Verbum

Geld n -es, -er гро́шы;

báres ~ гато́ўка;

zu ~ kómmen* разбагаце́ць, нажы́цца;

das kóstet viel ~ гэ́та кашту́е шмат гро́шай;

~er éinkassieren збіра́ць гро́шы [узно́сы, пада́ткі];

bei ~(e) sein разм. мець гро́шы, быць пры граша́х;

~ éinheimsen разм. заграба́ць гро́шы;

j-n um sein ~ bríngen* пазба́віць каго́-н. гро́шай;

~(er) unterschlágen* зрабі́ць растра́ту гро́шай;

schwéres ~ kósten до́рага абысці́ся [каштава́ць];

er hat ~ wie Heu у яго́ про́цьма [бе́зліч] гро́шай;

mit dem ~(e) um sich wérfen* [schméißen*] раскіда́цца грашы́ма

héißen*

1. vt

1) называ́цца, клі́каць;

j-n willkómmen ~ віта́ць каго́-н.

2) зага́дваць

2. vi

1) называ́цца, мець імя́ [на́зву];

er heißt Paul яго́ заву́ць Паўль

2) зна́чыць;

das heißt гэ́та зна́чыць;

was soll das ~? што гэ́та зна́чыць?;

was heißt das auf Belarússisch? што гэ́та азнача́е па-белару́ску?;

das will schon (étwas) ~! гэ́та ўжо́ не́шта зна́чыць!

3.: vimp:

es heißt… як ка́жуць…;

hier heißt es entwéder – óder тут прыхо́дзіцца выбіра́ць

Rúhe f -

1) спако́й; нерухо́масць; тэх. нерабо́чы стан;

ímmer mit der ~! цішэ́й!;;

lássen Sie mich in ~! пакі́ньце мяне́ ў спако́і!;;

sich nicht aus der ~ bríngen lássen* захава́ць спако́й;;

sich (D) kéine ~ gönnen не ве́даць спако́ю;;

zur ~ kómmen* адпачы́ць, мець пярэ́дых;;

j-n in ~ lássen* даць спако́й каму́-н., адчапі́цца ад каго́-н.

2) адпачы́нак, сон;

sich zur ~ begében* кла́сціся спаць

3) цішыня́, ціш; пара́дак;

~! ці́ха!, спако́йна!;

~ hálten*! захо́ўвайце цішыню́!

Stein m -(e)s, -e

1) ка́мень;

◊

mir fiel ein ~ vom Hérzen у мяне́ бы́ццам гара́ з плячэ́й звалі́лася;

j-m ~e in den Weg légen [róllen] рабі́ць каму́-н. перашко́ды

2) ко́стачка (у пладах)

3) шахм. фігу́ра; ша́шка;

der ~ der Wéisen філасо́фскі ка́мень;

◊

bei j-m éinen ~ im Brett háben мець до́брую рэпута́цыю ў каго́-н.;

~ und Bein schwören кля́сціся ўсі́м на све́це, кля́сціся і бажы́цца;

es friert heute ~ und Bein разм. сёння траску́чы маро́з

Méister m -s, -

1) ма́йстар, спецыялі́ст, зна́ўца;

ein ~ in séinem Fach sein быць зна́ўцам [ма́йстрам] сваёй спра́вы;

◊

es ist kein ~ vom Hímmel gefállen ≅ не святы́я гаршкі́ ле́пяць;

Übung macht den ~; früh übt sich, was ein ~ wérden will ≅ працу́й зма́лку – бу́дзеш мець до́брую гаспада́рку; на́вык ма́йстра ро́біць;

das Werk lobt den ~ ≅ спра́ва ма́йстра баі́цца

2) спарт. чэмпіён, ма́йстар;

~ des Sports ма́йстар спо́рту, рэкардсме́н

3):

~ Petz Мядзве́дзь (у казцы);

~ Lámpe Ла́мпэ-за́яц (у казцы);

~ Úrian Чорт, Д’я́бал (у казцы);

~ Pfriem разм. шаве́ц

sáuer

1. a

1) кі́слы; хім. кісло́тны;

sáure Gúrke салёны агуро́к;

sáure Milch кі́слае малако́

2) перан. ця́жкі, нялёгкі;

etw. mit sáurer Mühe erwérben* здабы́ць што-н. ця́жкай пра́цай;

◊

j-m das Lében ~ máchen атру́чваць каму́-н. жыццё [існава́нне];

in den sáuren Ápfel béißen* скары́цца перад непрые́мнай неабхо́днасцю

2. adv

1) кі́сла;

~ schmécken мець кі́слы смак

2) ця́жка, нялёгка, неахво́тна;

das kam ihm [ ihn] ~ an гэ́та дало́ся яму́ нялёгка [ця́жка];

auf etw. (A) ~ reagíeren рабі́ць кі́слы твар нако́нт чаго́-н.