спя́чы, ‑ая, ‑ае.
1.
2.
спячы́, спяку́, спячэ́ш, спячэ́; спячо́м, спечаце́, спяку́ць;
1. і
2. Пашкодзіць агнём або чым‑н. гарачым скуру чаго‑н.
3.
4.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Verbum
анлайнавы слоўнікаI союз
1. (противительный) а; (но) але; (да) ды;
на горе́ дом, а под горо́й руче́й на гары́ дом, а пад гаро́й руча́й;
хоть уже́ о́сень, а дни стоя́т тёплые хаця́ ўжо во́сень, а дні стая́ць цёплыя;
2. (усилительный) а, ды;
отку́да вы пришли́? — А отту́да, отку́да и вы адку́ль вы прыйшлі́? — А (ды) адту́ль, адку́ль і вы;
3. (присоединительный) а;
что вы сего́дня де́лаете? А за́втра? А послеза́втра? што вы
◊
а то а то;
спеши́, а то опозда́ешь спяша́йся, а то спо́знішся;
а и́менно а і́менна, а менаві́та.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
то́е
1.
2.
◊ адно́ і т. — одно́ и то же;
т. ды сёе — то да сё;
не т., каб... — не то, что́бы...;
ні т. ні сёе — ни то ни сё, серёдка на полови́нку;
як на т. лі́ха — как на беду́;
калі́ на т. пайшло́ — е́сли уж на то пошло́;
ні з сяго́ ні з таго́ — с бу́хты-бара́хты;
т. ды не т. — то да не то;
не́шта не т. — что́-то не то
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
для,
Спалучэнне з прыназоўнікам «для» выражае:
Аб’ектныя адносіны
1. Ужываецца пры абазначэнні асобы ці прадмета, для якіх што‑н. робіцца, прызначаецца.
2. Ужываецца пры абазначэнні асобы ці прадмета, у дачыненні да якога мае значэнне, сілу тая ці іншая з’ява, якасць, стан і пад.
3. Ужываецца пры абазначэнні неадпаведнасці, несуразмернасці якой‑н. з’явы, падзеі, якасці і пад. з кім‑, чым‑н.
Мэтавыя адносіны
4. Ужываецца пры абазначэнні мэты дзеяння.
Прычынныя адносіны
5. Ужываецца пры абазначэнні прычыны, падставы якога‑н. дзеяння; адпавядае па знач. прыназоўніку «з-за».
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
сла́ва, ‑ы,
1. Шырокая, ганаровая вядомасць, усеагульнае прызнанне чыіх‑н. заслуг, гераізму, таленту і пад.
2. Вядомасць у якасці каго‑н., у якіх‑н. адносінах.
3.
4.
5. Вокліч, які азначае: хвала!, пашана!, гонар!
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
падня́ць
◊ п. галаву́ — подня́ть го́лову;
п. руку́ — (на каго) подня́ть ру́ку (на кого);
п. на но́гі — подня́ть на́ ноги;
п. у паве́тра — подня́ть на во́здух;
п. пальча́тку — подня́ть перча́тку;
п. дух — подня́ть дух;
п. на шчыт — подня́ть на щит;
п. на смех — подня́ть на́ смех
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
над,
Спалучэнне з прыназ. «над» выражае:
Прасторавыя адносіны
1.
Аб’ектныя адносіны
2.
3.
Адносіны меры і ступені
4.
Параўнальныя адносіны
5.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
трыва́лы, ‑ая, ‑ае.
1. Моцны, які з цяжкасцю паддаецца разбурэнню, псаванню.
2. Які не мяняецца, надзейны, устойлівы.
3.
4.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
стро́й, ‑ю,
1.
2.
3.
4.
5.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
гарэ́ць, ‑ру, ‑рыш, ‑рыць;
1. Паддавацца дзеянню агню, знішчацца агнём.
2. Даваць, выпраменьваць святло, полымя; ярка свяціцца.
3. Траціць маёмасць з прычыны пажару, аказвацца ў становішчы пагарэльца.
4.
5. Быць у гарачцы, у ліхаманкавым стане.
6. Рабіцца гарачым, чырванець ад прыліву крыві.
7.
8. Ззяць бляскам, выдзяляцца яркімі колерамі, афарбоўкай.
9. Цвісці (пра агуркі, гарбузы і пад.).
10. Псавацца, станавіцца непрыгодным ад моцнага перагрэву.
11.
12.
13. Адбываць чаргу пры гульні ў гарэлкі.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)