Мдле ’ваніты’ (паст. , Сл. ПЗБ ), ст.-бел. мдле запазычана са ст.-польск. mdle ’стан слабасці’, ’стан , калі цягне на ваніты’, як і іншыя ст.-бел. мдлети ’млець, слабець’ < ст.-польск. mdleć , мкглый < mgły , мдлый ’аслаблены, вялы, сумны’ (> мдлявый , млявый ), ст.-польск. mdły ’тс’, мдлость (XV ст.) < ст.-польск. mdłość (Карскі, Труды , 312; Булыка, Запазыч. , 200; Булахаў, Гіст. , 130; Жураўскі, Крамко, Зб. Крапіве , 141; Ташыцкі, SFPiSł, 2 (1957), 230–460). Махэк (356), аднак, выводзіць прасл. mьdlěti .
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Скалаваце́ ць ‘змерзнуць; аканапаць’ (Сцяшк. , Сл. ПЗБ ). Да скале́ ць ‘тс’ з пашырэннем асновы, гл. калець ; зыходнае калава́ ты ‘цвёрды, як кол’, адкуль калава́ цець ‘рабіцца цвёрда-пругкім, нягнуткім’ (ашм. , Стан . ).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Mí ssstand m -(e)s, -stände дрэ́ нны стан ; дэфе́ кт, недахо́ п; pl непара́ дкі, парушэ́ нні, непала́ дкі;
gé gen die Mí ssstände á uftreten* змага́ цца з недахо́ памі
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
спра́ ўнасць ж.
1. (добры стан ) Intá ktheit f -, in é inwandfreiem Zú stand;
у по́ ўнай спра́ ўнасці erhá lten, in gutem Zú stand;
2. (спрытнасць ) Behändigkeit f -, Flí nkheit f -, Rührigkeit f -
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
перабе́ жка ж. вайск. Sprung m -(e)s, Sprünge;
рабі́ ць перабе́ жку sprú ngweise vó rgehen* , sich sprú ngweise vó rarbeiten;
ды ста́ н цыя перабе́ жкі Sprú ngweite f -, -n, Sprú ngentfernung f -, -en
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
выгна́ нне н.
1. (дзеянне ) Vertré ibung f -, Verjá gung f -;
2. (стан ) Verbá nnung f -, Exí l n -s, -e;
быць у выгна́ нні in der Verbá nnung [im Exí l] lé ben; verbá nnt sein
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
карці́ на ж.
1. Bild n -es, -er; Gemälde n -s, -;
намалява́ ць карці́ ну перан. verá nschaulichen vt , (lé bhaft) schí ldern vt ;
2. (абставіны , стан ) Bild n , á llgemé ine Lá ge
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
Стані́ на ‘аснова, на якой манціруюцца асобныя часткі машыны або станка’ (ТСБМ ), дыял. ‘палатно ў 18 пасмаў на стан кашулі’ (Жд. 3), станіна́ ‘палатно’ (Жыв. сл. ). Да стані (гл.).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Сула́ дны ’адпаведны, узгоднены’, ’стройны, гарманічны’ (Стан . ), сула́ дна ’дружна, зладжана’ (ТСБМ , Байк. і Некр. , Сл. ПЗБ ), сула́ дно (ТС ), сула́ дна (suładna ) ’лад, парадак, згода’ (Варл. ). Ад сула́ дзіць < ладзіць < лад (гл.).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Траха́ ‘трошкі’ (Шат. , Жд. 2, 3, Др.-Падб. , Гарэц. , ТС ), ‘ледзьве’ (навагр. , Сл. ПЗБ ), ‘амаль, ледзь’ (Жд. 2, Мал. , Федар. 7 ; капыл. , Жыв. сл. ; ашм. , Стан . ). Гл. тро́ хі .
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)