храни́ться
1. (находиться на сохранении) захо́ўвацца, хава́цца;
2. (оставаться в неприкосновенности) захо́ўвацца;
3. (оберегаться, сохраняться) ахо́ўвацца; засцерага́цца;
4. страд. захо́ўвацца, хава́цца; трыма́цца; ахо́ўвацца, засцерага́цца; см. храни́ть.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
захо́ўванне, ‑я, н.
Дзеянне паводле знач. дзеясл. захоўваць — захаваць і стан паводле знач. дзеясл. захоўвацца — захавацца.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
соблюда́ться страд.
1. захо́ўвацца; трыма́цца;
2. выко́нвацца; см. соблюда́ть;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
запечатлева́ться
1. захо́ўвацца; ураза́цца, урэ́звацца; запада́ць; запаміна́цца;
2. адлюстро́ўвацца, адбіва́цца; увасабля́цца; см. запечатле́ться;
3. страд. захо́ўвацца; запаміна́цца; адлюстро́ўвацца, адбіва́цца; увасабля́цца; см. запечатлева́ть;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
по́мніцца, 1 і 2 ас. не ўжыв., -іцца; незак.
1. Захоўвацца, утрымлівацца ў памяці, не забывацца.
Мне помняцца тыя дні.
2. у знач. пабочн. сл. по́мніцца (у 3 ас. адз.). Як у памяці.
Помніцца, вы тады прыходзілі да нас.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
Тры́шка ‘баязлівы, нясмелы чалавек’ (Бяльк.). Верагодна, ад УІ Тры́хан (якое, магчыма, да Тры́фан), але матывацыя няясная. Нейкая сувязь з папярэднім словам? Параўн. укр. три́шкатися ‘неспакойна захоўвацца’, якое звязваюць з те́рти ‘церці’ (ЕСУМ, 5, 642), а таксама труха 2 ‘нейкая картачная гульня’ і трухлівы ‘баязлівы’, гл.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Сто́гнуць ‘выдаваць працяглыя глухія гукі’ (Нас., Байк. і Некр.): на ўси животы стогнець (Нас.). Гл. стагнаць. Сюды ж стогоне́ць ‘гудзець, аддавацца гулам’ (ТС), што можна разглядаць як другаснае пашырэнне асновы, і стогне́ць ‘дрэнна захоўвацца, псавацца’ (ТС) — магчымы ітэратыў да стагнаць з семантыкай ‘дрэнна сябе адчуваць; дрэнна пачувацца’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
жыву́чы, ‑ая, ‑ае.
1. Жыццяздольны, вынослівы. Хвошч — чалавек жывучы, сухі, жылісты, учэпісты, як і тая трава, праз якую атрымаў ён сваё трапнае прозвішча. Лупсякоў.
2. перан. Устойлівы, здольны доўга існаваць, захоўвацца. Дужа жывучымі былі традыцыі савецкага калектывізму ва ўсім вясковым побыце Загальшчыны. Залескі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
уберега́ться
1. усцерага́цца, сцерагчы́ся, уберага́цца, берагчы́ся; см. убере́чься;
2. страд. захо́ўвацца, зберага́цца; усцерага́цца, уберага́цца, упільно́ўвацца; см. уберега́ть.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
зака́знік, ‑а, м.
Род запаведніка, у якім поўнае або частковае выкарыстанне прыродных багаццяў (паляванне, рыбная лоўля, высечка лесу і пад.) забараняецца звычайна толькі на пэўны тэрмін. У сваім натуральным, першабытным, некранутым стане прырода Палесся з яе дзікім жывёльным, птушыным і раслінным светам будзе захоўвацца ў запаведніках і шматлікіх заказніках. В. Вольскі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)