ро́д

назоўнік, агульны, неадушаўлёны, неасабовы, мужчынскі род, 1 скланенне

адз. мн.
Н. ро́д ро́ды
Р. ро́ду ро́даў
Д. ро́ду ро́дам
В. ро́д ро́ды
Т. ро́дам ро́дамі
М. ро́дзе ро́дах

Крыніцы: krapivabr2012, nazounik2008, piskunou2012, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

або́е

‘для мужчынскага і жаночага роду’

лічэбнік, зборны

мн.
-
Н. або́е
Р. абаі́х
Д. абаі́м
В. абаі́х
Т. абаі́мі
М. абаі́х

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

абе́дзве

‘для жаночага роду’

лічэбнік, зборны

мн.
ж.
Н. абе́дзве
Р. абе́дзвюх
Д. абе́дзвюм
В. абе́дзве (неадуш.)
абе́дзвюх (адуш.)
Т. абе́дзвюма
М. абе́дзвюх

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

або́два

‘для мужчынскага роду’

лічэбнік, зборны

мн.
м.
Н. або́два
Р. або́двух
Д. або́двум
В. або́два (неадуш.)
або́двух (адуш.)
Т. або́двума
М. або́двух

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

або́два

‘для ніякага роду’

лічэбнік, зборны

мн.
н.
Н. або́два
Р. або́двух
Д. або́двум
В. або́два (неадуш.)
або́двух (адуш.)
Т. або́двума
М. або́двух

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

сарлы́к

‘млекакормячае з роду быкоў’

назоўнік, агульны, адушаўлёны, неасабовы, мужчынскі род, 1 скланенне

адз. мн.
Н. сарлы́к сарлы́кі
Р. сарлы́ка сарлы́каў
Д. сарлы́ку сарлы́кам
В. сарлы́ка сарлы́каў
Т. сарлы́кам сарлы́камі
М. сарлы́ку сарлы́ках

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

слепорождённый

1. прил. слепанаро́джаны; сляпы́ ад ро́ду;

2. сущ. слепанаро́джаны, -нага м.; сляпы́ ад ро́ду.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

ро́давы¹, -ая, -ае.

1. Які мае адносіны да роду¹ (у 1 і 2 знач.), радавы.

Р. лад.

2. Які належыць роду¹ (у 2 знач.), перадаецца з пакалення ў пакаленне.

Р. побыт.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

род (род. ро́ду) м., в разн. знач. род;

чалаве́чы р. — челове́ческий род;

ва ўсім ро́дзе не было́ тако́га — во всём роду́ не́ было тако́го;

р. збро́і — род ору́жия;

р. войск — род войск;

р. заня́ткаў — род заня́тий;

○ мужчы́нскі р. — грам. мужско́й род;

жано́чы р. — грам. же́нский род;

нія́кі р. — грам. сре́дний род;

◊ з ро́ду ў р. — из ро́да в род;

на раду́ напі́сана — на роду́ напи́сано;

ад ро́ду — о́т роду;

без ро́ду і пле́мені — без ро́ду и пле́мени

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

род¹, -у, М -дзе, мн. -ы, -аў, м.

1. Асноўная грамадская арганізацыя першабытнаабшчыннага ладу, аб’яднаная сваяцтвам і агульнасцю гаспадаркі.

Старэйшына роду.

2. Рад пакаленняў, якія паходзяць ад аднаго продка, а таксама ўвогуле пакаленне.

Са знатнага роду.

Весці свой р. ад каго-н. (паходзіць ад каго-н.). Родам гараджанін. 3 роду ў р. (з пакалення ў пакаленне). Без роду, без племені (пра чалавека невядомага паходжання; уст.). Ні роду ні племені (пра чалавека адзінокага, без родных; уст.). Гэта ў іх у родзе (па спадчыннасці). Р. чалавечы (людзі).

3. У сістэматыцы жывёл і раслін: група, якая аб’ядноўвае некалькі відаў, што валодаюць агульнымі прыметамі.

◊

Ад (з) роду (разм.) — ад самага нараджэння.

На раду напісана што (разм.) — прадвызначана.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)