beznadziejny

beznadziejn|y

1. безнадзейны; кепскі;

~y stan — безнадзейны стан;

~a sprawa — безнадзейная (кепская) справа;

~a pogoda — кепскае надвор’е;

2. перан. безнадзейны; поўны;

~y dureń — поўны дурань

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

bubble

[ˈbʌbəl]

1.

n.

1) бу́рбалка, бу́рбалачка f., dim.

soap bubbles — мы́льныя бу́рбалкі

2) пузы́р -а́, пузыро́к -ка́ m.

3) бу́льканьне, бульката́ньне n.

4) ду́ты плян; ду́тая спра́ва

2.

v.i.

1) пуска́ць бу́рбалкі; бурлі́ць (-ца)

2) бульката́ць, бу́лькаць (пра кіпя́чую ваду́), цурчэ́ць, журчэ́ць (пра ваду́, руча́й)

- bubble bath

- bubble gum

- bubble over

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

Sche f -, -n

1) рэч, прадме́т

2) спра́ва; пыта́нне;

mit j-m ine geminsame ~ mchen рабі́ць агу́льную спра́ву з кім-н.;

das ist ine ~ für sich гэ́та асо́бая спра́ва;

siner ~ gewss sein быць упэўненым у сваёй справядлі́васці;

ine ~ dichseln правярну́ць спра́ву;

iner ~ auf den Grund ghen* глыбо́ка дасле́даваць пыта́нне;

die ~ klappt спра́ва ла́дзіцца [ідзе́ на лад];

die ~ steht gut спра́ва [усё] у пара́дку;

bei der ~ bliben* не адхіля́цца ад тэ́мы;

bei der ~ sein быць ува́жлівым, паглы́біцца ў рабо́ту;

nicht bei der ~ sein быць рассе́яным [няўва́жлівым];

in ~n (G) юрыд. па спра́ве;

ine ~ unterschen ве́сці сле́дства па яко́й-н. спра́ве;

zur ~ ! да спра́вы!;

zur ~ kmmen* загавары́ць пра справу, перахо́дзіць да спра́вы;

das tut nichts zur ~ гэ́та нічо́га не зна́чыць, гэ́та не мянце спра́вы

3) pl рэ́чы, пажы́ткі

4) адзе́нне

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

вое́нныйI прил.

1. (относящийся к войне и её нуждам) вае́нны;

вое́нное вре́мя вае́нны час;

вое́нное положе́ние вае́ннае стано́вішча;

вое́нная акаде́мия вае́нная акадэ́мія;

2. (относящийся к войскам) вайско́вы, вае́нны;

вое́нная слу́жба вайско́вая (вае́нная) слу́жба;

вое́нная фо́рма вайско́вая (вае́нная) фо́рма;

вое́нное де́ло вайско́вая спра́ва.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

но́вшество ср. навіна́, -ны́ ж.; (новизна) навізна́, -ны́ ж.; (нововведение) новаўвядзе́нне, -ння ср.; (новый порядок) но́вы пара́дак; (новый обычай) но́вы звы́чай; (новое дело) но́вая спра́ва;

введе́ние техни́ческих но́вшеств увядзе́нне тэхні́чных наві́н;

люби́тель вся́ких но́вшеств ама́тар усяля́кай навізны́ (усяля́кіх новаўвядзе́нняў, усяля́кай но́вай спра́вы).

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

цёмны

1. dnkel, fnster;

2. перан. (няясны, незразумелы) nklar, zwideutig, dnkel;

3. перан. (падазроны) dnkel, verdächtig;

цёмная асо́ба ine verdächtige Persönlichkeit; lchtscheue Gestlt;

цёмныя сі́лы lchtscheue Elemnte, fnstere Mächte;

цёмная спра́ва dnkle Geschchte [ngelegenheit];

4. перан. (некультурны; адсталы) rückständig, ngebildet, nwissend;

ад цёмнага да цёмнага von früh bis spät

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

Hndel II m -s, Händel

1) сва́ркі, разла́д;

~ stften распачына́ць сва́рку;

~ schen прыдзіра́цца, чапля́цца; ле́зці ў бо́йку

2) (непрые́мная) спра́ва;

sich in inen ~ inlassen* ублы́тацца ў непрыемную спра́ву

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

interes, ~u

м.

