзіў.
Запах прибыли приятен, от чего бы он ни исходил.
бел. Грошы не пахнуць. Усякі грош харош.
рус. Деньги не пахнут. Работа грязна, да денежки белы.
фр. L’argent n’a pas d’odeur (Деньги не имеют запаха).
англ. Money has no smell (Деньги не пахнут).
нем. Schmutzige Arbeit, blankes Geld (Грязная работа ‒ чистые деньги).
Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)
дворм.
1. Hof m -(e)s, Höfe;
за́дні двор Hínterhof m;
уну́траны дворÍnnenhof m;
2. (сялянская гаспадарка) Hof m, Báuernhof m, Gehöft n -(e)s, -e;
3. (маёнтак) Gútshof m; (манарха) Hof m;
зае́зны дворÉinkehr f -, -en; Hérberge f -, -n; Wírtshaus n -es, -häuser;
птушы́ны двор Geflügelhof m, Hühnerhof m;
мане́тны двор Mǘnz(präge)stätte f -, -n, Münze f -, -n;
на дварэ́ (на вуліцы) dráußen, im Fréien;
◊
ні кала́ні двара́ wéder Haus noch Hof
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
Ні́веч (нивичь) ’нішто, нікчэмнасць’: въ нивичь пошло (Нас.), укр.невіч ’тс’, нівець ’тс’: пішло в нівець. Відаць, запазычана з польск.арх.niwecz ’у нішто’, звычайна wniwecz, wniwec ’тс’, што са спалучэння *пі иъ іь літаральна ’ні ў вошта’ (*čъ — старая форма наз. він. скл., гл. што); пра запазычанне сведчыць незвычайная вакалізацыя прыназоўніка *иъ, параўн. у ст.-бел.в ни ве што (з паўтарэннем прыназоўніка) побач ни в што (XV ст., Карскі 2–3, 215), а таксама ўкраінская форма з «мазурэннем» (ц замест ч). Параўн. Брукнер, 364; Махэк₂, 399; ESSJ SG, 2, 489. Гл. таксама нявечыць.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Кула́чкі ў выразе: Ешчэ чэрці на кулачкі ні браліса ’Яшчэ далёка да світання, яшчэ вельмі рана’ (Нар. словатв.). Усталі рано, бы чэрці на кулачку (ТС). Параўн. рус.кулички (у черта на куличках ’вельмі далёка’). Цяжка суаднесці семантыку бел. і рус. выразаў. Ва ўсякім разе беларускі матэрыял не дазваляе ўзводзіць слова да рус.кулич (параўн. Праабражэнскі, 1, 410) або польск.kuliczki ’testes’ (параўн. Ісачанка, ВЯ, 1957, 3, 121). Больш верагодным здаецца суаднясенне з польск.kulik ’карнавал на масленіцу’. Параўн. лат.kuluos lēkt ’гуляць на масленіцу’. Этымон гэтых слоў невядомы (Слаўскі, 3, 350–351).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
распазна́ць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., каго-што.
1. Вызначыць, пазнаць па якіх‑н. прыкметах. [На дарозе] быццам нешта чарнела. Праз мінуту няцяжка было распазнаць, што рухаецца калона аўтамашын.Беразняк.Гук не сціхаў і быў ужо бліжэй. Ужо можна распазнаць, што нехта едзе.Колас.— А то гляджу — сама Мілка ідзе ў цэх. У вачах ні смутку, ні адчаю, ні роспачы. Глядзіць мне ў вочы, смяецца. Не распазнаць: натуральна ці прытвараецца.Мыслівец.// Разгадаць, зразумець значэнне, характар, асаблівасці каго‑, чаго‑н. Цяпер .. [Кастравіцкі] ведаў, бадай, пэўна, што жонка расчаравана ў ім.. і як бы нанава стараецца яго распазнаць, шукаючы ў ім перш за ўсё благое.Навуменка.[Язэпу] хацелася хутчэй распазнаць нораў свайго буланчыка.Якімовіч.
2. Адрозніць, вылучыць сярод падобных. Авечку латкамі, бывае, значаць, каб распазнаць у табуне лягчэй.Таўлай.[Нічыпаравы] словы ледзьве можна было распазнаць паміж той гамарні, якая цяпер тварылася на дварэ.Чарот.
3. Пазнаць у падрабязнасцях, дэталях. Як толькі вынырнулі з лесу, шафёр спыніў машыну, каб распазнаць мясцовасць, а галоўнае — дарогу.Пестрак.[Аксіння Мелехава] баялася мужчын, праклінала сябе за маладую бяздумнасць, за жаданне як хутчэй да канца распазнаць свет.Мыслівец.Усё ахвота зразумець, распазнаць.Грамовіч.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
паўсло́ван.:
на паўсло́ва auf ein Wort, auf ein paar Wórte;
на паўсло́ве (спыніць, абарваць) mítten im Satz;
ні паўсло́ва kéine Sílbe;
з паўсло́ва (зразумець, здагадаццаі г. д.) bei der érsten Ándeutung, sofórt, auf Ánhieb
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
cichy
cich|y
1. ціхі, ціхмяны; сціплы; спакойны;
~y głos — ціхі голас;
~e czytanie — чытанне сам сабе;
2. патаемны; сакрэтны;
~a zgoda — патаемная дамова;
~y wielbiciel — патаемны паклоннік;
z ~a pęk — ні з пушчы, ні з поля; раптам;
~a woda brzegi rwie — у ціхім балоце чэрці вядуцца
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
полови́на
1. палаві́на, -ны ж., пало́ва, -вы ж.;
полови́на тре́тьего палаві́на (пало́ва) на трэ́цюю;