культу́рна-гістары́чны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
культу́рна-гістары́чны |
культу́рна-гістары́чная |
культу́рна-гістары́чнае |
культу́рна-гістары́чныя |
| Р. |
культу́рна-гістары́чнага |
культу́рна-гістары́чнай
культу́рна-гістары́чнае |
культу́рна-гістары́чнага |
культу́рна-гістары́чных |
| Д. |
культу́рна-гістары́чнаму |
культу́рна-гістары́чнай |
культу́рна-гістары́чнаму |
культу́рна-гістары́чным |
| В. |
культу́рна-гістары́чны (неадуш.)
культу́рна-гістары́чнага (адуш.) |
культу́рна-гістары́чную |
культу́рна-гістары́чнае |
культу́рна-гістары́чныя (неадуш.)
культу́рна-гістары́чных (адуш.) |
| Т. |
культу́рна-гістары́чным |
культу́рна-гістары́чнай
культу́рна-гістары́чнаю |
культу́рна-гістары́чным |
культу́рна-гістары́чнымі |
| М. |
культу́рна-гістары́чным |
культу́рна-гістары́чнай |
культу́рна-гістары́чным |
культу́рна-гістары́чных |
Крыніцы:
krapivabr2012,
piskunou2012,
prym2009,
sbm2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
параўна́льна-гістары́чны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
параўна́льна-гістары́чны |
параўна́льна-гістары́чная |
параўна́льна-гістары́чнае |
параўна́льна-гістары́чныя |
| Р. |
параўна́льна-гістары́чнага |
параўна́льна-гістары́чнай
параўна́льна-гістары́чнае |
параўна́льна-гістары́чнага |
параўна́льна-гістары́чных |
| Д. |
параўна́льна-гістары́чнаму |
параўна́льна-гістары́чнай |
параўна́льна-гістары́чнаму |
параўна́льна-гістары́чным |
| В. |
параўна́льна-гістары́чны (неадуш.)
параўна́льна-гістары́чнага (адуш.) |
параўна́льна-гістары́чную |
параўна́льна-гістары́чнае |
параўна́льна-гістары́чныя (неадуш.)
параўна́льна-гістары́чных (адуш.) |
| Т. |
параўна́льна-гістары́чным |
параўна́льна-гістары́чнай
параўна́льна-гістары́чнаю |
параўна́льна-гістары́чным |
параўна́льна-гістары́чнымі |
| М. |
параўна́льна-гістары́чным |
параўна́льна-гістары́чнай |
параўна́льна-гістары́чным |
параўна́льна-гістары́чных |
Крыніцы:
krapivabr2012,
piskunou2012,
prym2009,
sbm2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
сацыя́льна-гістары́чны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
сацыя́льна-гістары́чны |
сацыя́льна-гістары́чная |
сацыя́льна-гістары́чнае |
сацыя́льна-гістары́чныя |
| Р. |
сацыя́льна-гістары́чнага |
сацыя́льна-гістары́чнай
сацыя́льна-гістары́чнае |
сацыя́льна-гістары́чнага |
сацыя́льна-гістары́чных |
| Д. |
сацыя́льна-гістары́чнаму |
сацыя́льна-гістары́чнай |
сацыя́льна-гістары́чнаму |
сацыя́льна-гістары́чным |
| В. |
сацыя́льна-гістары́чны (неадуш.)
сацыя́льна-гістары́чнага (адуш.) |
сацыя́льна-гістары́чную |
сацыя́льна-гістары́чнае |
сацыя́льна-гістары́чныя (неадуш.)