1. справа; інтэрас;

przyjść do kogo w ważnym ~ie — прыйсці да каго па важным пытанні (па важнай справе);

mam do ciebie interes разм. у мяне ёсць да цябе справа; можна цябе на пару слоў?;

(to) nie twój interes! — гэта не твая справа!;

2. інтарэсы; карысць; выгада;

bronić swoich ~ów — бараніць свае ўласныя інтарэсы;

w — czyim

(swoim) ~ie — у чыіх (сваіх) інтарэсах;

3. выгадная справа; здзелка; угода;

dobić ~u (ubić ~) — здзейсніць здзелку; абцяпаць справу;

robić ~y na kim/czym — зарабляць на кім/чым;

4. разм. бізнес, прадпрыемства;

rodzinny interes — сямейны бізнес;

otworzyć interes — пачаць справу (бізнес);

on ma w tym swój interes — ён у гэтым зацікаўлены;

człowiek ~u — чалавек справы; бізнесмэн;

nie ma karesu bez ~u — прык. і каза воўку дарма не скача

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

ГАНГ, Ганга,

рака ў Азіі, у Індыі і Бангладэш. Даўж. 2700 км, пл. бас. 1120 тыс. км². Пачынаецца ад зліцця 2 вытокаў (Бхагіратхі і Алакнанда) з ледавікоў у Гімалаях на выш. 4500 м. Прарэзаўшы горы Сівалік (ніжэй горада Хардвар), выходзіць на Інда-Гангскую раўніну, якую перасякае ў паўд.-ўсх. напрамку. Упадае ў Бенгальскі заліў, утвараючы разам з Брахмапутрай велізарную дэльту (пл. больш за 80 тыс. км²). Асн. прытокі: Джамна, Сон, Дамодар (справа), Гоматы, Гхагхра, Гандак, Косі (злева). У вярхоўях Ганга цячэ сярод гор па цесных каньёнападобных далінах, мае вял. падзенне рэчышча, утварае шэраг вадаспадаў. У сярэднім і ніжнім цячэнні — павольная і мнагаводная рака. Дэльта Ганга мае густую і складаную сетку рэк, каналаў і азёр, укрыта ўрадлівымі глебамі, шчыльна заселена; нізоўі яе затоплены, заняты джунглямі. Рэжым мусонны, летнія паводкі з пад’ёмамі ўзроўню вады да 15 м; частыя і моцныя навадненні. Сярэдні расход вады 13 тыс. м³/с, каля вусця разам з Брахмапутрай 38 тыс. м³/с. Гадавы сцёк 1200 км³ (3-е месца пасля Амазонкі і Конга). Вада мутная; цвёрды сцёк больш за 200 млн. т наносаў за год. У ніжнім цячэнні ўплыў марскіх прыліваў. Суднаходная на 1450 км (ад г. Хардвар да вусця). Выкарыстоўваецца на арашэнне. На Гангу буйныя гарады — Алахабад, Варанасі, Патна, у дэльце — марскі порт Калькута (Індыя). Ганг — свяшчэнная рака індусаў, па берагах — месцы рэліг. паломніцтваў (гл. Ганга).

т. 5, с. 21

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

КРЫНІЦАЗНА́ЎСТВА літаратуразнаўчае,

спецыяльная філал. дысцыпліна, якая вывучае тэорыю і методыку здабывання літаратуразнаўчых фактаў. Мае тэарэт. і практычны аспекты. Тэарэт. К. даследуе тэорыю, гісторыю, структуру і ўласцівасці інфармацыі крыніц. У адпаведнасці з тыпамі сховішчаў (архівы, музеі, бібліятэкі) крыніцы падзяляюць на З асн. тыпы: рукапісныя, аўдыёвізуальныя (іканаграфічны і ілюстрацыйны матэрыял, кінастужкі, гуказапісы) і друкаваныя. Значэнне крыніц маюць і рэчавыя помнікі, мясціны, звязаныя з жыццём і творчасцю пісьменнікаў. У залежнасці ад тэмы даследавання ўсе матэрыялы падзяляюць на ўласна крыніцы і дапаможнікі, да якіх адносіцца і частка друкаваных матэрыялаў. Асобную групу складаюць крыніцы, што выкарыстоўваюцца пісьменнікам пры напісанні твора. Для розных эпох склад і суадносіны крыніц розныя. Практычнае К. складаецца з выяўлення крыніц, іх знешняй і ўнутр. крытыкі. Знешняя крытыка заключаецца ў прачытанні і падрабязнай атрыбуцыі крыніцы і высвятляе, што хацеў паведаміць яе стваральнік. Унутр. крытыка вызначае верагоднасць крыніцы і паказвае, як справа выглядала ў сапраўднасці. Так вычляняецца літ.-знаўчы факт. З К. цесна звязана археаграфія, тэксталогія, палеаграфія. На Беларусі тэорыя К. распрацоўвалася Г.​Кісялёвым, у галіне практычнага К. працуюць літ.-знаўцы У.​Казбярук, А.​Мальдзіс, У.​Мархель, В.​Рагойша, І.​Саламевіч, В.​Чамярыцкі, Я.​Янушкевіч і інш.

Літ.:

Бельчиков Н.Ф. Литературное источниковедение. М., 1983;

Рагойша В. Галіны аднаго дрэва // Рагойша В. Кантакты. Мн., 1982;

Кісялёў Г. Ад Чачота да Багушэвіча: Прабл. крыніцазнаўства і атрыбуцыі бел. літ. XIX ст. Мн., 1993.

Г.​В.​Кісялёў.

т. 8, с. 516

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)