USC
= Urząd Stanu Cywilnego — бюро запісу актаў грамадзянскага стану; ЗАГС
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
раскату́рхаць, -аю, -аеш, -ае; -аны; зак., каго-што (разм.).
1. Нямоцна штурхаючы, трасучы, абудзіць ад сну, прымусіць прачнуцца.
Р. соннага.
2. перан. Вывесці са стану пасіўнасці, разварушыць.
Р. гледачоў.
|| незак. раскату́рхваць, -аю, -аеш, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
МАГНІТАЦЕПЛАВЫ́Я З’Я́ВЫ,
змены цеплавога стану рэчыва пры зменах яго магн. стану (намагнічванні ці размагнічванні). Назіраюцца ва ўсіх рэчывах. М.з. ў некаторых парамагнетыках выкарыстоўваюцца для атрымання звышнізкіх т-р (гл. Магнітнае ахаладжэнне).
Тлумачыцца зменамі ўнутранай энергіі цела пры адпаведных зменах магн. стану. Найб. значныя М.з. ў фера-, антыфера- і ферымагнетыках і іх характар залежыць ад працэсаў намагнічвання ў гэтых матэрыялах. Адрозніваюць М.з. пры адыябатычным намагнічванні і размагнічванні, калі адбываюцца змены т-ры, і ізатэрмічныя М.з., пры якіх некаторая колькасць цеплаты выдзяляецца (ці паглынаецца).
т. 9, с. 480
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
баро́метр, -а, мн. -ы, -аў, м.
1. Прыбор для вымярэння атмасфернага ціску.
Ртутны б.
2. перан., чаго. Паказчык якіх-н. змен, стану чаго-н.
Б. грамадскай думкі.
Літаратурны б.
|| прым. бараметры́чны, -ая, -ае.
Бараметрычныя паказчыкі.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
п’яні́ць, ‑ніць; незак., каго-што.
Прыводзілі, да стану ап’янення. // Прыводзіць да стану, падобнага ап’яненню. Цёплая майская ноч п’яніла галовы духмяным пахам квецені — сама што цвілі сады. С. Александровіч. Сена было мурожнае, яно абдавала гарачым пахам і трывожна п’яніла. Скрыган. Паветра п’яніла пахамі разапрэлай на сонцы зеляніны. Карпюк.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
інвентарыза́цыя, ‑і, ж.
Праверка наяўнасці і стану маёмасці прадпрыемства, установы, арганізацыі шляхам падліку, вопісу яе. Інвентарызацыя школьнай маёмасці.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
перату́заць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., каго.
1. Давесці да хваравітага, узбуджана-нервовага стану.
2. Разм. Патармасіць усіх, многіх.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
плесі́метр, ‑а, м.
Спец. Тонкая металічная або касцяная пласцінка, якая служыць для прастуквання (пры вызначэнні стану ўнутраных органаў).
[Ад грэч. plesso — удараю і metreō — мераю.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
ачну́цца, -ну́ся, -не́шся, -не́цца; -нёмся, -няце́ся, -ну́цца; -ні́ся; зак.
1. Прачнуцца.
Я ачнуўся рана.
2. Апрытомнець, апамятацца.
А. ад непрытомнасці.
3. Выйсці са стану глыбокай задуменнасці, забыцця; схамянуцца.
А. ад успамінаў.
|| незак. ачына́цца, -а́юся, -а́ешся, -а́ецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)