ГРАДЗІ́РНЯ (ад ням. gradieren згушчаць саляны раствор; першапачаткова градзірні выкарыстоўваліся для здабычы солі выпарваннем),
збудаванне для ахаладжэння вады атм. паветрам. У градзірні вада, якая сцякае па арашальніку, ахалоджваецца ў выніку частковага выпарэння і цеплааддачы ў паветра.
Адрозніваюць градзірні: паводле спосабу падачы паветра — вежавыя, вентылятарныя і адкрытыя (атмасферныя); паводле тыпу арашальніка — пырскальныя, плёначныя, кропельныя і камбінаваныя. Выкарыстоўваюцца пераважна ў сістэмах зваротнага водазабеспячэння і кандыцыянавання паветра (зніжаюць т-ру вады, якая адводзіць цяпло ад кампрэсараў, цеплаабменных апаратаў, трансфарматараў і да т.п.). На цеплавых электрастанцыях і ў хім. прам-сці выкарыстоўваюць пераважна вежавыя (у іх ствараецца цяга паветра знізу ўверх насустрач сцякаючай вадзе) і шматсекцыйныя вентылятарныя (вада ахалоджваецца паветрам, якое падаецца вентылятарамі).
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
гетэрасексуалі́зм
(ад гетэра- + сексуалізм)
1) палавая цяга да асобы іншага полу (параўн.гомасексуалізм);
2) з’яўленне прымет, уласцівых іншаму полу.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
appetence
[ˈæpɪtəns]
n.
1) пра́га; сма́га f., апэты́т -у m.
2) інстынкты́ўны нахі́л, схі́льнасьць f.
3) узае́мная ця́га, прыця́гненьне n.
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
traction
[ˈtrækʃən]
n.
1) ця́гаf.
2) Phys. трэ́ньне, це́рце n.
3) цягне́ньне n.
4) Med. наця́гваньне вы́віхаў ці зло́маў
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
płciowy
płciow|y
палавы; сексуальны;
cechy ~e — палавыя адзнакі;
popęd ~y — палавая цяга
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
імкне́ннен. Strében n -s (дачаго-н. nach D); Bestrében n -s; Tráchten n -s (настойліваяцяга);
імкне́нне да мі́ру Strében nach Fríeden, Fríedensstreben n
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
НЬЮФА́ЎНДЛЕНД, вадалаз,
парода службовых сабак. Апісаны ў канцы 15 ст. на аднайм. востраве і ўзбярэжжы п-ва Лабрадор (Канада). Сфарміраваны ў Зах. Еўропе (завезены ў 18 ст.); на Беларусі гадуюць з 1949.
Выш. ў карку 62—75 см, маса 50—68 кг (самцы буйнейшыя). Касцяк і мускулатура магутныя Тулава шырокае. Галава вял., круглявая, з кароткай мысай і вісячымі вушамі. Хвост прамы або шаблепадобна выгнуты. Шэрсць доўгая (акрамя мысы і вушэй), прамая ці злёгку хвалістая, з вельмі густым падшэрсткам, не намакае ў вадзе. Масць чорная, цёмна-бурая ці карычневая, часам з белымі плямамі; у разнавіднасці Н. ландсір (крыху вышэйшыя) — белая з чорнымі ці бурымі галавой, «сядлом» на спіне, крыжам і верхняй ч. хваста. Добра плаваюць і ныраюць. Ураўнаважаныя, пільныя, адважныя; лёгка дрэсіруюцца. Н. ўласцівы моцныя цяга да вады і выратавальны інстынкт. Выкарыстоўваюцца для ратавання на водах, вартаўнічай службы, выцягвання рыбалоўных сетак.