кало́нія, -і, мн. -і, -ній, ж.
1. Краіна або тэрыторыя, якая знаходзіцца пад уладай замежнай дзяржавы (метраполіі), пазбаўленая палітычнай, эканамічнай і дзяржаўнай самастойнасці.
2. Паселішча выхадцаў, перасяленцаў з другой краіны, вобласці.
Нямецкія калоніі ў Расіі.
3. Згуртаванне землякоў, якія жывуць у чужой краіне, у чужым горадзе.
4. Месца жыхарства асоб, паселеных разам з той або іншай мэтай.
Дзіцячая працоўная к.
5. Сукупнасць арганізмаў, якія жывуць у злучэнні адзін з адным (спец.).
К. мікраарганізмаў.
К. каралаў.
|| прым. каланія́льны, -ая, -ае (да 1 і 5 знач.).
Каланіяльная палітыка.
Каланіяльныя водарасці.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
Кало́нія
назоўнік, уласны, неадушаўлёны, неасабовы, жаночы род, 2 скланенне
|
адз. |
| Н. |
Кало́нія |
| Р. |
Кало́ніі |
| Д. |
Кало́ніі |
| В. |
Кало́нію |
| Т. |
Кало́ніяй
Кало́ніяю |
| М. |
Кало́ніі |
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
кало́нія
назоўнік, агульны, неадушаўлёны, неасабовы, жаночы род, 2 скланенне
|
адз. |
мн. |
| Н. |
кало́нія |
кало́ніі |
| Р. |
кало́ніі |
кало́ній |
| Д. |
кало́ніі |
кало́ніям |
| В. |
кало́нію |
кало́ніі |
| Т. |
кало́ніяй
кало́ніяю |
кало́ніямі |
| М. |
кало́ніі |
кало́ніях |
Крыніцы:
krapivabr2012,
nazounik2008,
piskunou2012,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
кало́нія ж., в разн. знач. коло́ния;
англі́йская к. — англи́йская коло́ния;
папра́ўча-працо́ўная к. — исправи́тельно-трудова́я коло́ния;
~ніі гу́бак — биол. коло́нии гу́бок
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
кало́нія, ‑і, ж.
1. Краіна, якая гвалтоўна захоплена і эксплуатуецца імперыялістычнай дзяржавай. Калоніі еўрапейскіх дзяржаў. □ Гітлераўскія драпежнікі ставілі за мэту ліквідаваць савецкі грамадскі і дзяржаўны лад, заняволіць і фізічна знішчыць насельніцтва, ператварыць нашу рэспубліку ў калонію германскіх капіталістаў і памешчыкаў. Залескі.
2. Паселішча выхадцаў, перасяленцаў з другой краіны, вобласці. Грэчаскія калоніі на чарнаморскім ўзбярэжжы. Нямецкія калоніі ў Расіі. // Згуртаванне землякоў у чужой краіне, у чужым горадзе. Руская калонія ў Капстанцінопалі.
3. Месца жыхарства асоб, паселеных разам з той або іншай мэтай — лячэбнай, выхаваўчай, працоўнай. Дзіцячая выхаваўчая калонія.
4. Сукупнасць арганізмаў, якія жывуць у злучэнні адзін з адным. Калонія водарасцей. Калонія каралаў. Калоніі мікробаў.
[Ад лац. colonia — пасяленне.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
каланія́льны гл. калонія.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
папра́ўча-працо́ўны, -ая, -ае.
Прызначаны для выпраўлення працай, у працэсе працы.
Папраўча-працоўная калонія.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
коло́нияI кало́нія, -ніі ж.;
бы́вшая англи́йская коло́ния была́я англі́йская кало́нія.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
коло́нияII
1. (поселение) кало́нія, -ніі ж.;
2. в разн. знач. кало́нія, -ніі ж.;
трудова́я воспита́тельная коло́ния працо́ўная выхава́ўчая кало́нія;
коло́ния кора́ллов биол. кало́нія кара́лаў.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
лепразо́рый, ‑я, м.
Лячэбная ўстанова для хворых на праказу; калонія пракажоных.
[Ад лац. leprosus — пракажоны.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)