італья́нскі
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
італья́нскі |
італья́нская |
італья́нскае |
італья́нскія |
| Р. |
італья́нскага |
італья́нскай італья́нскае |
італья́нскага |
італья́нскіх |
| Д. |
італья́нскаму |
італья́нскай |
італья́нскаму |
італья́нскім |
| В. |
італья́нскі (неадуш.) італья́нскага (адуш.) |
італья́нскую |
італья́нскае |
італья́нскія (неадуш.) італья́нскіх (адуш.) |
| Т. |
італья́нскім |
італья́нскай італья́нскаю |
італья́нскім |
італья́нскімі |
| М. |
італья́нскім |
італья́нскай |
італья́нскім |
італья́нскіх |
Крыніцы:
krapivabr2012,
piskunou2012,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
а́ўстра-італья́нскі
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
а́ўстра-італья́нскі |
а́ўстра-італья́нская |
а́ўстра-італья́нскае |
а́ўстра-італья́нскія |
| Р. |
а́ўстра-італья́нскага |
а́ўстра-італья́нскай а́ўстра-італья́нскае |
а́ўстра-італья́нскага |
а́ўстра-італья́нскіх |
| Д. |
а́ўстра-італья́нскаму |
а́ўстра-італья́нскай |
а́ўстра-італья́нскаму |
а́ўстра-італья́нскім |
| В. |
а́ўстра-італья́нскі (неадуш.) а́ўстра-італья́нскага (адуш.) |
а́ўстра-італья́нскую |
а́ўстра-італья́нскае |
а́ўстра-італья́нскія (неадуш.) а́ўстра-італья́нскіх (адуш.) |
| Т. |
а́ўстра-італья́нскім |
а́ўстра-італья́нскай а́ўстра-італья́нскаю |
а́ўстра-італья́нскім |
а́ўстра-італья́нскімі |
| М. |
а́ўстра-італья́нскім |
а́ўстра-італья́нскай |
а́ўстра-італья́нскім |
а́ўстра-італья́нскіх |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
белару́ска-італья́нскі
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
белару́ска-італья́нскі |
белару́ска-італья́нская |
белару́ска-італья́нскае |
белару́ска-італья́нскія |
| Р. |
белару́ска-італья́нскага |
белару́ска-італья́нскай белару́ска-італья́нскае |
белару́ска-італья́нскага |
белару́ска-італья́нскіх |
| Д. |
белару́ска-італья́нскаму |
белару́ска-італья́нскай |
белару́ска-італья́нскаму |
белару́ска-італья́нскім |
| В. |
белару́ска-італья́нскі (неадуш.) белару́ска-італья́нскага (адуш.) |
белару́ска-італья́нскую |
белару́ска-італья́нскае |
белару́ска-італья́нскія (неадуш.) белару́ска-італья́нскіх (адуш.) |
| Т. |
белару́ска-італья́нскім |
белару́ска-італья́нскай белару́ска-італья́нскаю |
белару́ска-італья́нскім |
белару́ска-італья́нскімі |
| М. |
белару́ска-італья́нскім |
белару́ска-італья́нскай |
белару́ска-італья́нскім |
белару́ска-італья́нскіх |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
фра́нка-італья́нскі
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
фра́нка-італья́нскі |
фра́нка-італья́нская |
фра́нка-італья́нскае |
фра́нка-італья́нскія |
| Р. |
фра́нка-італья́нскага |
фра́нка-італья́нскай фра́нка-італья́нскае |
фра́нка-італья́нскага |
фра́нка-італья́нскіх |
| Д. |
фра́нка-італья́нскаму |
фра́нка-італья́нскай |
фра́нка-італья́нскаму |
фра́нка-італья́нскім |
| В. |
фра́нка-італья́нскі (неадуш.) фра́нка-італья́нскага (адуш.) |
фра́нка-італья́нскую |
фра́нка-італья́нскае |
фра́нка-італья́нскія (неадуш.) фра́нка-італья́нскіх (адуш.) |
| Т. |
фра́нка-італья́нскім |
фра́нка-італья́нскай фра́нка-італья́нскаю |
фра́нка-італья́нскім |
фра́нка-італья́нскімі |
| М. |
фра́нка-італья́нскім |
фра́нка-італья́нскай |
фра́нка-італья́нскім |
фра́нка-італья́нскіх |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскі
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскі |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нская |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскае |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскія |
| Р. |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскага |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскай ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскае |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскага |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскіх |
| Д. |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскаму |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскай |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскаму |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскім |
| В. |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскі (неадуш.) ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскага (адуш.) |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскую |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскае |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскія (неадуш.) ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскіх (адуш.) |
| Т. |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскім |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскай ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскаю |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскім |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскімі |
| М. |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскім |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскай |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскім |
ру́ска-а́нгла-фра́нка-італья́нскіх |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
фе́рмій, ‑ю, м.
Штучна атрыманы радыеактыўны хімічны элемент, названы ў гонар італьянскага фізіка Э. Ферма.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Альта́нка (БРС, Гарэц., Нас.), альтана ’гара, мезанін, балкон’ (Нас.) < польск. altana, altanka (Кюнэ, Poln., 40) < ням. Altane або непасрэдна з італьянскага altana.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
імаве́рнасць, ‑і, ж.
Аб’ектыўная магчымасць ажыццяўлення чаго‑н., ступень ажыццявімасці. Імавернасць падзей. // Ступень абгрунтаванасці, упэўненасці ў праўдападобнасці або ажыццявімасці чаго‑н.; верагоднасць, дапушчальнасць. Такое дапушчэнне набывае тым большую імавернасць, што дыплом доктара медыцыны Скарына атрымаў у Італіі і мог быць таму прынят у Празе пазней за італьянскага батаніка. Алексютовіч.
•••
Тэорыя імавернасцей гл. тэорыя.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
фіна́л, ‑у, м.
1. Заключная частка, завяршэнне чаго‑н., канец. Шустры, не дачакаўшыся ад Саўкі фіналу апавядання, падагуліў тое, што ўстанавіла следства. Колас.
2. Заключная частка музычнага, тэатральнага або літаратурнага твора. У фінале Трэцяй сімфоніі кампазітар [Я. Цікоцкі] зноў вяртаецца да героіка-драматычных вобразаў. Дубкова. [Чайкоўскі].. на тэме гэтага танца [тарантэлы] пабудаваў фінал «Італьянскага капрычыо». «Маладосць».
3. Заключная частка спартыўных спаборніцтваў, у якой выяўляюцца пераможцы. [Вадзім:] — А наша каманда ў фінал выйшла. Праўда, здорава? Асіпенка.
[Іт. finale ад лац. finis — канец.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Тарба́н ’струнны шчыпковы музычны інструмент, блізкі да бандуры’ (ТСБМ), параўн.: “белорусский торбан (нечто вроде гитары)” (Шпіл., Путешествие, 115), тараба́н ’музычны інструмент з 24 струнамі, які вісеў на грудзях’ (Варл.), сюды ж, магчыма, тараба́јка ’від гітары’ (Вруб.). Укр. то́рба́н ’музычны інструмент, падобны да бандуры’, рус. торба́н, польск. tyorba, torban, teorban ’вялікая лютня; бандура’. Праз польскую мову з італ. tiorba ’лютня’. Інструмент вынайдзены ў XVI ст. у Фларэнцыі, паходжанне італьянскага слова невядома (Брукнер, 568; Фасмер, 4, 82; ЕСУМ, 5, 602). Агляд версій гл. Праці, 984–985. У народнай мове збліжана з тарабан ’барабан’, гл.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)