сацыя́льна-гістары́чных (адуш.) |
| Т. |
сацыя́льна-гістары́чным |
сацыя́льна-гістары́чнай
сацыя́льна-гістары́чнаю |
сацыя́льна-гістары́чным |
сацыя́льна-гістары́чнымі |
| М. |
сацыя́льна-гістары́чным |
сацыя́льна-гістары́чнай |
сацыя́льна-гістары́чным |
сацыя́льна-гістары́чных |
Крыніцы:
krapivabr2012,
piskunou2012,
prym2009,
sbm2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
сусве́тна-гістары́чны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
сусве́тна-гістары́чны |
сусве́тна-гістары́чная |
сусве́тна-гістары́чнае |
сусве́тна-гістары́чныя |
| Р. |
сусве́тна-гістары́чнага |
сусве́тна-гістары́чнай
сусве́тна-гістары́чнае |
сусве́тна-гістары́чнага |
сусве́тна-гістары́чных |
| Д. |
сусве́тна-гістары́чнаму |
сусве́тна-гістары́чнай |
сусве́тна-гістары́чнаму |
сусве́тна-гістары́чным |
| В. |
сусве́тна-гістары́чны (неадуш.)
сусве́тна-гістары́чнага (адуш.) |
сусве́тна-гістары́чную |
сусве́тна-гістары́чнае |
сусве́тна-гістары́чныя (неадуш.)
сусве́тна-гістары́чных (адуш.) |
| Т. |
сусве́тна-гістары́чным |
сусве́тна-гістары́чнай
сусве́тна-гістары́чнаю |
сусве́тна-гістары́чным |
сусве́тна-гістары́чнымі |
| М. |
сусве́тна-гістары́чным |
сусве́тна-гістары́чнай |
сусве́тна-гістары́чным |
сусве́тна-гістары́чных |
Крыніцы:
krapivabr2012,
piskunou2012,
prym2009,
sbm2012,
tsblm1996.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
значэ́нне, -я, мн. -і, -яў, н.
1. Сэнс, тое, што дадзены прадмет (слова, знак, жэст) абазначае.
Прамое і пераноснае з. слова.
2. Важнасць, значнасць, роля.
Гістарычнае з.
Гэтай сустрэчы надаецца вялікае з.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
супо́льнасць, ‑і, ж.
Адзінства, непарыўнасць. Гістарычнае карэнне супольнасці ўсходнеславянскіх народаў раскрываў Багдановіч і ў няскончаным артыкуле «Забыты шлях». Лойка.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
эктагене́з, ‑у, м.
Агульная назва напрамкаў у эвалюцыйным вучэнні, якія разглядаюць гістарычнае развіццё жывой прыроды як прамое прыстасаванне арганізмаў да навакольнага асяроддзя.
[Ад грэч. ektós — звонку, знадворку і genesis — нараджэнне, узнікненне.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
праду́кт, -у, М -кце, мн. -ы, -аў, м.
1. Прадмет як вынік чалавечай працы (апрацоўкі, перапрацоўкі, даследавання і пад.).
П. абмену.
Манаграфія — п. шматгадовай працы.
Прадукты хімічнай перапрацоўкі дрэва.
2. перан. Вынік, гістарычнае параджэнне чаго-н. (кніжн.).
Мова — п. гістарычнага развіцця грамадства.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
фотадакуме́нт, ‑а, М ‑нце, м.
Фатаграфія, якая адлюстроўвае рэальны факт і мае гістарычнае, юрыдычнае і пад. значэнне. І вось, каторы раз, трапляе мне пад рукі знаёмы фотадакумент, здымак дзён партызанскіх. Кавалёў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Тыго́дзень ‘тыдзень’ (ашм., Сцяшк. Сл.), параўн. старое польск. падляш. tygoʒ́eń ‘тс’ (Рэмбішэўска, Dynamika, 153). Паводле Борыся (657), адлюстроўвае гістарычнае спалучэнне са скланяльнымі формамі *tegoje dьne Р. скл. ад *tъjь dьnь ‘тыдзень’ (*tъ‑jь ‘той’ і *dьnь ‘дзень’); захавалася ў суч. польск. tegodnia, каш. tigodńa Р. скл. з пераафармленнем канца слова па ўзоры tydzień, гл. тыдзень.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)