стылаба́т
(гр. stylobates)
архіт. верхняя ступень стэрэабата.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
ІНСТА́НЦЫЯ (ад лац. instantia непасрэдная блізкасць),
звяно, ступень у сістэме падначаленых адзін аднаму органаў дзярж. кіравання, суд. і інш. арг-цый.
т. 7, с. 264
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
паўната́, -ы́, ДМ -наце́, ж.
1. Наяўнасць чаго-н. у дастатковай ступені, вышэйшая ступень насычанасці чым-н.
П. ўлады.
П. мастацкага выражэння.
Ад паўнаты пачуццяў (ад празмернасці пачуццяў, якія нібыта напаўняюць усяго чалавека).
2. Сытасць, укормленасць.
Нездаровая п.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
налі́ў, -лі́ву, м.
1. гл. наліць.
Н. бензіну ў цыстэрны.
2. Ступень напоўненасці чаго-н. вадкасцю.
Бутэлька з няпоўным налівам.
3. Набуханне сокамі пладоў, зерня.
Н. зерня.
4. Пухліна на назе ў каня (спец.).
○
Белы наліў — гатунак ранніх яблыкаў.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
але́йнасць, ‑і, ж.
Ступень, колькасць алею ў чым‑н. Алейнасць насення сланечніку вагаецца ў вельмі шырокіх межах: ад 28–30 да 45–47%.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
баране́т, ‑а, М ‑неце, м.
Дваранскі тытул у Англіі, які займае прамежкавую ступень паміж ніжэйшым і вышэйшым дваранствам. // Асоба, якая мае гэты тытул.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
но́на, ‑ы, ж.
1. У музыцы — дзевятая ступень дыятанічнага гукарада. // Інтэрвал, які ахоплівае дзевяць ступеней.
2. У вершаскладанні — вершаваная страфа з дзевяці радкоў.
[Ад лац. nonas — дзевятая.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
крывізна́, ‑ы, ж.
1. Уласцівасць крывога (у 1 знач.); скрыўленасць, перакошанасць. Крывізна сцяны.
2. Велічыня, якая характарызуе ступень адхілення ад прамой. Крывізна лініі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
АКАМАДА́ЦЫЯ (ад лац. accomodatio прыстасаванне),
розная ступень прыпадабнення суседніх зычных ці галосных; адзін з відаў камбінаторных змяненняў гукаў. Пры максімуме акамадацыі паміж імі ўзнікаюць т.зв. глайды (прамежкавыя напаўгалосныя гукі), якія з’яўляюцца рэалізацыяй агульных для зычных і галосных дыферэнцыяльных адзнак. Для стараж. моў ступень акамадацыі вызначаецца на аснове ўскосных паказчыкаў, для сучасных — інструментальна або з дапамогай аўдытара. Прыкладам акамадацыі можа служыць бел. цеканне і дзеканне.
Літ.:
Мартынов В.В. Славянская и индоевропейская аккомодация. Мн., 1968.
В.У.Мартынаў.
т. 1, с. 184
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ДЭБІ́ЛЬНАСЦЬ (ад лац. debilis слабы, няздольны),
лёгкая ступень алігафрэніі, характарызуецца прымітыўнасцю суджэнняў і вывадаў, недастатковай дыферэнцыяцыяй эмоцый, абмежаванасцю навучання, зніжанай сац. адаптацыяй.
т. 6, с. 321
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)