ю́трань, ‑і, ж.

Ранішняя царкоўная служба. Плакала маці ў ютрані стоячы: — А не тым я саграшыла, Што сваіх дзяцей я спарадзіла. З нар.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

артадакса́льна-царко́ўны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. артадакса́льна-царко́ўны артадакса́льна-царко́ўная артадакса́льна-царко́ўнае артадакса́льна-царко́ўныя
Р. артадакса́льна-царко́ўнага артадакса́льна-царко́ўнай
артадакса́льна-царко́ўнае
артадакса́льна-царко́ўнага артадакса́льна-царко́ўных
Д. артадакса́льна-царко́ўнаму артадакса́льна-царко́ўнай артадакса́льна-царко́ўнаму артадакса́льна-царко́ўным
В. артадакса́льна-царко́ўны (неадуш.)
артадакса́льна-царко́ўнага (адуш.)
артадакса́льна-царко́ўную артадакса́льна-царко́ўнае артадакса́льна-царко́ўныя (неадуш.)
артадакса́льна-царко́ўных (адуш.)
Т. артадакса́льна-царко́ўным артадакса́льна-царко́ўнай
артадакса́льна-царко́ўнаю
артадакса́льна-царко́ўным артадакса́льна-царко́ўнымі
М. артадакса́льна-царко́ўным артадакса́льна-царко́ўнай артадакса́льна-царко́ўным артадакса́льна-царко́ўных

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

кні́жна-царко́ўны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. кні́жна-царко́ўны кні́жна-царко́ўная кні́жна-царко́ўнае кні́жна-царко́ўныя
Р. кні́жна-царко́ўнага кні́жна-царко́ўнай
кні́жна-царко́ўнае
кні́жна-царко́ўнага кні́жна-царко́ўных
Д. кні́жна-царко́ўнаму кні́жна-царко́ўнай кні́жна-царко́ўнаму кні́жна-царко́ўным
В. кні́жна-царко́ўны (неадуш.)
кні́жна-царко́ўнага (адуш.)
кні́жна-царко́ўную кні́жна-царко́ўнае кні́жна-царко́ўныя (неадуш.)
кні́жна-царко́ўных (адуш.)
Т. кні́жна-царко́ўным кні́жна-царко́ўнай
кні́жна-царко́ўнаю
кні́жна-царко́ўным кні́жна-царко́ўнымі
М. кні́жна-царко́ўным кні́жна-царко́ўнай кні́жна-царко́ўным кні́жна-царко́ўных

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

рэлігі́йна-царко́ўны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. рэлігі́йна-царко́ўны рэлігі́йна-царко́ўная рэлігі́йна-царко́ўнае рэлігі́йна-царко́ўныя
Р. рэлігі́йна-царко́ўнага рэлігі́йна-царко́ўнай
рэлігі́йна-царко́ўнае
рэлігі́йна-царко́ўнага рэлігі́йна-царко́ўных
Д. рэлігі́йна-царко́ўнаму рэлігі́йна-царко́ўнай рэлігі́йна-царко́ўнаму рэлігі́йна-царко́ўным
В. рэлігі́йна-царко́ўны (неадуш.)
рэлігі́йна-царко́ўнага (адуш.)
рэлігі́йна-царко́ўную рэлігі́йна-царко́ўнае рэлігі́йна-царко́ўныя (неадуш.)
рэлігі́йна-царко́ўных (адуш.)
Т. рэлігі́йна-царко́ўным рэлігі́йна-царко́ўнай
рэлігі́йна-царко́ўнаю
рэлігі́йна-царко́ўным рэлігі́йна-царко́ўнымі
М. рэлігі́йна-царко́ўным рэлігі́йна-царко́ўнай рэлігі́йна-царко́ўным рэлігі́йна-царко́ўных

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

набажэ́нства, ‑а, н.

Царкоўная служба, богаслужэнне. Сёння ў касцёле першае набажэнства. Колас. Як пачалося набажэнства і выпаў час адпачыць, .. [званар] прысеў на невялікі ўслон.. і закурыў. Лупсякоў.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

феада́льна-царко́ўны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. феада́льна-царко́ўны феада́льна-царко́ўная феада́льна-царко́ўнае феада́льна-царко́ўныя
Р. феада́льна-царко́ўнага феада́льна-царко́ўнай
феада́льна-царко́ўнае
феада́льна-царко́ўнага феада́льна-царко́ўных
Д. феада́льна-царко́ўнаму феада́льна-царко́ўнай феада́льна-царко́ўнаму феада́льна-царко́ўным
В. феада́льна-царко́ўны (неадуш.)
феада́льна-царко́ўнага (адуш.)
феада́льна-царко́ўную феада́льна-царко́ўнае феада́льна-царко́ўныя (неадуш.)
феада́льна-царко́ўных (адуш.)
Т. феада́льна-царко́ўным феада́льна-царко́ўнай
феада́льна-царко́ўнаю
феада́льна-царко́ўным феада́льна-царко́ўнымі
М. феада́льна-царко́ўным феада́льна-царко́ўнай феада́льна-царко́ўным феада́льна-царко́ўных

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, sbm2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

паніхі́да, ‑ы, ДМ ‑дзе, ж.

Царкоўная служба па нябожчыку. Мясцоваму папу прапанавалі справіць паніхіду.. Гугнявы поп пачаў маліцца за рабоў божых. Новікаў.

•••

Грамадзянская паніхіда — жалобны мітынг.

[Ад грэч. pannychis — усяночная.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

царко́ўны, ‑ая, ‑ае.

1. Які мае адносіны да царквы (у 1 знач.), звязаны з рэлігіяй, царквой, набажэнствам. Царкоўны прыход. Царкоўнае вучэнне. Царкоўныя кнігі. Царкоўная музыка. // Які належыць царкве. Царкоўныя землі. // Які праводзіцца царквою, у царкве (у 2 знач.). Царкоўны шлюб.

2. Які мае адносіны да царквы (у 2 знач.). Царкоўная вежа. □ Гэта быў, трапіўшы сюды па непаразуменню, царкоўны стараста суседняга сяла. Лынькоў. Раненька, як толькі сонечныя пр[амя]ні пазалацілі царкоўныя крыжы, ударылі званы. Хомчанка.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

самаадрачэ́нне, ‑я, н.

Свядомае адмаўленне ад асабістых выгад у імя каго‑, чаго‑н. Скарына — выдатны тып вучонага-гуманіста, якому чужой была афіцыйная царкоўная мараль з яе пропаведдзю самаадрачэння і пакорлівасці. Алексютовіч.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

свя́тцы, ‑аў; адз. няма.

Царкоўная кніга, у якой змешчаны пералік усіх святых і царкоўных свят у каляндарным парадку. [Ніна] пачала здалёк; — Гэта я і імя такое ім параіла.. — У якіх святцах ты яго выкапала? Шамякін.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)