КАРАБЕ́ЛЬ (ад грэч. karabos судна),
1) К. марскі — у шырокім сэнсе тое ж, што і судна. У эпоху ветразевага флоту — буйное баявое 3-мачтавае судна з прамымі ветразямі і моцным артыл. узбраеннем (гл. Ветразевае судна). Цяпер К. наз. ваен. судны ўсіх класаў (гл. Карабель ваенны).
2) К. паветраны — буйны шматмесны авіяц. або паветраплавальны апарат (самалёт, верталёт, дырыжабль).
3) К. касмічны — пілотны лятальны апарат для палётаў людзей у космас або беспілотны (транспартны) для дастаўкі грузаў на арбітальную станцыю (гл. Касмічны карабель).
т. 8, с. 38
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ДЭ́ДВЕЙТ (англ. deadweight, літар. мёртвы груз),
поўная грузападымальнасць судна (сумарная маса грузу, пасажыраў, экіпажа, паліва і інш.). Д. пры асадцы па грузавую марку — асн. эксплуатацыйная характарыстыка марскога судна. Д. роўны рознасці паміж водазмяшчэннем і ўласнай масай судна з гатовымі да дзеяння механізмамі (з запоўненымі паліўнымі трубаправодамі, вадой у катлах і цеплаабменніках і інш.).
т. 6, с. 325
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
berth2 [bɜ:θ] v. ста́віць на я́кар (судна)
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
portage [ˈpɔ:tɪdʒ] n. пераво́зка, перапра́ўка; перапра́ва (судна) по́цягам
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
су́дноII ср. (сосуд) пасу́дзіна, -ны ж., су́дна, -на ср.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
штэ́вень, штаўня, м.
Спец. Асабліва трывалая частка корпуса судна, якой завяршаецца каркас судна на носе і карме.
[Гал. steven.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
карма́, -ы́, мн. -ы́, -о́ў, ж.
Задняя частка судна, процілеглая носу.
К. карабля.
|| прым. кармавы́, -а́я, -о́е.
Кармавое вясло.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
кінгсто́н, -а, мн. -ы, -аў, м. (спец.).
Клапан, што закрывае адтуліну ў падводнай частцы судна.
|| прым. кінгсто́нны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ватэрлі́нія, -і, мн. -і, -ній, ж. (спец.).
Лінія на борце, да якой судна апускаецца ў ваду пры нармальнай асадцы.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
во́лак, -у, м.
Участак паміж дзвюма суднаходнымі рэкамі, цераз які ў даўнія часы перацягвалі волакам судна для працягу шляху.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)