перамаўля́ць
‘перамаўляцца з кім-небудзь; перагаворваць што-небудзь і без прамога дапаўнення (пра каго-небудзь, што-небудзь, аб кім-небудзь, чым-небудзь); гаварыць даўжэй, больш за іншых, прымушаць замоўкнуць іншых (перамаўляць каго-небудзь)’
дзеяслоў, пераходны/непераходны, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Цяперашні час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
перамаўля́ю |
перамаўля́ем |
| 2-я ас. |
перамаўля́еш |
перамаўля́еце |
| 3-я ас. |
перамаўля́е |
перамаўля́юць |
| Прошлы час |
| м. |
перамаўля́ў |
перамаўля́лі |
| ж. |
перамаўля́ла |
| н. |
перамаўля́ла |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
перамаўля́й |
перамаўля́йце |
| Дзеепрыслоўе |
| цяп. час |
перамаўля́ючы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
перамо́віць
‘перамовіцца з кім-небудзь; перагаварыць што-небудзь і без прамога дапаўнення (пра каго-небудзь, што-небудзь, аб кім-небудзь, чым-небудзь); пагаварыць даўжэй, больш за іншых, прымусіць замоўкнуць іншых (перамовіць каго-небудзь)’
дзеяслоў, пераходны/непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 2-е спражэнне
| Будучы час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
перамо́ўлю |
перамо́вім |
| 2-я ас. |
перамо́віш |
перамо́віце |
| 3-я ас. |
перамо́віць |
перамо́вяць |
| Прошлы час |
| м. |
перамо́віў |
перамо́вілі |
| ж. |
перамо́віла |
| н. |
перамо́віла |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
перамо́ў |
перамо́ўце |
| Дзеепрыслоўе |
| прош. час |
перамо́віўшы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
из-за предлог с род.
1. (при обозначении действия или движения откуда-л.) з-за (каго, чаго);
смотре́ть из-за две́ри глядзе́ць з-за дзвярэ́й;
прие́хал из-за мо́ря прые́хаў з-за мо́ра;
из-за ту́чи вы́плыла луна́ з-за хма́ры вы́плыў ме́сяц;
встать из-за стола́ уста́ць з-за стала́;
2. (по причине, по вине кого-, чего-л.) праз (каго, што), за (што і чым), па (чым), з прычы́ны (чаго), з-за (чаго);
из-за тебя́ мы опозда́ли праз цябе́ мы спазні́ліся;
из-за отсу́тствия за адсу́тнасцю, з прычы́ны адсу́тнасці;
из-за сла́бости па сла́басці, з прычы́ны сла́басці;
из-за дождя́ отъе́зд не состоя́лся з-за дажджу́, з прычы́ны дажджу́ ад’е́зд не адбы́ўся;
3. (ради) дзе́ля (каго, чаго);
из-за куска́ хле́ба дзе́ля кава́лка хле́ба.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
здаро́ўе ср. здоро́вье;
◊ за ва́ша (за тваё) з. — за ва́ше (за твоё) здоро́вье;
на з. — на здоро́вье, во здра́вие;
до́брага ~ро́ўя — здра́вствуйте, здра́вия жела́ю (жела́ем)!;
пача́ць за з., а ко́нчыць за спачы́н — нача́ть за здра́вие, а ко́нчить за упоко́й
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
нена́добность непатрэ́бнасць, -ці ж.;
за нена́добностью з-за непатрэ́бнасці, як непатрэ́бнае;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
вы́глянуць сов., в разн. знач. вы́глянуть;
в. з-за вугла́ — вы́глянуть из-за угла́;
со́нца ~нула з-за хма́ры — со́лнце вы́глянуло из-за ту́чи
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
заступі́цца сов. заступи́ться, вступи́ться;
з. за тава́рыша — заступи́ться (вступи́ться) за това́рища
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
прыдра́цца сов. придра́ться;
п. з-за дро́бязі — придра́ться из-за пустяка́
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
грані́ца ж.
1. (между государствами) грани́ца;
2. мат. преде́л м.;
○ за ~цу — за грани́цу;
за ~цай — за грани́цей;
з-за ~цы — из-за грани́цы
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
зачапі́цца I сов., в разн. знач. зацепи́ться;
з. рука́мі за сук — зацепи́ться рука́ми за сук;
рука́ў ~пі́ўся за цвік — рука́в зацепи́лся за гвоздь
зачапі́цца II сов.
1. (за што) заде́ть; споткну́ться (обо что), запну́ться;
з. за крэ́сла — заде́ть за стул;
з. за паро́г — споткну́ться о поро́г;
2. (з кім) перен. связа́ться; затро́нуть (кого), заде́ть (кого)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)