праве́сці, ‑вяду, ‑вядзеш, ‑вядзе; ‑вядзём, ‑ведзяце;
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
10.
11.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Verbum
анлайнавы слоўнікру́шыць, ‑шу, ‑шыш, ‑шыць;
1.
2.
3.
4.
5.
6.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
свет, ‑у,
1. Зямля з усім тым, што на ёй існуе; сусвет (у 2 знач.).
2. Тое, што і сусвет (у 1 знач.).
3. Шостая частка сусвету; планета.
4.
5.
6.
7. Кола людзей, аб’яднаных агульнай прафесіяй, прыналежнасцю да якога‑н. асяроддзя і пад.
8. Зямное жыццё ў процілегласць незямному.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
спіса́ць, спішу, спішаш, спіша;
1. Перапісаць з арыгінала які‑н. тэкст; зрабіць рукапісную копію чаго‑н.
2.
3. Скласці пералік каго‑, чаго‑н., запісаць у спіс.
4. Дакументальна афармляючы, запісаць як зрасходаванае або нягоднае.
5. Звольніць (з карабля, авіяцыйнай часці і пад.);
6. Запоўніць пісьмовымі знакамі (аркуш паперы, сшытак і пад.).
7.
8.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
пакла́сці, ‑кладу, ‑кладзеш, ‑кладзе; ‑кладзём, ‑кладзяце;
1. Надаць каму‑, чаму‑н. ляжачае становішча, змясціць куды‑н. у такім становішчы.
2. Змясціць куды‑н., размясціць дзе‑н.
3. Тое, што і палажыць (у 2 знач.).
4. Зрабіць знак, пакінуць адбітак чаго‑н.
5. Налажыць ежы, корму.
6. Тое, што і палажыць (у 3 знач.).
7. Знесці (яйцы), каб вывесці патомства.
8.
9. З назоўнікамі «пачатак», «канец», «аснова» і г. д. утварае спалучэнні, якія маюць значэнне: зрабіць тое, што азначаюць гэтыя назоўнікі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
перакі́нуць, ‑ну, ‑неш, ‑не;
1. Кінуць што‑н. цераз каго‑, што‑н.
2. Закінуць далей, чым трэба.
3. Перамясціць,
4. Палажыць што‑н. упоперак чаго‑н. для пераправы, пераходу.
5.
6. і
7. Даць больш, чым патрэбна, перадаць.
8. Тое, што і перакуліць (у 2 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Welt
1) свет;
die gróße ~ вялі́кі свет, вышэ́йшае грама́дства;
die Álte ~ Стары́ свет;
die Néue ~ Но́вы свет;
am Énde der ~ на краі́ све́ту;
durch die wéite ~ zíehen
sich in der Welt úmsehen
zur ~ kómmen
Kínder zur ~ bríngen
aus der ~ géhen
um álles in der ~! дзе́ля ўсяго́ свято́га!;
um nichts auf der ~! ні за што на све́це; ні ў я́кім вы́падку
2):
álle ~, die gánze ~ уве́сь свет, усе́ лю́дзі;
wie in áller ~? і як то́лькі?
3):
es wird die ~ nicht kósten! гэ́та не бу́дзе до́рага каштава́ць!;
das ist nicht álle ~ wie viel гэ́та не так ужо́ мно́га
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
светII
1. (земля, вселенная) свет,
путеше́ствовать вокру́г све́та падаро́жнічаць вако́л све́ту;
стра́ны све́та краі́ны све́ту;
ча́сти све́та ча́сткі све́ту;
об э́том зна́ет весь свет (мир) пра гэ́та ве́дае ўвесь свет;
2. (общество)
выезжа́ть в свет выязджа́ць у свет;
3. (верхушка привилегированных классов) свет,
вы́сший свет вышэ́йшы свет;
◊
свет (не) кли́ном сошёлся свет клі́нам (не) сышо́ўся; не то́лькі све́ту, што ў акне́;
бе́лый свет бе́лы свет;
бо́жий свет бо́жы свет;
бо́лее всего́ на све́те больш за ўсё на све́це;
яви́ться на свет з’яві́цца на свет;
ни за что на све́те ні за што на све́це;
на край све́та на край све́ту, за свет;
уви́деть свет уба́чыць свет;
све́та (бе́лого) не ви́деть све́ту (бе́лага) не ба́чыць;
бли́зкий (бли́жний) свет блі́зкі свет;
произвести́ на свет нарадзі́ць;
свет не мил свет не мі́лы;
сжить (согна́ть) со́ света (свету) зжыць (зве́сці) са све́ту;
броди́ть, слоня́ться по све́ту бадзя́цца па све́це;
на свет не гляде́л бы свет не мі́лы;
на чём свет стои́т на чым свет стаі́ць;
свет не производи́л (кого) свет не ба́чыў (каго);
свет затми́лся свет закры́ўся;
на тот свет отпра́вить на той свет
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
з (перад некаторымі спалучэннямі зычных — са),
I. з
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
10. Абазначае выдзяленне часткі якога
11.
12. Абазначае ўласцівасць чаго
13. Абазначае змяненне, ператварэнне чаго
14. На аснове чаго
15. З прычыны, у выніку чаго
16. Пры дапамозе чаго
II. з
III. з
1. Указвае на сумеснасць, удзел у адным і тым жа дзеянні або стане дзвюх ці больш асоб, прадметаў, а таксама на суправаджэнне адной асобы ці прадмета іншымі пры ажыццяўленні якога
2. Указвае на злучэнне, змацаванне аднаго і другога, а таксама на сумежнасць, блізкасць.
3. Указвае на наяўнасць чаго
4.
5.
6. Указвае на асобу ці прадмет, на якія распаўсюджваецца дзеянне, стан.
7.
8.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
той,
◊ між тым як — ме́жду тем как;
між тым — ме́жду тем;
ра́зам з тым — вме́сте с тем;
пе́рад тым — пе́ред тем;
як на то́е —
пасля́ таго́ — по́сле того́;
тым больш — тем бо́лее, тем па́че;
больш за то́е — бо́лее того́;
тым лепш — тем лу́чше;
тым ча́сам — тем вре́менем;
да таго́ ча́су — до того́ вре́мени;
і без таго́ — и без того́;
не без таго́ — не без того́;
да таго́, што... — до того́, что...;
тым не менш — тем не ме́нее;
спра́ва ў тым... — де́ло в том...;
т. ці і́ншы — тот или ино́й;
як т. каза́ў — как говори́тся;
па т. раз — по тот раз;
няма́ таго́, каб... — нет того́, что́бы...;
і да таго́ падо́бнае — и тому́ подо́бное;
у тым вось і шту́ка — в том-то и шту́ка;
ні з таго́ ні з сяго́ — за здоро́во живёшь; ни с того́ ни с сего́;
не быва́ць таму́ — не быва́ть тому́;
то́лькі тае́ бяды́! — что за беда́!, бо́льше бы беды́ не́ было!;
не на таго́ нарва́ўся — не на того́ напа́л;
т., ды не т. —
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)