НІТРЫФІКУ́ЮЧЫЯ БАКТЭ́РЫІ,
бактэрыі, якія пераўтвараюць аміяк і аманійныя солі ў нітраты. Пашыраны ў глебе, вадаёмах. У 1-й фазе нітрыфікацыі бактэрыі з родаў нітразамонас, нітразацысціс, нітразалобус, нітразаспіра акісляюць NH3 да нітрытаў; у 2-й — нітратныя бактэрыі (роды нітрабактэр, нітраспіна, нітракокі) акісляюць нітрыты да нітратаў. Паміж імі існуюць метабіятычныя адносіны: бактэрыі, якія акісляюць NH3, забяспечваюць субстратам бактэрыі, якія акісляюць нітрыты.
Клеткі сферычныя, спіральныя, палачка- і эліпсападобныя, рухомыя. Грамадмоўныя. Строгія аэробныя арганізмы, хемасінтэзуючыя аўтатрофы. Прымаюць удзел у кругавароце азоту ў прыродзе.
Л.І.Ерашоў.
т. 11, с. 352
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
адыпі́навы
(ад лац. adeps, adipis = тлушч)
які мае адносіны да арганічнай кіслаты, што з’яўляецца паўпрадуктам сінтэтычнага валакна нейлону.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
алігаме́рны
(ад аліга- + гр. meros = частка)
які мае адносіны да жывёл з целам, падзеленым на малую колькасць сегментаў.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
алімпі́йскі
(гр. Olympios)
1) які мае адносіны да алімпіяды (напр. а-ія гульні);
2) перан. урачыста-спакойны, непарушны.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
андра-
(гр. aner, andros = мужчына)
першая састаўная частка складаных слоў, якая паказвае адносіны да мужчыны або мужчынскага полу.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
-андрыя
(гр. andreios = мужчынскі)
другая састаўная частка складаных слоў, якая паказвае на адносіны да мужчыны або мужчынскага полу.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
антацы́дны
(ад анты- + лац. acidus = кіслы)
які мае адносіны да лекавых рэчываў, што нейтралізуюць саляную кіслату страўнікавага соку.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
гіна-, гінека-
(гр. gyne, -naikos = жанчына)
першая састаўная частка складаных слоў, якая ўказвае на адносіны да жаночага полу.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
дыягана́льны
(лац. diagonalis, ад гр. diagonios = які ідзе ад вугла да вугла)
які мае адносіны да дыяганалі 1.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
катара́льны
(фр. catarrhal, ад гр. katarrhoos = сцяканне)
які мае адносіны да катару, звязаны з катарам (напр. к. кашаль).
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)