МАРДО́ЎЦАЎ, Мардовец,

Данііл Лукіч (19.12.1830, г.п. Данілаўка Валгаградскай вобл., Расія — 23.6.1905), рускі і ўкраінскі пісьменнік, гісторык. Скончыў Пецярбургскі ун-т (1854). У 1850—70-я г. супрацоўнічаў у часопісах «Русское слово», «Отечественные записки», «Дело». Першы маст. твор — рамант. паэма «Казакі і мора» (1854, выд. 1859). Аўтар гіст. раманаў «Новыя рускія людзі» (1868), «Адзнака часу» (1869), «Дванаццаты год» (1879), «Салавецкае сядзенне», «Цар і гетман» (абодва 1880), «Пан Вялікі Ноўгарад», «Сагайдачны» (абодва 1882), «Цар Пётр і правіцельніца Соф’я» (1885), «За чые грахі?» (1890), «Замураваная царыца» (1891), «Пагібель Іерусаліма» (1897); публіцыстычных і навук. прац па гісторыі «Самазванцы і панізовая вольніца» (1867), «Гайдамачына» (т. 1—2, 1870), «Напярэдадні волі» (1872, выд. 1889), «Рускія жанчыны новага часу» (ч. 1—3, 1874) і інш. Пісаў нарысы, фельетоны, успаміны («З мінуўшчыны і перажытага», 1902).

Тв.:

Соч. Т. 1—2. М., 1991.

Літ.:

Момот В.С. Д.Л.Мордовцев: Очерк жизни и творчества. Ростов н/Д, 1978.

т. 10, с. 112

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

Mal I n -(e)s, -e і Mäler

1) радзі́мы знак, радзі́мка

2) знак, адзна́ка, прыкме́та; ме́тка (у жывёл)

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

badge

[bædʒ]

1.

n.

1) адзна́ка, значо́к -ка́ m.

2) Figur. сы́мбаль -ю m.

Chains are a badge of slavery — Кайданы́ — сы́мбаль няво́льніцтва

2.

v.t.

дава́ць адзна́ку; адзнача́ць

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

КРЫЖАКВЕ́ТНЫЯ, капуставыя (Brassicaceae, ці Cruciferae),

сям. двухдольных раслін парадку каперсакветных. 350 родаў, каля 3000 відаў. Пашыраны пераважна ў Паўн. паўшар’і. На Беларусі найб. вядомыя К. з родаў бурачок, вяснянка, вячорніца, гарчыца, гуляўнік, жаўтушнік, зубніца, капуста, клапоўнік, крупка, луннік, рэдзька, свірэпа, торбачнік, часночніца, шыльніца, фарбоўнік і інш. Луннік ажываючы, зубніца клубняносная занесены ў Чырв. кнігу Беларусі.

Адна-, двух- і шматгадовыя травы, зрэдку паўкусты. Лісце чаргаванае, без прылісткаў, звычайна апушанае простымі ці галінастымі валаскамі (важная сістэм. адзнака). Кветкі двухполыя, белыя, жоўтыя, радзей ружовыя. Вяночак з 4 пялёсткаў, размешчаных крыж-накрыж (адсюль назва). Суквецце — гронка або шчыток. Плод — стручок ці стручочак. Сярод К. агародныя расліны (бручка, капуста, рэдзька і інш), алейныя (рапс, свірэпа і інш.), прыпраўныя (гарчыца, хрэн і інш.), меданосныя (буйміна, гарчыца белая і інш), лек. (гуляўнік, зубніца, клапоўнік і інш), фарбавальныя (фарбоўнік), дэкар. (вячорніца, ляўконія і інш.), пустазелле.

Літ.:

Травянистые растения СССР. Т. 1. М., 1971;

Жизнь растений. Т. 5, ч. 2. М., 1981.

т. 8, с. 502

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

Прыме́та ’знак’, прыкме́та (ТСБМ, Ян.), сюды ж дзеяслоў прыме́ціць ’заўважыць’, прыкме́ціць (ТСБМ) ’адзначыць, назначыць’ (Бяльк.), таксама зваротнае прыме́ціцца ’прыцэліцца’ (Бяльк.). Укр. примі́та, примі́тка ’прымета, прыкмета, знак’, примі́тити ’прыкмеціць, заўважыць’, примі́тний ’прыкметам’, примі́тливий ’уважлівы, той, які ўсё пераймае і засвойвае’, рус. приме́та, ’заметка, знак; след’, приме́тить ’заўважыць’, приме́тный, приме́тливый ’прыметны, заўважны’, польск. przymiot ’прымета, адзнака’, чэш. přimět(a) ’пацёртасць каля ранкі’, в.-луж. přimjet, н.-луж. pśimjet, серб.-харв. приме́тити ’прымеціць; зазначыць’. Працягвае прасл. *primětą < *primětiti, прэфіксальнае ўтварэнне ад *mětiti, гл. мета. Гл. таксама Махэк₂, 493 (лічыць слова заходнеславянскім); ЕСУМ, 3, 485; 4, 573.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

выда́тна прысл.

1. áusgezeichnet, hervórragend; glänzend; vórzüglich, vórtrefflich;

2. у знач. наз. (вышэйшая адзнака) «sehr gut», «áusgezeichnet»;

ву́чань атрыма́ў «выда́тна» deSchüler erhíelt «sehr gut», «áusgezeichnet» (éine Eins – у нямецкіх школах)

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

citation

[saɪˈteɪʃən]

n.

1)

а) цыта́та, спасы́лка f.

б) цытава́ньне, спасыла́ньне n.

2) Milit. пахва́льная зга́дка, адзна́ка

3) Law

а) вы́клік у суд

б) паве́стка ў суд, по́зва f.

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

пяцёрка ж.

1. Fünf f -, -en (тс. адзнака) (bis 2000 die höchste Schulnote in Belarus);

2. разм. Fünfrubelschein m -(e)s, -e;

3. карт. die Fünf;

віно́вая пяцёрка [пяцёрка пік] Pik-Fünf f -

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

адраса́т м. (той, каму адрасавана адпраўленне) (Bríef)empfänger m -s, -; Adressát m -en, -en;

адраса́т вы́быў (адзнака на пісьме) Empfänger verzógen [únbekannt];

адраса́т не зно́йдзены Adressát ist nicht zu ermítteln, Adressát únbekannt

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

Prädikát n -s, -e

1) грам. выка́знік

2) адзна́ка (у школе);

die Prüfung mit dem ~ «gut» áblegen здаць экза́мен на «до́бра»

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)