пажа́р
назоўнік, агульны, неадушаўлёны, неасабовы, мужчынскі род, 1 скланенне
|
адз. |
мн. |
| Н. |
пажа́р |
пажа́ры |
| Р. |
пажа́ру |
пажа́раў |
| Д. |
пажа́ру |
пажа́рам |
| В. |
пажа́р |
пажа́ры |
| Т. |
пажа́рам |
пажа́рамі |
| М. |
пажа́ры |
пажа́рах |
Крыніцы:
krapivabr2012,
nazounik2008,
piskunou2012,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
абкуро́дымець, -ею, -ееш, -ее; -млены; зак. (разм.).
Пакрыцца сажай, гарам, зрабіцца чорным ад дыму; абкурэць.
А. на пажары.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
пажэ́рці
дзеяслоў, пераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Будучы час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
пажару́ |
пажаро́м |
| 2-я ас. |
пажарэ́ш |
пажараце́ |
| 3-я ас. |
пажарэ́ |
пажару́ць |
| Прошлы час |
| м. |
пажо́р |
пажэ́рлі |
| ж. |
пажэ́рла |
| н. |
пажэ́рла |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
пажары́ |
пажары́це |
| Дзеепрыслоўе |
| прош. час |
пажо́ршы |
Крыніцы:
dzsl2007,
krapivabr2012,
piskunou2012,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
абгарэ́ць, -ру́, -ры́ш, -ры́ць; -ры́м, -рыце́, -ра́ць; -ры́; зак.
1. Абвугліцца, пачарнець у агні.
Сцяна абгарэла ў час пажару.
2. Атрымаць апёкі, пашкоджанні ад агню.
А. у танку.
А. на пажары.
|| незак. абгара́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е і абга́рваць, -аю, -аеш, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
паабсма́львацца, ‑аецца; ‑аемся, ‑аецеся, ‑аюцца; зак.
Крыху абгарэць — пра ўсіх, многіх або ўсё, многае. Паабсмальваліся людзі на пажары. Слупы паабсмальваліся.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
бандыты́зм, ‑у, м.
Злачынная дзейнасць, звязаная з удзелам у грабежніцкіх бандах, забойствах, арганізацыі ўзброеных паходаў. Была ўстаноўлена .. вінаватасць [Скуратовіча] у пажары і ў бандытызме. Чорны.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
павыпа́льваць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., што.
1. Выпаліць усё, многае. Пажары павыпальвалі лясы. Павыпальваць узоры.
2. і ў чым. Кончыць паліць у многіх месцах. Павыпальвалі гаспадыні ў печах.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
пажэ́рці, ‑жару, ‑жарэш, ‑жарэ; ‑жаром, ‑жараце; пр. пажор, ‑жэрла; заг. пажары; зак., што.
1. З’есці прагна ўсё (пра жывёл). Саранча пажэрла пасевы.
2. Груб. Паесці ўсё, многае (пра людзей).
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
падпа́льшчык, ‑а, м.
Той, хто наўмысна ўчыніў пажар. Пачалося расследаванне справы аб пажары. Але падпальшчыкаў знайсці не ўдалося. Матрунёнак. // перан. Той, хто падбухторвае да чаго‑н. Дарма падпальшчыкі вайны На службу смерці ставяць атам. Тарас.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
пагні́сці, ‑гніе; пр. пагніў, ‑ніла, ‑ніло; зак.
Згнісці — пра ўсё, многае. За многа год пагніла на стрэхах салома. Чорны. У вайну шмат лесу выкацілі пажары. Немцы палілі яго ў блакады. Ад таго пажаўцеў, пасох, пагніў маладняк. Пташнікаў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)