заці́скаць

дзеяслоў, пераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. заці́скаю заці́скаем
2-я ас. заці́скаеш заці́скаеце
3-я ас. заці́скае заці́скаюць
Прошлы час
м. заці́скаў заці́скалі
ж. заці́скала
н. заці́скала
Загадны лад
2-я ас. заці́скай заці́скайце
Дзеепрыслоўе
прош. час заці́скаўшы

Крыніцы: dzsl2007, krapivabr2012, piskunou2012, sbm2012, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

заціска́ць

дзеяслоў, пераходны, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Цяперашні час
адз. мн.
1-я ас. заціска́ю заціска́ем
2-я ас. заціска́еш заціска́еце
3-я ас. заціска́е заціска́юць
Прошлы час
м. заціска́ў заціска́лі
ж. заціска́ла
н. заціска́ла
Загадны лад
2-я ас. заціска́й заціска́йце
Дзеепрыслоўе
цяп. час заціска́ючы

Крыніцы: dzsl2007, krapivabr2012, piskunou2012, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

заціска́ць несов.

1. в разн. знач. зажима́ть;

2. (запихивать) зати́скивать;

3. умертвля́ть, зала́вливать;

1, 3 см. заці́снуць

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

заці́скаць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., каго.

Разм. Ціскаючы, змучыць. Як толькі Сашка з маці прыехалі ў Багатую Граду да дзеда Мікалая, бабуля Вікця.. ледзь не заціскала ў абдымках унука. Даніленка.

заціска́ць, ‑а́ю, ‑а́еш, ‑ае.

Незак. да заціснуць.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

заці́снуць, -ну, -неш, -не; -ні́; -нуты; зак.

1. каго-што. Затрымаць, зашчаміць, абхапіўшы з усіх бакоў.

З. манету ў кулаку.

З. болт у ціскі.

2. што. Шчыльна заткнуць, сціснуўшы.

З. вушы далонямі.

З. рот (таксама перан.: не даць свабодна выказацца).

3. што. Паменшыць у аб’ёме або зрабіць больш тугім, сціснуўшы.

З. вузел.

4. перан., каго-што. Абмежаваць свабоду ў чым-н., перашкодзіць развіццю, праяўленню чаго-н.

З. крытыку.

З. ініцыятыву.

5. каго. Ціскаючы, замучыць, задушыць (разм.).

З. у натоўпе.

|| незак. заціска́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

зати́скивать несов., разг. заціска́ць; (вталкивать) заціска́ць, уці́скваць;

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

за́ціск, ‑у, м.

Дзеянне паводле знач. дзеясл. заціска́ць — заціснуць.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

заціска́нне, ‑я, н.

Дзеянне паводле знач. дзеясл. заціска́ць — заціснуць.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

заціска́цца, ‑аюся, ‑аешся, ‑аецца; незак.

1. Незак. да заціснуцца.

2. Зал. да заціска́ць.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

зажима́ть несов.

1. (сдавливать) заціска́ць, сціска́ць; (защемлять) зашчэ́мліваць;

2. (закрывать) зату́льваць, затыка́ць;

зажима́ть нос зату́льваць нос;

зажима́ть у́ши затыка́ць ву́шы;

зажима́ть рот перен. затыка́ць рот;

3. перен. заціска́ць;

зажима́ть кри́тику заціска́ць кры́тыку;

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)