н. паваро́т спра́вы — неблагоприя́тный оборо́т де́ла
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Дурны́ ’дурны і да т. п.’ Рус.дурно́й, укр.дурни́й, чэш.durný, серб.-харв.ду̑ран ’запальчывы, злы’ і г. д. (агляд форм у Трубачова, Эт. сл., 5, 163). Утварэнне (прасл.*durьnъ) ад прасл.*durъ ’дзікі; наравістасць; шаленства; дурасць’, *durь ’дурасць; шаленства; галавакружэнне і г. д.’ (гл. Трубачоў, там жа, 162–163), якія звязаны, магчыма, са слав.*duxъ, *duti (Трубачоў, там жа, 162; іншыя версіі вельмі няпэўныя). Параўн. ду́рань, дуры́ць, дурэ́ць.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Дурма́н ’дурман’ (БРС), ’расліна дурнап’ян’ (Бяльк.). Рус.дурма́н, укр.дурма́н ’тс’. Паводле Фасмера (1, 555), звязана з дур‑ (што ў словах рус.дурно́й, одуря́ть). Таксама Махэк₂ (135) мяркуе, што запазычанае з рус. мовы чэш.durman звязана з durný, таму што расліна вельмі ядавітая. Іншая версія (падрабязна аб гэтым Шанскі, 1, Д, Е, Ж, 212–213, з аглядам літ-ры) выводзіць слова з цюрк. моў, а сувязь са слав.dur‑, durьnъ і г. д. лічыць народнай этымалогіяй.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
адвучы́цца
1. (ад чаго-н.) verlérnen vt (наўмысна), sich (D) etw.ábgewöhnen (наўмысна); ábkommen*vi (s) (von D);
адвучы́цца ад дурно́й звы́чкіéine schléchte Gewóhnheit áblegen;
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
Stultitia pacatum et quietum habet nihil
Глупства не ведае ні згоды, ні спакою.
Глупость не знает ни мира, ни покоя.
бел. Дурная галава нагам пакою не дае. Праз дурную галаву і нагам гора. За дурной галавой спіна баліць, нагам непакой. У каго дурная галава, у таго ногі няшчасныя.
рус. За дурной головою и ногам нет покою. Дурная голова ногам покою не даёт.
фр. Quand on n’a pas de tête, il faut avoir des jambes (Когда нет головы, надо иметь ноги).
англ. Little wit in the head makes much work for the feet (Отсутствие ума даёт много работы ногам).
нем. Was man nicht im Kopfe hat, muß man in den Beinen haben (Чего нет в голове, должен иметь в ногах).
Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)
злыга́ццасов.
1. связа́ться; (о плотах — ещё) сча́литься;
мо́цна з. — кре́пко связа́ться;
2.перен., разг. спу́таться; связа́ться;
з. з дрэ́ннай кампа́ніяй — спу́таться (связа́ться) с дурно́й компа́нией
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)